《格羅蒂之歌》原典
Gróttasöngr
本頁提供作品原文與譯文,可用上方按鈕切換。網站會記住你的選擇,並套用到所有原典頁面。
古諾爾斯語原文採用冰島學者 Guðni Jónsson 版本的標準化拼寫。
Nú eru komnar
til konungs húsa
framvísar tvær,
Fenja ok Menja;
þær ro at Fróða
Friðleifssonar
máttkar meyjar
at mani hafðar.
Þær at lúðri
leiddar váru
ok grjóts gréa
gangs of beiddu;
hét hann hvárigri
hvíld né ynði,
áðr hann heyrði
hljóm ambátta.
Þær þyt þulu
þögnhorfinnar:
"Leggjum lúðra,
léttum steinum."
Bað hann enn meyjar,
at þær mala skyldu.
Sungu ok slungu
snúðga-steini,
svá at Fróða man
flest sofnaði;
þá kvað þat Menja,
var til meldrs komin:
"Auð mölum Fróða,
mölum alsælan,
mölum fjölð féar
á feginslúðri;
siti hann á auði,
sofi hann á dúni,
vaki hann at vilja,
þá er vel malit.
Hér skyli engi
öðrum granda,
til böls búa
né til bana orka,
né höggva því
hvössu sverði,
þó at bana bróður
bundinn finni."
En hann kvað ekki
orð it fyrra:
"Sofið eigi meir
en of sal gaukar
eða lengr en svá
ljóð eitt kveðak."
"Var-at-tu, Fróði,
fullspakr of þik,
málvinr manna,
er þú man keyptir;
kaustu at afli
ok at álitum,
en at ætterni
ekki spurðir.
Harðr var Hrungnir
ok hans faðir,
þó var Þjazi
þeim öflgari;
Iði ok Aurnir,
okkrir niðjar,
bræðr bergrisa,
þeim erum bornar.
Kæmi-a Grótti
ór gréa fjalli
né sá inn harði
hallr ór jörðu,
né mæli svá
mær bergrisa,
ef vissi vit
vætr til hennar.
Vér vetr níu
várum leikur
öflgar alnar
fyr jörð neðan;
stóðu meyjar
at meginverkum,
færðum sjalfar
setberg ór stað.
Veltum grjóti
of garð risa,
svá at fold fyrir
fór skjalfandi;
svá slöngðum vit
snúðga-steini,
höfga-halli,
at halir tóku.
En vit síðan
á Svíþjóðu
framvísar tvær
í folk stigum,
beiddum björnu,
en brutum skjöldu,
gengum í gögnum
gráserkjat lið.
Steypðum stilli,
studdum annan,
veittum góðum
Gothormi lið;
var-a kyrrseta,
áðr Knúi felli.
Fram heldum því
þau misseri,
at vit at köppum
kenndar várum;
þar sorðu vit
skörpum geirum
blóð ór benjum
ok brand ruðum.
Nú erum komnar
til konungs húsa
miskunnlausar
ok at mani hafðar;
aurr etr iljar,
en ofan kulði,
drögum dolgs sjötul,
daprt er at Fróða.
Hendr skulu hvílask,
hallr standa mun,
malit hefi ek fyr mik;
mitt of leiti;
nú mun-a höndum
hvíld vel gefa,
áðr fullmalit
Fróða þykki.
Hendr skulu höndla
harðar trjónur,
vápn valdreyrug,
vaki þú, Fróði,
vaki þú, Fróði,
ef þú hlýða vill
söngum okkrum
ok sögnum fornum.
Eld sé ek brenna
fyr austan borg,
vígspjöll vaka,
þat mun viti kallaðr,
mun herr koma
hinig af bragði
ok brenna bæ
fyr buðlungi.
Mun-at þú halda
Hleiðrar stóli,
rauðum hringum
né regingrjóti;
tökum á möndli
mær, skarpara,
erum-a varmar
í valdreyra.
Mól míns föður
mær rammliga,
því at hon feigð fira
fjölmargra sá;
stukku stórar
steðr frá lúðri
járni varðar,
mölum enn framar!
Mölum enn framar!
Mun Yrsu sonr,
niðr Halfdanar,
hefna Fróða;
sá mun hennar
heitinn verða
burr ok bróðir,
vitum báðar þat."
Mólu meyjar,
megins kostuðu,
váru ungar
í jötunmóði;
skulfu skaptré,
skauzk lúðr ofan,
hraut inn höfgi
hallr sundr í tvau.
En bergrisa
brúðr orð of kvað:
"Malit höfum, Fróði,
sem munum hætta,
hafa fullstaðit
fljóð at meldri."
英文譯文由 AI 根據古諾爾斯語原文翻譯。
Now have come
to the king’s halls
two who see the future,
Fenja and Menja;
there at Frodi’s,
Fridleif’s son’s,
the mighty maidens
are held as slaves.
They were led
to the mill
and urged the grey
millstone to turn;
he promised neither
rest nor ease
before he heard
the slave women’s song.
They chanted loudly,
their silence broken:
“Let us lower the mill-boxes,
lift the stones.”
Still he told the maidens
that they must grind.
They sang and swung
the spinning stone,
until most of Frodi’s
household fell asleep;
then Menja spoke,
having come to the grinding:
“We grind wealth for Frodi,
grind him perfect happiness,
grind great riches
on the mill of joy;
may he sit upon wealth,
may he sleep upon down,
may he wake as he wishes:
then the grinding is good.
Here no one shall
harm another,
plot misfortune
or bring about death,
or strike with that
sharp sword,
even if he finds his brother’s killer
bound.”
But these were the only
words he had spoken before:
“Sleep no longer
than cuckoos above the hall,
nor longer than it takes me
to sing a single song.”
“You were not, Frodi,
wise enough for your own good,
friend and counsellor of men,
when you bought slaves;
you chose for strength
and for appearance,
but about ancestry
you asked nothing.
Mighty was Hrungnir
and his father,
yet Thjazi was
stronger than they;
Idi and Aurnir,
our kinsmen,
brothers of mountain giants:
from them we were born.
Grotti would not have come
from the grey mountain,
nor that hard
stone from the earth,
nor would a mountain giant’s maiden
grind like this,
if we two knew
nothing of it.
For nine winters
we were playmates,
reared in strength
beneath the earth;
we maidens undertook
mighty labours,
ourselves moving
mountains from their places.
We rolled rocks
across the giants’ realm,
so that the earth beneath
shook and trembled;
so we two swung
the spinning stone,
the heavy rock,
that men took it up.
Then later,
in Sweden,
we two who see the future
stepped into battle,
challenged bears
and broke shields,
marched straight through
the grey-shirted host.
We overthrew one ruler,
supported another,
gave the good
Guthorm our aid;
there was no sitting idle
before Knui fell.
We carried on like that
through those seasons,
so that we were known
as champions;
there we drew
with sharp spears
blood from wounds
and reddened the blade.
Now we have come
to the king’s halls,
unpitied
and held as slaves;
gravel gnaws our soles,
and cold bites from above;
we turn the settler of strife:
it is dreary at Frodi’s.
Hands shall rest,
the stone shall stand still;
I have ground for myself
my own share;
yet now our hands
will hardly be given rest
before enough is ground
to satisfy Frodi.
Hands shall grasp
hard spearheads,
weapons wet with slaughter;
wake, Frodi,
wake, Frodi,
if you wish to listen
to our songs
and ancient tales.
I see a fire burning
east of the stronghold;
tidings of war stir:
that will be called a beacon;
an army will come
here at once
and burn the dwelling
over the king.
You will not keep
Lejre’s throne,
rings of red gold
or the mighty millstone;
let us turn the handle,
maiden, more fiercely;
we are not warm
in the blood of the slain.
My father’s daughter
ground mightily,
for she saw the doom
of very many men;
great supports sprang
from the mill-box,
bound with iron:
let us grind on!
Let us grind on!
Yrsa’s son,
Halfdan’s descendant,
will avenge Frodi;
he will be called
both her
son and brother:
we both know that.”
The maidens ground,
put forth their strength;
the young women were
in a giant’s fury;
the frame timbers shook,
the mill-box dropped down,
the heavy stone
split apart in two.
Then the mountain giant’s
bride spoke these words:
“We have ground, Frodi,
so now we shall stop;
the women have stood long enough
at the grinding.”
繁體中文譯文由 AI 根據古諾爾斯語原文翻譯,並參考英文譯文。
如今已來到
國王的宮中,
兩位能知未來的女子,
芬雅與梅妮雅;
她們在弗羅迪,
弗里德萊夫之子那裡,
這兩位大力少女,
被當作奴婢使喚。
她們被領到
磨槽之前,
催使灰色磨石
轉動起來;
他不許任何一人
歇息或享受安閒,
便要先聽見
女奴們的聲響。
她們高聲吟唱,
沉默已然消散:
「讓磨槽歇下,
讓磨石卸力。」
他仍命令少女們,
要她們繼續磨。
她們邊唱邊推
飛旋的磨石,
使弗羅迪的奴僕
大多睡去;
這時梅妮雅開口,
她已來到磨前:
「為弗羅迪磨出財富,
為他磨出十全的幸福,
磨出成群的牲畜,
在這歡喜的磨槽上;
願他坐擁財寶,
願他安眠羽褥,
願他隨心醒來,
如此便磨得好。
這裡誰也不得
傷害他人,
不得籌謀災禍,
不得致人於死,
也不得揮下
那鋒利的寶劍,
縱使遇見殺兄之人
正被繩索捆綁。」
而他開口時,
頭一句卻是:
「妳們睡得不可比
廳上的杜鵑更久,
也不得超過
我唱一首歌的工夫。」
「弗羅迪,你不曾
為自己打算周詳,
眾人相談的友伴啊,
當你買下奴婢時;
你挑選的是力氣,
還有外貌,
至於家世,
你卻全不過問。
赫朗格尼爾強悍,
他的父親也是,
但夏基
比他們更有力;
伊迪與奧爾尼爾,
是我倆的親族,
山巨人的兄弟,
我們便出自他們。
格羅蒂不會
出自灰色山嶺,
那堅硬的磨石
也不會出自大地,
山巨人的女兒
也不會如此推磨,
倘若我倆
對它一無所知。
我們有九個寒冬
相伴嬉戲,
在大地底下
長成大力的姑娘;
少女們從事
費力的重活,
我們親手搬動
矗立的岩山。
我們滾動巨石,
越過巨人的庭院,
使腳下的大地
一路顫抖;
我倆如此拋動
飛旋的石頭,
沉重的岩塊,
讓人們接取。
後來我倆
來到瑞典,
兩位能知未來的女子,
踏入戰陣,
向熊挑戰,
又擊碎盾牌,
衝穿了
身披灰甲的軍隊。
我們推翻一位君王,
扶立另一位,
我們給善勇的
古托姆助陣;
在克努伊倒下之前,
不曾安坐歇息。
我們如此奮進,
度過那些年歲,
直到我倆
以勇士之名著稱;
我們在那裡
以尖銳的長矛
從傷口擠出鮮血,
將劍刃染紅。
如今我們來到
國王的宮中,
無人憐憫,
被當作奴婢使喚;
泥沙啃蝕腳底,
寒氣從上方侵襲,
我們拖轉止戰之磨,
在弗羅迪這裡何其淒苦。
雙手應當歇息,
磨石應當停下,
我已替自己磨足了,
盡了我的一份;
如今卻無法讓雙手
好好歇息,
直到弗羅迪覺得
已經磨得夠多。
雙手將要握住
堅硬的矛柄,
沾滿戰死者鮮血的兵器,
醒來吧,弗羅迪,
醒來吧,弗羅迪,
若你願意聽
我倆的歌聲,
還有古老的傳說。
我看見火焰燃起,
就在城堡東邊,
戰禍的消息已起,
那將被稱為烽火,
軍隊將要
迅速來到這裡,
當著君王的面
燒毀他的居所。
你將守不住
赫萊德的王座,
赤金的臂環,
也守不住神力磨石;
姑娘,讓我們握住磨柄,
更用力地推,
我們還未在
戰死者的鮮血裡暖身。
我父親的女兒
奮力推磨,
因為她看見
無數人的死期;
巨大的支柱
從磨槽迸出,
柱上包覆著鐵,
讓我們繼續磨下去!
讓我們繼續磨下去!
伊爾莎的兒子,
哈夫丹的後裔,
將向弗羅迪復仇;
他將被稱為
她的
兒子與兄弟,
我倆都知道這件事。」
少女們推磨,
使盡了力氣,
年輕的她們
滿懷巨人的狂怒;
磨軸木架震顫,
磨槽向下崩落,
沉重的磨石
轟然裂成兩半。
接著山巨人的
女子開口說道:
「弗羅迪,我們已磨完,
如今就要停手,
姑娘們站著推磨,
已經站得夠久了。」