Frumtexti: „Hárbarðsljóð“

Hárbarðsljóð

Hér máttu lesa norrœnan frumtexta, ef hann er hér tiltœkr, ok enska þýðingu. Vel með knǫppunum efst hvárn texta þú vilt sjá; val þitt helzt á ǫllum heimildasíðum þessa vefjar.

Norrœnn frumtexti með stafsetningu útgáfu Guðna Jónssonar.

1

"Hverr er sá sveinn sveina,
er stendr fyr sundit handan?"
Ferjukarlinn kvað:

2

"Hverr er sá karl karla,
er kallar of váginn?"
Þórr kvað:

3

"Fer þú mik um sundit,
fæði ek þik á morgun;
meis hef ek á baki,
verðr-a matr in betri;
át ek í hvíld,
áðr ek heiman fór,
síldr ok hafra;
saðr em ek enn þess."
Ferjukarlinn kvað:

4

"Árligum verkum
hrósar þú, verðinum;
veizt-at-tu fyrir görla,
döpr eru þín heimkynni,
dauð, hygg ek, at þín móðir sé."
Þórr kvað:

5

"Þat segir þú nú,
er hverjum þykkir
mest at vita,
at mín móðir dauð sé."
Ferjukarlinn kvað:

6

"Þeygi er sem þú
þrjú bú góð eigir;
berbeinn þú stendr
ok hefr brautinga gervi,
þatki, at þú hafir brækr þínar."
Þórr kvað:

7

"Stýrðu hingat eikjunni,
ek mun þér stöðna kenna, -
eða hverr á skipit,
er þú heldr við landit?"
Ferjukarlinn kvað:

8

"Hildolfr sá heitir,
er mik halda bað,
rekkr inn ráðsvinni,
er býr í Ráðseyjarsundi;
bað-at hann hlennimenn flytja
eða hrossaþjófa,
góða eina
ok þá, er ek görva kunna;
segðu til nafns þíns,
ef þú vill um sundit fara!"
Þórr kvað:

9

"Segja mun ek til nafns míns,
þótt ek sekr séak,
ok til alls eðlis:
Ek em Óðins sonr,
Meila bróðir,
en Magna faðir,
þrúðvaldr goða,
við Þór knáttu hér dæma!
Hins vil ek nú spyrja,
hvat þú heitir."
Ferjukarlinn kvað:

10

"Hárbarðr ek heiti,
hylk um nafn sjaldan."
Þórr kvað:

11

"Hvat skaltu of nafn hylja,
nema þú sakar eigir?"
Hárbarðr kvað:

12

"En þótt ek sakar eiga,
þá mun ek forða fjörvi mínu
fyr slíkum sem þú ert,
nema ek feigr sé."
Þórr kvað:

13

"Harm ljótan
mér þykkir í því
at vaða um váginn til þín
ok væta ögur minn;
skylda ek launa
kögursveini þínum
kanginyrði,
ef ek kæmumk yfir sundit."
Hárbarðr kvað:

14

"Hér mun ek standa
ok þín heðan bíða;
fannt-a þú mann in harðara
at Hrungni dauðan."
Þórr kvað:

15

"Hins viltu nú geta,
er vit Hrungnir deildum,
sá inn stórúðgi jötunn,
er ór steini var höfuðit á;
þó lét ek hann falla
ok fyrir hníga.
Hvat vanntu þá meðan, Hárbarðr?"
Hárbarðr kvað:

16

"Var ek með Fjölvari
fimm vetr alla
í ey þeiri,
er Algræn heitir;
vega vér þar knáttum
ok val fella,
margs at freista,
mans at kosta."
Þórr kvað:

17

"Hversu snúnuðu yðr konur yðrar?"
Hárbarðr kvað:

18

"Sparkar áttu vér konur,
ef oss at spökum yrði;
horskar áttu vér konur,
ef oss hollar væri;
þær ór sandi
síma undu,
ok ór dali djúpum
grund of grófu;
varð ek þeim einn öllum
efri at ráðum;
hvílda ek hjá þeim systrum sjau,
ok hafða ek geð þeira allt ok gaman.
Hvat vanntu þá meðan, Þórr?"
Þórr kvað:

19

"Ek drap Þjaza,
inn þrúðmóðga jötun,
upp ek varp augum
Alvalda sonar
á þann inn heiða himin;
þau eru merki mest
minna verka,
þau er allir menn síðan of séa.
Hvat vanntu þá meðan, Hárbarðr?"
Hárbarðr kvað:

20

"Miklar manvélar
ek hafða við myrkriður,
þá er ek vélta þær frá verum;
harðan jötun
ek hugða Hlébarð vera,
gaf hann mér gambantein,
en ek vélta hann ór viti."
Þórr kvað:

21

"Illum huga
launaðir þú þá góðar gjafar."
Hárbarðr kvað:

22

"Þat hefr eik,
er af annarri skefr,
of sik er hverr í slíku.
Hvat vanntu þá meðan Þórr?"
Þórr kvað:

23

"Ek var austr
ok jötna barðak
brúðir bölvísar,
er til bjargs gengu;
mikil myndi ætt jötna,
ef allir lifði
vætr myndi manna
undir Miðgarði.
Hvat vanntu þá meðan, Hárbarðr?"
Hárbarðr kvað:

24

"Var ek á Vallandi
ok vígum fylgdak,
atta ek jöfrum,
en aldri sættak;
Óðinn á jarla,
þá er í val falla,
en Þórr á þrælakyn."
Þórr kvað:

25

"Ójafnt skipta
er þú myndir með ásum liði,
ef þú ættir vilgi mikils vald."
Hárbarðr kvað:

26

"Þórr á afl ærit,
en ekki hjarta;
af hræðslu ok hugbleyði
þér var í hanzka troðit,
ok þóttisk-a þú þá Þórr vera;
hvárki þú þá þorðir
fyr hræðslu þinni
hnjósa né físa,
svá at Fjalarr heyrði."
Þórr kvað:

27

"Hárbarðr inn ragi,
ek mynda þik í hel drepa,
ef ek mætta seilask um sund."
Hárbarðr kvað:

28

"Hvat skyldir um sund seilask,
er sakir ro alls engar?
Hvat vanntu þá, Þórr?"
Þórr kvað:

29

"Ek var austr
ok ána varðak,
þá er mik sóttu
þeir Svárangs synir;
grjóti þeir mik börðu,
gagni urðu þeir þó lítt fegnir,
þó urðu þeir mik fyrri
friðar at biðja.
Hvat vanntu þá meðan, Hárbarðr?"
Hárbarðr kvað:

30

"Ek var austr
ok við einhverja dæmðak,
lék ek við ina línhvítu
ok launþing háðak;
gladdak ina gullbjörtu,
gamni mær unði."
Þórr kvað:

31

"Góð átt þú þér mankynni þar þá."
Hárbarðr kvað:

32

"Liðs þíns
væra ek þá þurfi, Þórr,
at ek helda þeiri inni línhvítu mey."
Þórr kvað:

33

"Ek munda þér þá þat veita,
ef ek viðr of kæmumk."
Hárbarðr kvað:

34

"Ek mynda þér þá trúa,
nema þú mik í tryggð véltir."
Þórr kvað:

35

"Emk-at ek sá hælbítr
sem húðskór forn á vár."
Hárbarðr kvað:

36

"Hvat vanntu þá meðan, Þórr?"
Þórr kvað:

37

"Brúðir berserkja
barðak í Hléseyju;
þær höfðu verst unnit,
vélta þjóð alla."
Hárbarðr kvað:

38

"Klæki vanntu þá, Þórr,
er þú á konum barðir."
Þórr kvað:

39

"Vargynjur þat váru,
en varla konur,
skelldu skip mitt,
er ek skorðat hafðak,
ægðu mér járnlurki
en eltu Þjalfa.
Hvat vanntu meðan, Hárbarðr?"
Hárbarðr kvað:

40

"Ek vark í hernum,
er hingat gerðisk
gnæfa gunnfana,
geir at rjóða."
Þórr kvað:

41

"Þess viltu nú geta,
er þú fórt oss óljúfan at bjóða."
Hárbarðr kvað:

42

"Bæta skal þér þat þá
munda baugi,
sem jafnendr unnu,
þeir er okkr vilja sætta."
Þórr kvað:

43

"Hvar namtu þessi
in hnæfiligu orð,
er ek heyrða aldregi
in hnæfiligri?"
Hárbarðr kvað:

44

"Nam ek at mönnum
þeim inum aldrænum,
er búa í heimis skógum."
Þórr kvað:

45

"Þó gefr þú gott nafn dysjum,
er þú kallar þær heimis skóga."
Hárbarðr kvað:

46

"Svá dæmi ek of slíkt far."
Þórr kvað:

47

"Orðkringi þín
mun þér illa koma,
ef ek ræð á vág at vaða;
ulfi hæra
hygg ek þik æpa munu,
ef þú hlýtr af hamri högg."
Hárbarðr kvað:

48

"Sif á hó heima,
hans muntu fund vilja,
þann muntu þrek drýgja,
þat er þér skyldara."
Þórr kvað:

49

"Mælir þú at munns ráði,
svá at mér skyldi verst þykkja,
halr inn hugblauði,
hygg ek, at þú ljúgir."
Hárbarðr kvað:

50

"Satt hygg ek mik segja;
seinn ertu at för þinni,
langt myndir þú nú kominn, Þórr,
ef þú litum færir."
Þórr kvað:

51

"Hárbarðr inn ragi,
heldr hefr þú nú mik dvalðan."
Hárbarðr kvað:

52

"Ása-þórs hugða ek
aldregi mundu
glepja féhirði farar."
Þórr kvað:

53

"Ráð mun ek þér nú ráða;
ró þú hingat bátinum,
hættum hætingi,
hittu föður Magna."
Hárbarðr kvað:

54

"Farðu firr sundi,
þér skal fars synja."
Þórr kvað:

55

"Vísa þú mér nú leiðina,
alls þú vill mik eigi um váginn ferja."
Hárbarðr kvað:

56

Lítit er at synja,
langt er at fara;
stund er til stokksins,
önnur til steinsins,
haltu svá til vinstra vegsins,
unz þú hittir Verland;
þar mun Fjörgyn
hitta Þór, son sinn,
ok mun hon kenna hánum áttunga brautir
til Óðins landa."
Þórr kvað:

57

"Mun ek taka þangat í dag?"
Hárbarðr kvað:

58

"Taka við víl ok erfiði,
at upprennandi sólu,
er ek get þána."
Þórr kvað:

59

"Skammt mun nú mál okkat,
alls þú mér skætingu einni svarar;
launa mun ek þér farsynjun,
ef vit finnumk í sinn annat."
Hárbarðr kvað:

60

"Far þú nú,
þars þik hafi allan gramir."