《希密尔之歌》的原典
Hymiskviða
通过顶部按钮选择要阅读的原文或译文。你的选择会被保存,并用于本站所有原典页面。
古诺尔斯语原文采用冰岛学者 Guðni Jónsson 编订版本的规范拼写。
Ár valtívar
veiðar námu
ok sumblsamir,
áðr saðir yrði,
hristu teina
ok á hlaut sáu;
fundu þeir at Ægis
örkost hvera.
Sat bergbúi
barnteitr fyr
mjök glíkr megi
miskorblinda;
leit í augu
Yggs barn í þrá:
"Þú skalt ásum
oft sumbl gera."
Önn fekk jötni
orðbæginn halr,
hugði at hefndum
hann næst við goð,
bað hann Sifjar ver
sér færa hver, -
"þanns ek öllum öl
yðr of heita."
Né þat máttu
mærir tívar
ok ginnregin
of geta hvergi,
unz af tryggðum
Týr Hlórriða
ástráð mikit
einum sagði:
"Býr fyr austan
Élivága
hundvíss Hymir
at himins enda;
á minn faðir
móðugr ketil,
rúmbrugðinn hver,
rastar djúpan."
Þórr kvað:
"Veiztu ef þiggjum
þann lögvelli?"
Týr kvað:
"Ef, vinr, vélar
vit gervum til."
Fóru drjúgum
dag þann fram
Ásgarði frá,
unz til Egils kvámu;
hirði hann hafra
horngöfgasta;
hurfu at höllu,
er Hymir átti.
Mögr fann ömmu
mjök leiða sér,
hafði höfða
hundruð níu,
en önnur gekk
algullin fram
brúnhvít bera
bjórveig syni:
9. "Áttniðr jötna,
ek viljak ykkr
hugfulla tvá
und hvera setja;
er minn fríi
mörgu sinni
glöggr við gesti,
görr ills hugar."
En váskapaðr
varð síðbúinn
harðráðr Hymir
heim af veiðum,
gekk inn í sal,
glumðu jöklar,
var karls, en kom,
kinnskógr frörinn.
Frilla kvað:
"Ver þú heill, Hymir,
í hugum góðum,
nú er sonr kominn
til sala þinna,
sá er vit vættum
af vegi löngum;
fylgir hánum
hróðrs andskoti,
vinr verliða;
Véurr heitir sá.
Sé þú, hvar sitja
und salar gafli,
svá forða sér,
stendr súl fyrir."
Sundr stökk súla
fyr sjón jötuns,
en áðr í tvau
áss brotnaði.
Stukku átta,
en einn af þeim
hverr harðsleginn
heill af þolli;
fram gengu þeir,
en forn jötunn
sjónum leiddi
sinn andskota.
Sagði-t hánum
hugr vel þá,
er hann sá gýgjar græti
á golf kominn,
þar váru þjórar
þrír of teknir,
bað senn jötunn
sjóða ganga.
Hvern létu þeir
höfði skemmra
ok á seyði
síðan báru;
át Sifjar verr,
áðr sofa gengi,
einn með öllu
öxn tvá Hymis.
Þótti hárum
Hrungnis spjalla
verðr Hlórriða
vel fullmikill:
"Munum at aftni
öðrum verða
við veiðimat
vér þrír lifa."
Véurr kvaðzk vilja
á vág róa,
ef ballr jötunn
beitr gæfi.
Hymir kvað:
"Hverf þú til hjarðar,
ef þú hug trúir,
brjótr berg - Dana,
beitur sækja.
Þess vænti ek,
at þér myni-t
ögn af oxa
auðfeng vera."
Sveinn sýsliga
sveif til skógar,
þar er uxi stóð
alsvartr fyrir.
Braut af þjóri
þurs ráðbani
hátún ofan
horna tveggja.
Hymir kvað:
"Verk þykkja þín
verri miklu
kjóla valdi
en þú kyrr sitir."
Bað hlunngota
hafra dróttinn
áttrunn apa
útar færa,
en sá jötunn
sína talði
lítla fýsi
at róa lengra.
Dró meir Hymir
móðugr hvali
einn á öngli
upp senn tváa,
en aftr í skut
Óðni sifjaðr
Véurr við vélar
vað gerði sér.
Egndi á öngul,
sá er öldum bergr,
orms einbani
uxa höfði;
gein við agni,
sú er goð fía,
umgjörð neðan
allra landa.
Dró djarfliga
dáðrakkr Þórr
orm eitrfáan
upp at borði;
hamri kníði
háfjall skarar
ofljótt ofan
ulfs hnitbróður.
Hraungalkn hlumðu,
en hölkn þutu,
fór in forna
fold öll saman;
sökkðisk síðan
sá fiskr í mar.
Óteitr jötunn,
er aftr reru,
svá at ár Hymir
ekki mælti,
veifði hann ræði
veðrs annars til.
Hymir kvað:
"Mundu of vinna
verk halft við mik,
at þú heim hvali
haf til bæjar
eða flotbrúsa
festir okkarn."
Gekk Hlórriði,
greip á stafni
vatt með austri
upp lögfáki,
einn með árum
ok með austskotu
bar hann til bæjar
brimsvín jötuns
ok holtriða
hver í gegnum.
Ok enn jötunn
um afrendi,
þrágirni vanr,
við Þór sennti,
kvað-at mann ramman,
þótt róa kynni
kröfturligan,
nema kálk bryti.
En Hlórriði,
er at höndum kom,
brátt lét bresta
brattstein gleri;
sló hann sitjandi
súlur í gögnum;
báru þó heilan
fyr Hymi síðan.
Unz þat in fríða
frilla kenndi
ástráð mikit,
eitt er vissi:
"Drep við haus Hymis,
hann er harðari,
kostmóðs jötuns
kálki hverjum."
Harðr reis á kné
hafra dróttinn,
færðisk allra
í ásmegin;
heill var karli
hjalmstofn ofan,
en vínferill
valr rifnaði.
"Mörg veit ek mæti
mér gengin frá,
er ek kálki sé
ór knéum hrundit;"
karl orð of kvað:
"knákat ek segja
aftr ævagi,
þú ert, ölðr, of heitt.
Þat er til kostar,
ef koma mættið
út ór óru
ölkjól hofi."
Týr leitaði
tysvar hræra;
stóð at hváru
hverr kyrr fyrir.
Faðir Móða
fekk á þremi
ok í gegnum steig
golf niðr í sal;
hóf sér á höfuð upp
hver Sifjar verr,
en á hælum
hringar skullu.
Fóru-t lengi,
áðr líta nam
aftr Óðins sonr
einu sinni;
sá hann ór hreysum
með Hymi austan
folkdrótt fara
fjölhöfðaða.
Hóf hann sér af herðum
hver standanda,
veifði hann Mjöllni
morðgjörnum fram,
ok hraunhvala
hann alla drap.
Fóru-t lengi,
áðr liggja nam
hafr Hlórriða
halfdauðr fyrir;
var skær skökuls
skakkr á beini,
en því inn lævísi
Loki of olli.
En ér heyrt hafið, -
hverr kann of þat
goðmálugra
görr at skilja? -
hver af hraunbúa
hann laun of fekk,
er hann bæði galt
börn sín fyrir.
Þróttöflugr kom
á þing goða
ok hafði hver,
þanns Hymir átti;
en véar hverjan
vel skulu drekka
ölðr at Ægis
eitt hörmeitið.
亨利·亚当斯·贝洛斯1923年英译,已进入公有领域;诗节编号可能与原文不同。
Of old the gods made feast together,
And drink they sought ere sated they were;
Twigs they shook, and blood they tried:
Rich fare in Ægir's hall they found.
The mountain-dweller sat merry as boyhood,
But soon like a blinded man he seemed;
The son of Ygg gazed in his eyes:
"For the gods a feast shalt thou forthwith get."
The word-wielder toil for the giant worked,
And so revenge on the gods he sought;
He bade Sif's mate the kettle bring:
"Therein for ye all much ale shall I brew."
The far-famed ones could find it not,
And the holy gods could get it nowhere;
Till in truthful wise did Tyr speak forth,
And helpful counsel to Hlorrithi gave.
"There dwells to the east of Elivagar
Hymir the wise at the end of heaven;
A kettle my father fierce doth own,
A mighty vessel a mile in depth."
Thor spake: 6.
“May we win, dost thou think, this whirler of water?”
Tyr spake:
“Aye, friend, we can, if cunning we are.”
Forward that day with speed they fared,
From Asgarth came they to Egil's home;
The goats with horns bedecked he guarded;
Then they sped to the hall where Hymir dwelt.
The youth found his grandam, that greatly he loathed, And full nine hundred heads she had;
But the other fair with gold came forth,
And the bright-browed one brought beer to her son.
"Kinsman of giants, beneath the kettle
Will I set ye both, ye heroes bold;
For many a time my dear-loved mate
To guests is wrathful and grim of mind."
Late to his home the misshapen Hymir,
The giant harsh, from his hunting came;
The icicles rattled as in he came,
For the fellow's chin-forest frozen was.
"Hail to thee, Hymir! good thoughts mayst thou have;
Here has thy son to thine hall now come;
(For him have we waited, his way was long;)
And with him fares the foeman of Hroth,
The friend of mankind, and Veur they call him.
"See where under the gable they sit!
Behind the beam do they hide themselves."
The beam at the glance of the giant broke,
And the mighty pillar in pieces fell.
Eight fell from the ledge, and one alone,
The hard-hammered kettle, of all was whole;
Forth came they then, and his foes he sought,
The giant old, and held with his eyes.
Much sorrow his heart foretold when he saw
The giantess' foeman come forth on the floor;
Then of the steers did they bring in three;
Their flesh to boil did the giant bid.
By a head was each the shorter hewed,
And the beasts to the fire straight they bore;
The husband of Sif, ere to sleep he went,
Alone two oxen of Hymir's ate.
To the comrade hoary of Hrungnir then
Did Hlorrithi's meal full mighty seem;
"Next time at eve we three must eat
The food we have s the hunting's spoil."
...............
Fain to row on the sea was Veur, he said,
If the giant bold would give him bait.
Hymir spake: 18.
"Go to the herd, if thou hast it in mind,
Thou slayer of giants, thy bait to seek;
For there thou soon mayst find, methinks,
Bait from the oxen easy to get."
Swift to the wood the hero went,
Till before him an ox all black he found;
From the beast the slayer of giants broke
The fortress high of his double horns.
Hymir spake: 20.
"Thy works, methinks, are worse by far, Thou steerer of ships, than when still thou sittest."
................
................
The lord of the goats bade the ape-begotten
Farther to steer the steed of the rollers;
But the giant said that his will, forsooth,
Longer to row was little enough.
Two whales on his hook did the mighty Hymir
Soon pull up on a single cast;
In the stern the kinsman of Othin sat,
And Veur with cunning his cast prepared.
The warder of men, the worm's destroyer,
Fixed on his hook the head of the ox;
There gaped at the bait the foe of the gods,
The girdler of all the earth beneath.
The venomous serpent swiftly up
To the boat did Thor, the bold one, pull;
With his hammer the loathly hill of the hair
Of the brother of Fenrir he smote from above.
The monsters roared, and the rocks resounded,
And all the earth so old was shaken;
................
Then sank the fish in the sea forthwith.
................
Joyless as back they rowed was the giant;
Speechless did Hymir sit at the oars,
With the rudder he sought a second wind.
Hymir spake: 27.
"The half of our toil wilt thou have with me, And now make fast our goat of the flood;
Or home wilt thou bear the whales to the house,
Across the gorge of the wooded glen?"
Hlorrithi stood and the stem he gripped,
And the sea-horse with water awash he lifted;
Oars and bailer and all he bore
With the surf-swine home to the giant's house.
His might the giant again would match,
For stubborn he was, with the strength of Thor;
None truly strong, though stoutly he rowed,
Would he call save one who could break the cup.
Hlorrithi then, when the cup he held,
Struck with the glass the pillars of stone;
As he sat the posts in pieces he shattered,
Yet the glass to Hymir whole they brought.
But the loved one fair of the giant found
A counsel true, and told her thought: Smite the skull of Hymir, heavy with food,
For harder it is than ever was glass."
The goats' mighty ruler then rose on his knee,
And with all the strength of a god he struck;
Whole was the fellow's helmet-stem,
But shattered the wine-cup rounded was.
Hymir spake: 33.
"Fair is the treasure that from me is gone,
Since now the cup on my knees lies shattered;"
So spake the giant: "No more can I say
In days to be, 'Thou art brewed, mine ale.'
"Enough shall it be if out ye can bring
Forth from our house the kettle here."
Tyr then twice to move it tried,
But before him the kettle twice stood fast.
The father of Mothi the rim seized firm,
And before it stood on the floor below;
Up on his head Sif's husband raised it,
And about his heels the handles clattered.
Not long had they fared, ere backwards looked
The son of Othin, once more to see;
From their caves in the east beheld he coming
With Hymir the throng of the many-headed.
He stood and cast from his back the kettle,
And Mjollnir, the lover of murder, he wielded;
................
So all the whales of the waste he slew.
Not long had they fared ere one there lay
Of Hlorrithi's goats half-dead on the ground;
In his leg the pole-horse there was lame;
The deed the evil Loki had done.
But ye all have heard,— for of them who have
The tales of the gods, who better can tell?—
What prize he won from the wilderness-dweller,
Who both his children gave him to boot.
The mighty one came to the council of gods,
And the kettle he had that Hymir's was;
So gladly their ale the gods could drink
In Ægir's hall at the autumn-time.
本简体中文译文由 AI 根据古诺尔斯语原文翻译,并参考英文译文。
昔日,掌战的诸神
猎取了野味,
又渴望畅饮,
尚未饱足之时,
便摇动卜签,
察看占卜的血;
他们发现埃吉尔那里
有丰足的锅釜。
山居的巨人坐在那里,
欢喜得如同孩童,
模样十分像
米斯科尔布林迪之子;
尤格之子直视
他的双眼,逼他说:
“你须为阿萨神族
时常设宴。”
这言辞强硬的男子
给巨人添了烦恼,
他随即盘算
如何报复诸神,
便叫希芙的丈夫
给他取来一口锅——
“有了它,我就答应
为你们大家酿啤酒。”
那些声名显赫的神祇,
那些威能浩大的诸神,
却无论在哪里
都寻不到这样的锅,
直到提尔出于信任,
只对赫洛里迪一人
说出了一个
极有用的主意:
“埃利瓦加尔以东,
在天穹的尽头,
住着智慧深广的
希密尔;
我那勇悍的父亲
拥有一口大锅,
锅腹宽阔,
深达一拉斯特。”
索尔说:
“你可知道,我们能否取得
那口煮水的锅?”
提尔说:
“朋友,只要我们
用些计谋就能取得。”
那一天,他们疾行向前,
离开了
阿斯加德,
直到来到埃吉尔家;
他替他们照看
犄角华美的山羊;
他们便转往
希密尔的厅堂。
儿子见到了祖母,
她令他十分厌恶,
她长着
九百颗头颅;
另一位女子走上前来,
满身金饰,
眉色皎洁,
为儿子端来啤酒:
9. “巨人的后裔啊,
我要把你们
两位勇士
藏到锅釜底下;
我的爱人
常常
对客人吝啬,
心怀恶意。”
那形貌丑陋、
性情严酷的希密尔
外出狩猎,
很晚才回家,
他走进厅堂,
冰凌铿然作响,
这老汉回来时,
满腮的胡须都已结霜。
他的情妇说:
“愿你安好,希密尔,
愿你心情和善,
如今你的儿子
已来到你的厅堂,
他远道而来,
我们一直盼着他;
与他同行的
是赫罗德的仇敌,
世人的朋友,
名叫维乌尔。
看,他们坐在
厅堂的山墙底下,
躲在那里避祸,
前面有根柱子挡着。”
巨人目光所至,
柱子迸裂,
而在那之前,
横梁已断成两截。
八口锅摔碎了,
其中只有一口
锻打坚实的锅
从横梁上落下,完好无损;
两人走了出来,
那年老的巨人
用目光追随着
自己的仇敌。
当他看见
那使女巨人哭泣的敌手
来到厅堂地上,
心中便有不祥之感;
他们牵来了
三头公牛,
巨人吩咐立刻
把牛下锅煮熟。
他们把每头牛
都砍短了一个头,
随后将牛身
送到火上烹煮;
希芙的丈夫
临睡之前,
独自吃光了
希密尔的两头牛。
那白发苍苍的
赫朗格尼尔的伙伴
觉得赫洛里迪这一餐
吃得实在太多:
“到了明天晚上,
我们三个人
就得靠捕来的食物
填饱肚子。”
维乌尔说他愿意
划船出海,
只要那勇猛的巨人
给他鱼饵。
希密尔说:
“去牛群里吧,
只要你有这个胆量,
击碎山中丹麦人的家伙,
去那里取鱼饵。
我料想,
要从公牛身上
取下一点东西,
对你可不容易。”
那青年敏捷地
奔向树林,
那里站着一头
通体乌黑的公牛。
巨人的毁灭者
从公牛身上
扯下了那座高踞
双角之上的堡垒。
希密尔说:
“船只的主人看来,
你这样动手,
比安坐不动
可糟糕多了。”
山羊之主
吩咐猿猴的后裔
把滚木上的骏马
驶得更远,
那巨人却说,
自己
实在不愿
再往远处划去。
勇悍的希密尔
接着钓起鲸鱼,
只用一枚鱼钩,
一下便拉起两头;
而在船尾,
奥丁的亲人
维乌尔巧妙地
备好了自己的钓线。
那庇护世人的英雄,
独力杀蛇的勇士,
把公牛的头颅
挂在钩上作饵;
诸神所憎恶的巨蛇,
那在深处
环绕所有陆地的家伙,
张口咬向鱼饵。
功业英勇的索尔
奋力拉起
那遍身毒斑的巨蛇,
将它拖到船舷;
他挥锤自上而下,
砸向恶狼亲兄弟
那丑陋无比的
毛发之高山。
荒岩间的怪物轰鸣,
嶙峋的岩石呼啸,
整片古老的大地
一同震颤;
随后那条大鱼
沉入了海中。
归航之时,
巨人闷闷不乐,
希密尔摇着桨,
一句话也不说;
他转动船舵,
另寻一处风向。
希密尔说:
“你得与我
各做一半活计:
要么把鲸鱼
搬回家去,
要么把我们的
浮水山羊系牢。”
赫洛里迪走上前,
抓住船首,
连同舱底的积水
举起那匹海上骏马;
他独自将船桨
和舀水的勺子,
连同巨人的浪中野猪,
一并扛回家去,
穿过了
一道道林间山脊。
那惯于固执争强的
巨人,
又与索尔
争论起力气大小,
说一个人纵然
划船强健有力,
也算不得真正强壮,
除非能打碎酒杯。
赫洛里迪
接过杯子,
立刻用那玻璃杯
砸裂了陡立的石头;
他坐在那里,
将柱子砸穿,
可随后送到希密尔面前的
杯子仍完好无损。
直到那美貌的
情妇告诉他
一个极有用的主意,
这是她独自知道的:
“朝希密尔的头上砸,
那饱食的巨人
头骨比任何
酒杯都坚硬。”
刚强的山羊之主
挺起身,跪立着,
使出了自己
全部的神力;
老汉头顶
承托头盔的头颅完好无损,
那圆圆的
盛酒之器却碎裂了。
“我知道,许多珍宝
已从我身边消逝,
如今又见酒杯
从膝头摔落破碎;”
老汉开口说道:
“从今以后,我再也
不能说这句话了:
啤酒啊,你已酿熟。
你们若能
把这艘啤酒之舟
从我们的厅堂搬出去,
便可以带走。”
提尔试了两次,
想把锅挪动;
可两次那口锅
都纹丝不动。
莫迪的父亲
抓住锅沿,
双脚向下踏穿了
厅堂的地板;
希芙的丈夫
把锅举到自己头上,
锅上的环耳
在他脚跟旁铿然碰撞。
他们走了不久,
奥丁的儿子
便转过头,
向后望了一眼;
他看见东边岩洞里,
希密尔带领着
一大群多头的巨人
涌来。
他站住脚,
从肩头卸下大锅,
向前挥动
嗜杀的妙尔尼尔,
把那些荒岩之鲸
全部杀光。
他们走了不久,
赫洛里迪的一头山羊
便倒在前面,
奄奄一息;
这匹辕前的骏马
一条腿瘸了,
而这都是
狡诈的洛基所致。
你们早已听说——
在熟悉诸神传说的人中,
谁还能把此事
讲得更加明白?——
他从那荒岩居者手里
得到了怎样的赔偿,
那人把自己的两个孩子
都交给了他抵偿。
那力大无穷的神
来到诸神的集会,
带来了那口
原属希密尔的大锅;
此后每逢割麻时节,
诸神都将在
埃吉尔那里
痛饮啤酒。