《赫爾沃爾之歌》原典
Hervararkviða
本頁提供作品原文與譯文,可用上方按鈕切換。網站會記住你的選擇,並套用到所有原典頁面。
古諾爾斯語原文採用冰島學者 Guðni Jónsson 版本的標準化拼寫。
Hitt hefr mær ung
í Munarvági
við sólar setr
segg at hjörðu.
Hirðir kvað:
"Hverr er einn saman
í ey kominn?
Gakk þú greiðliga
gistingar til!"
Hervör kvað:
"Muna-at ek ganga
gistingar til,
því at ek engi kann
eyjaskeggja;
segðu hraðliga,
áðr heðan líðir:
hvar eru Hjörvarði
haugar kenndir?"
Hirðir kvað:
"Spyj-at-tu at því;
spakr ertu eigi,
vinr víkinga,
ertu vanfarinn;
förum fráliga,
sem okkr fætr toga,
allt er úti
ámátt firum!"
Hervör kvað:
"Men bjóðum þér
máls at gjöldum;
mun-a drengja vin
dælt at letja:
fær engi mér
svá fríðar hnossir,
fagra bauga,
at ek fara eigi."
Hirðir kvað:
"Heimskr þykki mér,
sá er heðra ferr
maðr einn saman
myrkvar grímur;
hyrr er á sveimun,
haugar opnask,
brenn fold ok fen;
förum harðara."
Hervör kvað:
"Hirðum-at fælask
við fnösun slíka,
þótt um alla ey
eldar brenni;
látum okkr eigi
liðna rekka
skjótla skelfa,
skulum við talask."
Var þá féhirðir
fljótr til skógar
mjök frá máli
meyjar þessar;
en harðsnúinn
hugr í brjósti
um sakar slíkar
svellr Hervöru.
Hon sá nú haugeldana .... ok gengr til hauganna ok hræðist ekki, ok óð hon eldana sem reyk, þar til er hon kom at haugi berserkjanna. Þá kvað hon:
"Vaki þú, Angantýr,
vekr þik Hervör,
eingadóttir
ykkur Sváfu;
sel þú mér ór haugi
hvassan mæki,
þann er Svafrlama
slógu dvergar.
Hervarðr, Hjörvarðr,
Hrani, Angantýr!
vek ek yðr alla
undir viðar rótum,
hjálmi ok með brynju,
hvössu sverði,
rönd ok með reiði,
roðnum geiri.
Mjök eruð orðnir
Arngríms synir,
megir meinsamir,
at moldar auka,
er engi skal
sona Eyfuru
við mik mæla
í Munarvági.
Hervarðr, Hjörvarðr,
Hrani, Angantýr!
Svá sé yðr öllum
innan rifja
sem þér í maura
mornið haugi,
nema sverð selið,
þar er sló Dvalinn;
samir-a draugum
dýrt vápn fela."
Þá svarar Angantýr:
"Hervör dóttir,
hví kallar svá?
Full feiknstafa
ferr þú þér at illu!
Ær ertu orðin
ok örvita,
villhyggjandi,
vekr menn dauða.
Gróf-at mik faðir
né frændr aðrir;
þeir höfðu Tyrfing
tveir, er lifðu;
varð þó eigandi
einn um síðir."
Hervör kvað:
"Segðu einn satt mér,
svá láti áss þik
heilan í haugi,
sem þú hafir eigi
Tyrfing með þér;
trautt er þér at veita
arf, Angantýr,
eingabarni."
Angantýr kvað:
"Hnigin er helgrind,
haugar opnask,
allr er í eldi
eybarmr at sjá;
atalt er úti
um at lítask;
skyntu, mær, ef þú mátt
til skipa þinna."
Hervör kvað:
"Brennið eigi svá
bál á nóttum,
at ek við elda
yðra hræðumk;
skelfr-at meyju
muntún hugar,
þótt hon draug sjái
i durum standa."
Angantýr kvað:
"Segi ek þér, Hervör,
- hlýð þú til enn,
vísa dóttir, -
þat er verða mun:
sjá mun Tyrfingr,
ef þú trúa mættir,
ætt þinni, mær,
allri spilla.
Muntu son geta,
þann er síðan mun
Tyrfing bera
ok trúa magni;
þann munu Heiðrek
heita lýðar,
sá mun ríkstr alinn
und röðuls tjaldi."
Hervör kvað:
"Ek vígi svá
virða dauða,
at ér skuluð
allir liggja
dauðir með draugum
í dys fúnir;
sel mér, Angantýr,
út ór haugi
dverga smíði;
dugir-a þér at leyna."
Angantýr kvað:
"Kveðk-at þik, mær ung,
mönnum líka,
er þú um hauga
hvarfar á nóttum
gröfnum geiri
ok með Gota málmi,
hjálmi ok með brynju
fyrir hallar dyrr."
Hervör kvað:
"Maðr þóttumk ek
mennskr til þessa,
áðr ek sali yðra
sækja réðak;
sel þú mér ór haugi,
þann er hatar brynjur,
hlífum hættan
Hjálmars bana."
Angantýr kvað:
"Liggr mér und herðum
Hjálmars bani,
allr er hann útan
eldi sveipinn;
mey veit ek enga
moldar hvergi,
at þann hjör þori
í hendr nema."
Hervör kvað:
"Ek mun hirða
ok í hendr nema
hvassan mæki,
ef ek hafa mættak;
uggi ek eigi
eld brennanda,
þegar loga lægir,
er ek lít yfir."
Angantýr kvað:
"Heimsks ertu, Hervör,
hugar eigandi,
er þú at augum
í eld hrapar;
heldr vil ek selja þér
sverð ór haugi,
mær in unga,
mák-at ek þér synja."
Hervör kvað:
"Vel gerðir þú,
víkinga niðr,
er þú seldir mér
sverð ór haugi;
betr þykkjumk nú,
bragningr, hafa
en ek Nóregi
næðak öllum."
Angantýr kvað:
"Veizt eigi þú,
- vesöl ertu mála,
fláráð kona, -
hví þú fagna skalt;
sjá mun Tyrfingr,
ef þú trúa mættir,
ætt þinni, mær,
allri spilla."
Hervör kvað:
"Ek mun ganga
til gjálfrmara;
nú er hilmis mær
í hugum góðum;
lítt ræki ek þat,
lofðunga niðr,
hvé synir mínir
síðan deila."
Angantýr kvað:
"Þú skalt eiga
ok una lengi,
hafðu á hulðu
Hjálmars bana;
tak-at-tu á eggjum,
eitr er í báðum;
sá er manns mjötuðr
meini verri.
Far vel, dóttir,
fljótt gæfak þér
tolf manna fjör,
ef þú trúa mættir,
afl ok eljun,
allt it góða,
þat er synir Arngríms
at sik leifðu."
Hervör kvað:
"Búið ér allir,
- brott fýsir mik, -
heilir í haugi,
heðan vil ek skjótla;
helzt þóttumk nú
heima í millim,
er mik umhverfis
eldar brunnu."
英文譯文由 AI 根據古諾爾斯語原文翻譯。
A young maiden has met
in Munarvag,
at sunset,
a man tending a herd.
The herdsman said:
“Who has come alone
to the island?
Go quickly
to find lodging!”
Hervor said:
“I will not go
to find lodging,
for I know none
of the islanders;
tell me quickly,
before you leave here:
where are the burial mounds
said to be Hjorvard’s?”
The herdsman said:
“Do not ask about that;
you are not wise,
friend of Vikings,
you have lost your way;
let us hurry away
as fast as our feet can carry us;
everything out here
is uncanny to men!”
Hervor said:
“I offer you a necklace
in payment for your words;
a friend of warriors
will not be easily deterred:
no one can give me
treasures so lovely,
rings so fair,
that I will not go.”
The herdsman said:
“Foolish, I think,
is the man who ventures here
all alone
in the dark night;
fire is abroad,
the mounds are opening,
earth and marsh are burning;
let us hurry faster.”
Hervor said:
“Let us not take fright
at such snorting,
though all over the island
fires may burn;
let us not allow
dead warriors
to scare us so quickly;
let us talk together.”
Then the herdsman
hurried to the woods,
far from speech
with this maiden;
but a stubborn
spirit in her breast
at such things
swells within Hervor.
She now saw the mound-fires .... and walks towards the mounds without fear, and she waded through the fires as through smoke, until she came to the berserks’ mound. Then she said:
“Wake, Angantyr!
Hervor wakes you,
the only daughter
of you and Svava;
give me from the mound
the sharp sword
that the dwarfs forged
for Svafrlami.
Hervard, Hjorvard,
Hrani, Angantyr!
I wake you all
beneath the roots of trees,
with helmet and mail-coat,
with sharp sword,
with shield and war-gear,
with blood-red spear.
You have become indeed,
sons of Arngrim,
you harmful sons,
nothing but more earth,
since not one
of Eyfura’s sons
will speak with me
in Munarvag.
Hervard, Hjorvard,
Hrani, Angantyr!
May you all feel
within your ribs
as though you were withering
in a mound of ants,
unless you give me the sword
that Dvalin forged;
it ill befits the dead
to hide a precious weapon.”
Then Angantyr answers:
“Hervor, daughter,
why do you call so?
Full of dreadful spells,
you go to your own ruin!
You have become mad
and lost your senses,
your thoughts gone astray,
waking dead men.
My father did not bury me,
nor did other kinsmen;
the two who survived
had Tyrfing;
yet in the end
one alone became its owner.”
Hervor said:
“Tell me only the truth:
may the god leave you
unharmed in your mound
only if you do not have
Tyrfing with you;
you are reluctant to grant
an inheritance, Angantyr,
to your only child.”
Angantyr said:
“Hel’s gate has fallen,
the mounds are opening,
the whole island’s rim
seems wrapped in fire;
it is dreadful outside
to look around;
hurry, maiden, if you can,
to your ships.”
Hervor said:
“No pyres you kindle
at night burn so fiercely
that I am afraid
of your fires;
the maiden’s heart
does not tremble,
though she sees a dead man
standing in the doorway.”
Angantyr said:
“I tell you, Hervor,
—listen further,
wise daughter—
what will come to pass:
this Tyrfing will,
if you could believe it,
maiden, destroy
your entire family.
You will bear a son
who will later
carry Tyrfing
and trust in its might;
Heidrek is the name
people will give him;
he will be the mightiest man raised
beneath the sun’s canopy.”
Hervor said:
“I lay this curse
upon you dead men:
you shall
all lie
dead among the dead,
rotting in the grave;
give me, Angantyr,
out of the mound
the dwarfs’ handiwork;
you cannot keep it hidden.”
Angantyr said:
“I say you are unlike,
young maiden,
other mortals,
for you roam among mounds at night
with an engraved spear
and Gothic steel,
with helmet and mail-coat,
before the hall’s doors.”
Hervor said:
“I thought myself
a human being until now,
before I resolved
to visit your halls;
give me from the mound
the hater of mail-coats,
the peril of shields,
Hjalmar’s bane.”
Angantyr said:
“Beneath my shoulders lies
Hjalmar’s bane,
wrapped all around
in fire;
I know no maiden
anywhere on earth
who would dare take
that sword in her hands.”
Hervor said:
“I will take it
and hold in my hands
the sharp sword,
if I can have it;
I do not fear
the burning fire;
the flames subside at once
when I look across them.”
Angantyr said:
“You have a foolish
mind, Hervor,
for with open eyes
you rush into fire;
I would sooner give you
the sword from the mound,
young maiden;
I cannot deny you.”
Hervor said:
“You have done well,
descendant of Vikings,
in giving me
the sword from the mound;
I think myself better off now,
prince,
than if I had gained
all of Norway.”
Angantyr said:
“You do not know
—wretched is your lot,
woman of treacherous counsels—
what you should rejoice in;
this Tyrfing will,
if you could believe it,
maiden, destroy
your entire family.”
Hervor said:
“I will go
to the steed of the waves;
the ruler’s daughter
is in good spirits now;
little do I care,
descendant of princes,
how my sons
may quarrel hereafter.”
Angantyr said:
“You shall possess it
and long enjoy it;
keep sheathed
Hjalmar’s bane;
do not touch the edges,
poison is in both;
that bringer of men’s doom
is worse than sickness.
Farewell, daughter;
readily would I give you
the lives of twelve men,
if you could believe it,
strength and endurance,
all the good things
that Arngrim’s sons
left behind them.”
Hervor said:
“Dwell, all of you,
—I long to be gone—
unharmed in the mound;
I want to leave here quickly;
I felt most of all
between worlds just now,
when all around me
fires were burning.”
繁體中文譯文由 AI 根據古諾爾斯語原文翻譯,並參考英文譯文。
年輕的少女
在穆納爾瓦格,
日落時分,
遇見一名牧人。
牧人說:
「是誰孤身一人
來到這座島上?
快快前往
投宿之處吧!」
赫爾沃爾說:
「我不會前往
投宿之處,
因為島上的居民,
我一個也不認識;
趁你離去之前,
快些告訴我:
那些屬於希約爾瓦德的
墳丘在哪裡?」
牧人說:
「別打聽這事;
你毫不明智,
維京人的朋友啊,
你走錯了路;
讓我們快些走,
雙腳能跑多快就跑多快,
外頭處處
都對人凶險!」
赫爾沃爾說:
「我願贈你項鍊,
酬謝你的答話;
要勸退勇士的朋友,
可沒有那麼容易:
沒人能給我
那樣美好的珍寶、
華美的臂環,
使我不往那裡去。」
牧人說:
「在我看來,
誰若孤身一人,
在漆黑的夜裡
來到此地,便是愚人;
火焰四處飛舞,
墳丘紛紛敞開,
大地與沼澤都在燃燒;
我們走快些吧。」
赫爾沃爾說:
「別讓這般
噴氣聲嚇著了,
縱使整座島上
烈火燃燒;
別讓那些
已死的漢子
輕易把我們嚇倒,
讓我們與他們談談。」
那牧人於是
飛快奔入林中,
遠遠避開
這少女的話語;
赫爾沃爾胸中
那頑強的心志,
遇上這般事情,
反而越發高昂。
她此時看見了墳丘上的火焰……便朝墳丘走去,毫不畏懼。她穿過火焰,如同穿過煙霧,直到來到狂戰士們的墳丘前。她於是說:
「醒來吧,安甘提爾,
喚醒你的是赫爾沃爾,
是你與斯薇法
唯一的女兒;
把那柄鋒利的劍
從墳丘中交給我,
那是矮人們
為斯瓦弗爾拉米鍛造的。
赫爾瓦德、希約爾瓦德、
赫拉尼、安甘提爾!
我喚醒你們所有人,
你們長眠在樹根之下,
帶著頭盔與鎖子甲、
鋒利的寶劍、
盾牌與戰具,
還有染血的長矛。
阿恩格里姆的兒子們,
你們這些為害的子弟,
如今真是全都
化作添土的塵埃了,
既然艾芙拉的
兒子之中,
竟無一人在穆納爾瓦格
願意與我答話。
赫爾瓦德、希約爾瓦德、
赫拉尼、安甘提爾!
願你們所有人
肋骨之內,
都如在蟻丘中
腐爛一般,
除非交出那柄
德瓦林鍛造的劍;
死靈不該
藏起珍貴的兵器。」
安甘提爾於是回答:
「赫爾沃爾,我的女兒,
為何這般呼喊?
你滿口凶咒,
正替自己招來災禍!
你已經瘋狂,
失去了理智,
心神迷亂,
竟喚醒死去的人。
埋葬我的並非父親,
也不是其他親族;
活下來的那兩人
持有提爾鋒;
但到最後,
只有一人成了它的主人。」
赫爾沃爾說:
「只管對我說實話,
若你確實沒有
把提爾鋒帶在身旁,
願神祇便如此保你
在墳中安然無恙;
安甘提爾,要你把遺產
交給唯一的孩子,
竟是這般艱難。」
安甘提爾說:
「冥界的柵門已倒下,
墳丘紛紛敞開,
放眼望去,
整片島岸盡是烈火;
外頭的景象
何等駭人;
少女,若你還能,
快回你的船上去。」
赫爾沃爾說:
「任你們在夜裡
把柴火燒得再旺,
我也不會
畏懼你們的烈焰;
少女心念的堡壘
不會顫抖,
縱使她看見死靈
站在門口。」
安甘提爾說:
「赫爾沃爾,我告訴你,
——再聽我說,
聰慧的女兒啊——
將來必發生的事:
這柄提爾鋒,
但願你能相信,
少女啊,終將毀滅
你的整個家族。
你將生下一個兒子,
日後他將
佩帶提爾鋒,
倚仗它的威力;
人們將會
叫他海德雷克,
在太陽的穹帳之下,
他將是最有權勢的人。」
赫爾沃爾說:
「我如此咒令
死去的眾人:
你們全都必須
長臥不起,
與死靈一同死寂,
在石塚中腐爛;
安甘提爾,把那件
矮人的造物
從墳丘裡交給我;
你藏起它也沒有用。」
安甘提爾說:
「年輕的少女,
我說你不像凡人,
竟在夜裡
徘徊於墳丘之間,
帶著雕紋的長矛,
佩著哥德人的鋼劍,
戴著頭盔,披著鎖子甲,
來到廳堂的門前。」
赫爾沃爾說:
「在決意前來
拜訪你們的廳堂之前,
我一直自認
是個血肉凡人;
從墳丘中交給我吧,
那鎖子甲的仇敵、
盾牌的剋星,
殺死希亞爾馬爾的劍。」
安甘提爾說:
「殺死希亞爾馬爾的劍,
就躺在我的肩背之下,
它的外面
全被烈焰包裹;
我不知道這世上
有哪一位少女,
敢將那柄劍
拿在手中。」
赫爾沃爾說:
「我會收下它,
把那鋒利的劍
拿在手中,
只要我能得到;
我並不害怕
熊熊燃燒的烈火,
當我的目光掃過,
火焰便立刻平息。」
安甘提爾說:
「赫爾沃爾,你的心思
何等愚昧,
竟睜著雙眼
直闖火中;
我寧願把劍
從墳丘中交給你,
年輕的少女啊,
我無法拒絕你。」
赫爾沃爾說:
「維京人的後裔,
你做得真好,
竟將寶劍
從墳丘中交給我;
王者啊,如今我覺得
自己所得的,
勝過取得
整個挪威。」
安甘提爾說:
「你並不知道,
——你言語可悲,
心思乖謬的女子啊——
自己有什麼值得歡喜;
這柄提爾鋒,
但願你能相信,
少女啊,終將毀滅
你的整個家族。」
赫爾沃爾說:
「我要回到
那匹波濤之馬上;
如今王者的女兒
心中滿是喜悅;
君王的後裔啊,
我並不在意,
我的兒子們日後
會如何爭鬥。」
安甘提爾說:
「你將擁有它,
長久以它為樂,
將那殺死希亞爾馬爾的劍
藏妥在鞘中;
別碰它的劍刃,
兩刃都含有毒;
它是人的奪命者,
比疫病更加凶狠。
一路平安,女兒,
我願立即賜你
十二個人的生命力,
但願你能相信,
還有力量與毅力,
以及一切美好的事物,
那是阿恩格里姆的兒子們
身後留下的一切。」
赫爾沃爾說:
「願你們全都
——我急著離去——
在墳丘中安然長住,
我要趕快離開這裡;
方才烈火
在我四周燃燒時,
我真覺得自己
置身於兩個世界之間。」