《높은 이의 말》 원전
Hávamál
이 작품의 원문과 영어·한국어 번역을 읽어 보세요. 위쪽 버튼으로 읽을 본문을 선택하면 이 사이트의 모든 원전 페이지에 같은 설정이 적용됩니다.
아이슬란드 학자 구드니 욘손 판본의 표준화된 철자를 따른 고대 노르드어 원문입니다.
Gáttir allar,
áðr gangi fram,
um skoðask skyli,
um skyggnast skyli,
því at óvíst er at vita,
hvar óvinir
sitja á fleti fyrir.
Gefendr heilir!
Gestr er inn kominn,
hvar skal sitja sjá?
Mjök er bráðr,
sá er á bröndum skal
síns of freista frama.
Elds er þörf,
þeims inn er kominn
ok á kné kalinn;
matar ok váða
er manni þörf,
þeim er hefr um fjall farit.
Vatns er þörf,
þeim er til verðar kemr,
þerru ok þjóðlaðar,
góðs of æðis,
ef sér geta mætti,
orðs ok endrþögu.
Vits er þörf,
þeim er víða ratar;
dælt er heima hvat;
at augabragði verðr,
sá er ekki kann
ok með snotrum sitr.
At hyggjandi sinni
skyli-t maðr hræsinn vera,
heldr gætinn at geði;
þá er horskr ok þögull
kemr heimisgarða til,
sjaldan verðr víti vörum,
því at óbrigðra vin
fær maðr aldregi
en mannvit mikit.
Inn vari gestr,
er til verðar kemr,
þunnu hljóði þegir,
eyrum hlýðir,
en augum skoðar;
svá nýsisk fróðra hverr fyrir.
Hinn er sæll,
er sér of getr
lof ok líknstafi;
ódælla er við þat,
er maðr eiga skal
annars brjóstum í.
Sá er sæll,
er sjalfr of á
lof ok vit, meðan lifir;
því at ill ráð
hefr maðr oft þegit
annars brjóstum ór.
Byrði betri
berr-at maðr brautu at
en sé mannvit mikit;
auði betra
þykkir þat í ókunnum stað;
slíkt er válaðs vera.
Byrði betri
berr-at maðr brautu at
en sé mannvit mikit;
vegnest verra
vegr-a hann velli at
en sé ofdrykkja öls.
Er-a svá gótt
sem gótt kveða
öl alda sona,
því at færa veit,
er fleira drekkr
síns til geðs gumi.
Óminnishegri heitir
sá er yfir ölðrum þrumir,
hann stelr geði guma;
þess fugls fjöðrum
ek fjötraðr vark
í garði Gunnlaðar.
Ölr ek varð,
varð ofrölvi
at ins fróða Fjalars;
því er ölðr bazt,
at aftr of heimtir
hverr sitt geð gumi.
Þagalt ok hugalt
skyli þjóðans barn
ok vígdjarft vera;
glaðr ok reifr
skyli gumna hverr,
unz sinn bíðr bana.
Ósnjallr maðr
hyggsk munu ey lifa,
ef hann við víg varask;
en elli gefr
hánum engi frið,
þótt hánum geirar gefi.
Kópir afglapi
er til kynnis kemr,
þylsk hann um eða þrumir;
allt er senn,
ef hann sylg of getr,
uppi er þá geð guma.
Sá einn veit
er víða ratar
ok hefr fjölð of farit,
hverju geði
stýrir gumna hverr,
sá er vitandi er vits.
Haldi-t maðr á keri,
drekki þó at hófi mjöð,
mæli þarft eða þegi,
ókynnis þess
vár þik engi maðr,
at þú gangir snemma at sofa.
Gráðugr halr,
nema geðs viti,
etr sér aldrtrega;
oft fær hlægis,
er með horskum kemr,
manni heimskum magi.
Hjarðir þat vitu,
nær þær heim skulu,
ok ganga þá af grasi;
en ósviðr maðr
kann ævagi
síns of mál maga.
Vesall maðr
ok illa skapi
hlær at hvívetna;
hittki hann veit,
er hann vita þyrfti,
at hann er-a vamma vanr.
Ósviðr maðr
vakir um allar nætr
ok hyggr at hvívetna;
þá er móðr,
er at morgni kemr,
allt er víl sem var.
Ósnotr maðr
hyggr sér alla vera
viðhlæjendr vini;
hittki hann fiðr,
þótt þeir um hann fár lesi,
ef hann með snotrum sitr.
Ósnotr maðr
hyggr sér alla vera
viðhlæjendr vini;
þá þat finnr,
er at þingi kemr,
at hann á formælendr fáa.
Ósnotr maðr
þykkisk allt vita,
ef hann á sér í vá veru;
hittki hann veit,
hvat hann skal við kveða,
ef hans freista firar.
Ósnotr maðr,
er með aldir kemr,
þat er bazt, at hann þegi;
engi þat veit,
at hann ekki kann,
nema hann mæli til margt;
veit-a maðr,
hinn er vettki veit,
þótt hann mæli til margt.
Fróðr sá þykkisk,
er fregna kann
ok segja it sama;
eyvitu leyna
megu ýta synir,
því er gengr um guma.
Ærna mælir,
sá er æva þegir,
staðlausu stafi;
hraðmælt tunga,
nema haldendr eigi,
oft sér ógótt of gelr.
At augabragði
skal-a maðr annan hafa,
þótt til kynnis komi;
margr þá fróðr þykkisk,
ef hann freginn er-at
ok nái hann þurrfjallr þruma.
Fróðr þykkisk,
sá er flótta tekr,
gestr at gest hæðinn;
veit-a görla,
sá er of verði glissir,
þótt hann með grömum glami.
Gumnar margir
erusk gagnhollir,
en at virði vrekask;
aldar róg
þat mun æ vera,
órir gestr við gest.
Árliga verðar
skyli maðr oft fáa,
nema til kynnis komi:
str ok snópir,
lætr sem solginn sé
ok kann fregna at fáu.
Afhvarf mikit
er til ills vinar,
þótt á brautu búi,
en til góðs vinar
liggja gagnvegir,
þótt hann sé firr farinn.
Ganga skal,
skal-a gestr vera
ey í einum stað;
ljúfr verðr leiðr,
ef lengi sitr
annars fletjum á.
Bú er betra,
þótt lítit sé,
halr er heima hverr;
þótt tvær geitr eigi
ok taugreftan sal,
þat er þó betra en bæn.
Bú er betra,
þótt lítit sé,
halr er heima hverr;
blóðugt er hjarta,
þeim er biðja skal
sér í mál hvert matar.
Vápnum sínum
skal-a maðr velli á
feti ganga framar,
því at óvíst er at vita,
nær verðr á vegum úti
geirs of þörf guma.
Fannk-a ek mildan mann
eða svá matar góðan,
at væri-t þiggja þegit,
eða síns féar
svági [glöggvan],
at leið sé laun, ef þægi.
Féar síns,
er fengit hefr,
skyli-t maðr þörf þola;
oft sparir leiðum,
þats hefr ljúfum hugat;
margt gengr verr en varir.
Vápnum ok váðum
skulu vinir gleðjask;
þat er á sjalfum sýnst;
viðrgefendr ok endrgefendr
erusk lengst vinir,
ef þat bíðr at verða vel.
Vin sínum
skal maðr vinr vera
ok gjalda gjöf við gjöf;
hlátr við hlátri
skyli hölðar taka
en lausung við lygi.
Vin sínum
skal maðr vinr vera,
þeim ok þess vin;
en óvinar síns
skyli engi maðr
vinar vinr vera.
Veiztu, ef þú vin átt,
þann er þú vel trúir,
ok vill þú af hánum gótt geta,
geði skaltu við þann blanda
ok gjöfum skipta,
fara at finna oft.
Ef þú átt annan,
þanns þú illa trúir,
vildu af hánum þó gótt geta,
fagrt skaltu við þann mæla
en flátt hyggja
ok gjalda lausung við lygi.
Það er enn of þann
er þú illa trúir
ok þér er grunr at hans geði,
hlæja skaltu við þeim
ok um hug mæla;
glík skulu gjöld gjöfum.
Ungr var ek forðum,
fór ek einn saman,
þá varð ek villr vega;
auðigr þóttumk,
er ek annan fann,
maðr er manns gaman.
Mildir, fræknir
menn bazt lifa,
sjaldan sút ala;
en ósnjallr maðr
uggir hotvetna,
sýtir æ glöggr við gjöfum.
Váðir mínar
gaf ek velli at
tveim trémönnum;
rekkar þat þóttusk,
er þeir rift höfðu;
neiss er nökkviðr halr.
Hrörnar þöll,
sú er stendr þorpi á,
hlýr-at henni börkr né barr;
svá er maðr,
sá er manngi ann.
Hvat skal hann lengi lifa?
Eldi heitari
brennr með illum vinum
friðr fimm daga,
en þá sloknar,
er inn sétti kemr,
ok versnar allr vinskapr.
Mikit eitt
skal-a manni gefa;
oft kaupir sér í litlu lof,
með halfum hleif
ok með höllu keri
fekk ek mér félaga.
Lítilla sanda
lítilla sæva
lítil eru geð guma;
því allir menn
urðu-t jafnspakir;
half er öld hvar.
Meðalsnotr
skyli manna hverr;
æva til snotr sé;
þeim er fyrða
fegrst at lifa,
er vel margt vitu.
Meðalsnotr
skyli manna hverr,
æva til snotr sé;
því at snotrs manns hjarta
verðr sjaldan glatt,
ef sá er alsnotr, er á.
Meðalsnotr
skyli manna hverr,
æva til snotr sé;
örlög sín
viti engi fyrir,
þeim er sorgalausastr sefi.
Brandr af brandi
brenn, unz brunninn er,
funi kveikisk af funa;
maðr af manni
verðr at máli kuðr,
en til dælskr af dul.
Ár skal rísa,
sá er annars vill
fé eða fjör hafa;
sjaldan liggjandi ulfr
lær of getr
né sofandi maðr sigr.
Ár skal rísa,
sá er á yrkjendr fáa,
ok ganga síns verka á vit;
margt of dvelr,
þann er um morgin sefr,
hálfr er auðr und hvötum.
Þurra skíða
ok þakinna næfra,
þess kann maðr mjöt,
þess viðar,
er vinnask megi
mál ok misseri.
Þveginn ok mettr
ríði maðr þingi at,
þótt hann sé-t væddr til vel;
skúa ok bróka
skammisk engi maðr
né hests in heldr,
þótt hann hafi-t góðan
Snapir ok gnapir,
er til sævar kemr,
örn á aldinn mar;
svá er maðr,
er með mörgum kemr
ok á formælendr fáa.
Fregna ok segja
skal fróðra hverr,
sá er vill heitinn horskr;
einn vita
né annarr skal,
þjóð veit, ef þrír ro.
Ríki sitt
skyli ráðsnotra
hverr í hófi hafa;
þá hann þat finnr,
er með fræknum kemr
at engi er einna hvatastr.
-- -- -- --
orða þeira,
er maðr öðrum segir
oft hann gjöld of getr.
Mikilsti snemma
kom ek í marga staði,
en til síð í suma;
öl var drukkit,
sumt var ólagat,
sjaldan hittir leiðr í líð.
Hér ok hvar
myndi mér heim of boðit,
ef þyrftak at málungi mat,
eða tvau lær hengi
at ins tryggva vinar,
þars ek hafða eitt etit.
Eldr er beztr
með ýta sonum
ok sólar sýn,
heilyndi sitt,
ef maðr hafa náir,
án við löst at lifa.
Er-at maðr alls vesall,
þótt hann sé illa heill;
sumr er af sonum sæll,
sumr af frændum,
sumr af fé ærnu,
sumr af verkum vel.
Betra er lifðum
en sé ólifðum,
ey getr kvikr kú;
eld sá ek upp brenna
auðgum manni fyrir,
en úti var dauðr fyr durum.
Haltr ríðr hrossi,
hjörð rekr handar vanr,
daufr vegr ok dugir,
blindr er betri
en brenndr séi,
nýtr manngi nás.
Sonr er betri,
þótt sé síð of alinn
eftir genginn guma;
sjaldan bautarsteinar
standa brautu nær,
nema reisi niðr at nið.
Tveir ro eins herjar,
tunga er höfuðs bani;
er mér í heðin hvern
handar væni.
Nótt verðr feginn
sá er nesti trúir,
skammar ro skips ráar;
hverf er haustgríma;
fjölð of viðrir
á fimm dögum
en meira á mánuði.
Veit-a hinn,
er vettki veit,
margr verðr af aurum api;
maðr er auðigr,
annar óauðigr,
skyli-t þann vítka váar.
Deyr fé,
deyja frændr,
deyr sjalfr it sama,
en orðstírr
deyr aldregi,
hveim er sér góðan getr.
Deyr fé,
deyja frændr,
deyr sjalfr it sama,
ek veit einn,
at aldrei deyr:
dómr um dauðan hvern.
Fullar grindr
sá ek fyr Fitjungs sonum,
nú bera þeir vánar völ;
svá er auðr
sem augabragð,
hann er valtastr vina.
Ósnotr maðr,
ef eignask getr
fé eða fljóðs munuð,
metnaðr hánum þróask,
en mannvit aldregi,
fram gengr hann drjúgt í dul.
Þat er þá reynt,
er þú að rúnum spyrr
inum reginkunnum,
þeim er gerðu ginnregin
ok fáði fimbulþulr,
þá hefir hann bazt, ef hann þegir.
At kveldi skal dag leyfa,
konu, er brennd er,
mæki, er reyndr er,
mey, er gefin er,
ís, er yfir kemr,
öl, er drukkit er.
Í vindi skal við höggva,
veðri á sjó róa,
myrkri við man spjalla,
mörg eru dags augu;
á skip skal skriðar orka,
en á skjöld til hlífar,
mæki höggs,
en mey til kossa.
Við eld skal öl drekka,
en á ísi skríða,
magran mar kaupa,
en mæki saurgan,
heima hest feita,
en hund á búi.
II.
Meyjar orðum
skyli manngi trúa
né því, er kveðr kona,
því at á hverfanda hvéli
váru þeim hjörtu sköpuð,
brigð í brjóst of lagið.
Brestanda boga,
brennanda loga,
gínanda ulfi,
galandi kráku,
rýtanda svíni,
rótlausum viði,
vaxanda vági,
vellanda katli,
Fljúganda fleini,
fallandi báru,
ísi einnættum,
ormi hringlegnum,
brúðar beðmálum
eða brotnu sverði,
bjarnar leiki
eða barni konungs.
Sjúkum kalfi,
sjalfráða þræli,
völu vilmæli,
val nýfelldum.
Akri ársánum
trúi engi maðr
né til snemma syni,
- veðr ræðr akri.
en vit syni;
hætt er þeira hvárt.
Bróðurbana sínum
þótt á brautu mæti,
húsi hálfbrunnu,
hesti alskjótum,
- þá er jór ónýtr,
ef einn fótr brotnar -,
verði-t maðr svá tryggr
at þessu trúi öllu.
Svá er friðr kvenna,
þeira er flátt hyggja,
sem aki jó óbryddum
á ísi hálum,
teitum, tvévetrum
ok sé tamr illa,
eða í byr óðum
beiti stjórnlausu,
eða skyli haltr henda
hrein í þáfjalli.
Bert ek nú mæli,
því at ek bæði veit,
brigðr er karla hugr konum;
þá vér fegrst mælum,
er vér flást hyggjum:
þat tælir horska hugi.
Fagrt skal mæla
ok fé bjóða,
sá er vill fljóðs ást fá,
líki leyfa
ins ljósa mans,
sá fær, er fríar.
Ástar firna
skyli engi maðr
annan aldregi;
oft fá á horskan,
er á heimskan né fá,
lostfagrir litir.
Eyvitar firna
er maðr annan skal,
þess er um margan gengr guma;
heimska ór horskum
gerir hölða sonu
sá inn máttki munr.
Hugr einn þat veit,
er býr hjarta nær,
einn er hann sér of sefa;
öng er sótt verri
hveim snotrum manni
en sér engu at una.
Þat ek þá reynda,
er ek í reyri sat,
ok vættak míns munar;
hold ok hjarta
var mér in horska mær;
þeygi ek hana at heldr hefik.
Billings mey
ek fann beðjum á
sólhvíta sofa;
jarls ynði
þótti mér ekki vera
nema við þat lík at lifa.
"Auk nær aftni
skaltu, Óðinn, koma,
ef þú vilt þér mæla man;
allt eru ósköp,
nema einir viti
slíkan löst saman."
Aftr ek hvarf
ok unna þóttumk
vísum vilja frá;
hitt ek hugða,
at ek hafa mynda
geð hennar allt ok gaman.
Svá kom ek næst,
at in nýta var
vígdrótt öll of vakin
með brennandum ljósum
ok bornum viði,
svá var mér vílstígr of vitaðr.
Auk nær morgni,
er ek var enn of kominn,
þá var saldrótt of sofin;
grey eitt ek þá fann
innar góðu konu
bundit beðjum á.
Mörg er góð mær,
ef görva kannar,
hugbrigð við hali;
þá ek þat reynda,
er it ráðspaka
teygða ek á flærðir fljóð;
háðungar hverrar
leitaði mér it horska man,
ok hafða ek þess vettki vífs.
III.
Heima glaðr gumi
ok við gesti reifr,
sviðr skal um sig vera,
minnigr ok málugr,
ef hann vill margfróðr vera,
oft skal góðs geta;
fimbulfambi heitir,
sá er fátt kann segja,
þat er ósnotrs aðal.
Inn aldna jötun ek sótta,
nú em ek aftr of kominn:
fátt gat ek þegjandi þar;
mörgum orðum
mælta ek í minn frama
í Suttungs sölum.
Gunnlöð mér of gaf
gullnum stóli á
drykk ins dýra mjaðar;
ill iðgjöld
lét ek hana eftir hafa
síns ins heila hugar,
síns ins svára sefa.
Rata munn
létumk rúms of fá
ok um grjót gnaga;
yfir ok undir
stóðumk jötna vegir,
svá hætta ek höfði til.
Vel keypts litar
hefi ek vel notit,
fás er fróðum vant,
því at Óðrerir
er nú upp kominn
á alda vés jaðar.
Ifi er mér á,
at ek væra enn kominn
jötna görðum ór,
ef ek Gunnlaðar né nytak,
innar góðu konu,
þeirar er lögðumk arm yfir.
Ins hindra dags
gengu hrímþursar
Háva ráðs at fregna
Háva höllu í;
at Bölverki þeir spurðu,
ef hann væri með böndum kominn
eða hefði hánum Suttungr of sóit.
Baugeið Óðinn,
hygg ek, at unnit hafi;
hvat skal hans tryggðum trúa?
Suttung svikinn
hann lét sumbli frá
ok grætta Gunnlöðu.
IV.
Mál er at þylja
þular stóli á
Urðarbrunni at,
sá ek ok þagðak,
sá ek ok hugðak,
hlýdda ek á manna mál;
of rúnar heyrða ek dæma,
né of ráðum þögðu
Háva höllu at,
Háva höllu í,
heyrða ek segja svá:
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
nótt þú rís-at
nema á njósn séir
eða þú leitir þér innan út staðar.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
fjölkunnigri konu
skal-at-tu í faðmi sofa,
svá at hon lyki þik liðum.
Hon svá gerir,
at þú gáir eigi
þings né þjóðans máls;
mat þú vill-at
né mannskis gaman,
ferr þú sorgafullr at sofa.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
annars konu
teygðu þér aldregi
eyrarúnu at.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
á fjalli eða firði,
ef þik fara tíðir,
fásktu at virði vel.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
illan mann
láttu aldregi
óhöpp at þér vita,
því at af illum manni
fær þú aldregi
gjöld ins góða hugar.
Ofarla bíta
ek sá einum hal
orð illrar konu;
fláráð tunga
varð hánum at fjörlagi
ok þeygi of sanna sök.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
veistu, ef þú vin átt,
þann er þú vel trúir,
far þú at finna oft,
því at hrísi vex
ok hávu grasi
vegr, er vættki treðr.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
góðan mann
teygðu þér at gamanrúnum
ok nem líknargaldr, meðan þú lifir.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
vin þínum
ver þú aldregi
fyrri at flaumslitum;
sorg etr hjarta,
ef þú segja né náir
einhverjum allan hug.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
orðum skipta
þú skalt aldregi
við ósvinna apa,
Því at af illum manni
mundu aldregi
góðs laun of geta,
en góðr maðr
mun þik gerva mega
líknfastan at lofi.
Sifjum er þá blandat,
hver er segja ræðr
einum allan hug;
allt er betra
en sé brigðum at vera;
er-a sá vinr öðrum, er vilt eitt segir.
Ráðumk, þér Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
þrimr orðum senna
skal-at-tu þér við verra mann
oft inn betri bilar,
þá er inn verri vegr.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
skósmiðr þú verir
né skeftismiðr,
nema þú sjalfum þér séir:
skór er skapaðr illa
eða skaft sé rangt,
þá er þér böls beðit.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
hvars þú böl kannt,
kveð þú þér bölvi at
ok gef-at þínum fjándum frið.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
illu feginn
ver þú aldregi,
en lát þér at góðu getit.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
upp líta
skal-at-tu í orrustu,
- gjalti glíkir
verða gumna synir, -
síðr þitt of heilli halir.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
ef þú vilt þér góða konu
kveðja at gamanrúnum
ok fá fögnuð af,
fögru skaltu heita
ok láta fast vera;
leiðisk manngi gótt, ef getr.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
varan bið ek þik vera
ok eigi ofvaran;
ver þú við öl varastr
ok við annars konu
ok við þat it þriðja,
at þjófar né leiki.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
at háði né hlátri
hafðu aldregi
gest né ganganda.
Oft vitu ógörla,
þeir er sitja inni fyrir,
hvers þeir ro kyns, er koma;
er-at maðr svá góðr
at galli né fylgi,
né svá illr, at einugi dugi.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
at hárum þul
hlæ þú aldregi,
oft er gótt, þat er gamlir kveða;
oft ór skörpum belg
skilin orð koma
þeim er hangir með hám
ok skollir með skrám
ok váfir með vílmögum.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
gest þú né geyja
né á grind hrekir;
get þú váluðum vel.
Rammt er þat tré,
er ríða skal
öllum at upploki;
baug þú gef,
eða þat biðja mun
þér læs hvers á liðu.
Ráðumk þér, Loddfáfnir,
en þú ráð nemir, -
njóta mundu, ef þú nemr,
þér munu góð, ef þú getr -:
hvars þú öl drekkir,
kjós þér jarðar megin,
því at jörð tekr við ölðri,
en eldr við sóttum,
eik við abbindi,
ax við fjölkynngi,
höll við hýrógi,
- heiftum skal mána kveðja, -
beiti við bitsóttum,
en við bölvi rúnar,
fold skal við flóði taka.
V.
Veit ek, at ek hekk
vindga meiði á
nætr allar níu,
geiri undaðr
ok gefinn Óðni,
sjalfr sjalfum mér,
á þeim meiði,
er manngi veit
hvers af rótum renn.
Við hleifi mik sældu
né við hornigi;
nýsta ek niðr,
nam ek upp rúnar,
æpandi nam,
fell ek aftr þaðan.
Fimbulljóð níu
nam ek af inum frægja syni
Bölþorns, Bestlu föður,
ok ek drykk of gat
ins dýra mjaðar,
ausinn Óðreri.
Þá nam ek frævask
ok fróðr vera
ok vaxa ok vel hafask,
orð mér af orði
orðs leitaði,
verk mér af verki
verks leitaði.
Rúnar munt þú finna
ok ráðna stafi,
mjök stóra stafi,
mjök stinna stafi,
er fáði fimbulþulr
ok gerðu ginnregin
ok reist hroftr rögna.
Óðinn með ásum,
en fyr alfum Dáinn,
Dvalinn ok dvergum fyrir,
Ásviðr jötnum fyrir,
ek reist sjalfr sumar.
Veistu, hvé rísta skal?
Veistu, hvé ráða skal?
Veistu, hvé fáa skal?
Veistu, hvé freista skal?
Veistu, hvé biðja skal?
Veistu, hvé blóta skal?
Veistu, hvé senda skal?
Veistu, hvé sóa skal?
Betra er óbeðit
en sé ofblótit,
ey sér til gildis gjöf;
betra er ósent
en sé ofsóit.
Svá Þundr of reist
fyr þjóða rök,
þar hann upp of reis,
er hann aftr of kom.
VI.
Ljóð ek þau kann,
er kann-at þjóðans kona
ok mannskis mögr.
Hjalp heitir eitt,
en þat þér hjalpa mun
við sökum ok sorgum
ok sútum görvöllum.
Þat kann ek annat,
er þurfu ýta synir,
þeir er vilja læknar lifa.
Það kann ek þriðja:
ef mér verðr þörf mikil
hafts við mína heiftmögu,
eggjar ek deyfi
minna andskota,
bíta-t þeim vápn né velir.
Þat kann ek it fjórða:
ef mér fyrðar bera
bönd að boglimum,
svá ek gel,
at ek ganga má,
sprettr mér af fótum fjöturr,
en af höndum haft.
Þat kann ek it fimmta:
ef ek sé af fári skotinn
flein í folki vaða,
fýgr-a hann svá stinnt,
at ek stöðvig-a-k,
ef ek hann sjónum of sék.
Þat kann ek it sétta:
ef mik særir þegn
á vrótum hrás viðar,
ok þann hal
er mik heifta kveðr,
þann eta mein heldr en mik.
Þat kann ek it sjaunda:
ef ek sé hávan loga
sal of sessmögum,
brennr-at svá breitt,
at ek hánum bjargig-a-k;
þann kann ek galdr at gala.
Þat kann ek it átta,
er öllum er
nytsamligt at nema:
hvars hatr vex
með hildings sonum
þat má ek bæta brátt.
Þat kann ek it níunda:
ef mik nauðr of stendr
at bjarga fari mínu á floti,
vind ek kyrri
vági á
ok svæfik allan sæ.
Þat kann ek it tíunda:
ef ek sé túnriður
leika lofti á,
ek svá vinnk,
at þær villar fara
sinna heimhama,
sinna heimhuga.
Þat kann ek it ellifta:
ef ek skal til orrostu
leiða langvini,
und randir ek gel,
en þeir með ríki fara
heilir hildar til,
heilir hildi frá,
koma þeir heilir hvaðan.
Þat kann ek it tolfta:
ef ek sé á tré uppi
váfa virgilná,
svá ek ríst
ok í rúnum fák,
at sá gengr gumi
ok mælir við mik.
Þat kann ek it þrettánda:
ef ek skal þegn ungan
verpa vatni á,
mun-at hann falla,
þótt hann í folk komi,
hnígr-a sá halr fyr hjörum.
Þat kann ek it fjögurtánda:
ef ek skal fyrða liði
telja tíva fyrir,
ása ok alfa
ek kann allra skil;
fár kann ósnotr svá.
Þat kann ek it fimmtánda
er gól Þjóðrerir
dvergr fyr Dellings durum:
afl gól hann ásum,
en alfum frama,
hyggju Hroftatý.
Þat kann ek it sextánda:
ef ek vil ins svinna mans
hafa geð allt ok gaman,
hugi ek hverfi
hvítarmri konu,
ok sný ek hennar öllum sefa.
Þat kann ek it sjautjánda
at mik mun seint firrask
it manunga man.
Ljóða þessa
mun þú, Loddfáfnir,
lengi vanr vera;
þó sé þér góð, ef þú getr,
nýt ef þú nemr,
þörf ef þú þiggr.
Þat kann ek it átjánda,
er ek æva kennik
mey né manns konu,
- allt er betra,
er einn of kann;
þat fylgir ljóða lokum, -
nema þeiri einni,
er mik armi verr,
eða mín systir sé.
VII.
Nú eru Háva mál
kveðin Háva höllu í,
allþörf ýta sonum,
óþörf jötna sonum;
heill sá, er kvað,
heill sá, er kann,
njóti sá, er nam,
heilir, þeirs hlýddu.
헨리 애덤스 벨로스의 1923년 영어 번역으로, 저작권이 만료되었습니다. 연 번호는 원문과 다를 수 있습니다.
Within the gates ere a man shall go,
(Full warily let him watch,)
Full long let him look about him;
For little he knows where a foe may lurk,
And sit in the seats within.
Hail to the giver! a guest has come;
Where shall the stranger sit?
Swift shall he be who with swords shall try
The proof of his might to make.
Fire he needs who with frozen knees
Has come from the cold without;
Food and clothes must the farer have,
The man from the mountains come.
Water and towels and welcoming speech
Should he find who comes to the feast;
If renown he would get, and again be greeted,
Wisely and well must he act.
Wits must he have who wanders wide,
But all is easy at home;
At the witless man the wise shall wink
When among such men he sits.
A man shall not boast of his keenness of mind,
But keep it close in his breast;
To the silent and wise does ill come seldom
When he goes as guest to a house;
(For a faster friend one never finds
Than wisdom tried and true.)
The knowing guest who goes to the feast,
In silent attention sits;
With his ears he hears, with his eyes he watches,
Thus wary are wise men all.
Happy the one who wins for himself
Favor and praises fair;
Less safe by far is the wisdom found
That is hid in another's heart.
Happy the man who has while he lives
Wisdom and praise as well,
For evil counsel a man full oft
Has from another's heart.
A better burden may no man bear
For wanderings wide than wisdom;
It is better than wealth on unknown ways,
And in grief a refuge it gives.
A better burden may no man bear
For wanderings wide than wisdom;
Worse food for the journey he brings not afield
Than an over-drinking of ale.
Less good there lies than most believe
In ale for mortal men;
For the more he drinks the less does man
Of his mind the mastery hold.
Over beer the bird of forgetfulness broods,
And steals the minds of men;
With the heron's feathers fettered I lay
And in Gunnloth's house was held.
Drunk I was, I was dead-drunk,
When with Fjalar wise I was;
'Tis the best of drinking if back one brings
His wisdom with him home.
The son of a king shall be silent and wise,
And bold in battle as well;
Bravely and gladly a man shall go,
Till the day of his death is come.
The sluggard believes he shall live forever,
If the fight he faces not;
But age shall not grant him the gift of peace,
Though spears may spare his life.
The fool is agape when he comes to the feast,
He stammers or else is still;
But soon if he gets a drink is it seen
What the mind of the man is like.
He alone is aware who has wandered wide,
And far abroad has fared,
How great a mind is guided by him
That wealth of wisdom has.
Shun not the mead, but drink in measure;
Speak to the point or be still;
For rudeness none shall rightly blame thee
If soon thy bed thou seekest.
The greedy man, if his mind be vague,
Will eat till sick he is;
The vulgar man, when among the wise,
To scorn by his belly is brought.
The herds know well when home they shall fare,
And then from the grass they go;
But the foolish man his belly's measure
Shall never know aright.
A paltry man and poor of mind
At all things ever mocks;
For never he knows, what he ought to know,
That he is not free from faults.
The witless man is awake all night,
Thinking of many things;
Care-worn he is when the morning comes,
And his woe is just as it was.
The foolish man for friends all those
Who laugh at him will hold; When among the wise he marks it not
Though hatred of him they speak.
The foolish man for friends all those
Who laugh at him will hold;
But the truth when he comes to the council he learns,
That few in his favor will speak.
An ignorant man thinks that all he knows,
When he sits by himself in a corner;
But never what answer to make he knows,
When others with questions come.
A witless man, when he meets with men,
Had best in silence abide;
For no one shall find that nothing he knows,
If his mouth is not open too much.
(But a man knows not, if nothing he knows,
When his mouth has been open too much.)
Wise shall he seem who well can question,
And also answer well;
Nought is concealed that men may say
Among the sons of men.
Often he speaks who never is still
With words that win no faith; The babbling tongue, if a bridle it find not,
Oft for itself sings ill.
In mockery no one a man shall hold,
Although he fare to the feast;
Wise seems one oft, if nought he is asked,
And safely he sits dry-skinned.
Wise a guest holds it to take to his heels,
When mock of another he makes;
But little he knows who laughs at the feast,
Though he mocks in the midst of his foes.
Friendly of mind are many men,
Till feasting they mock at their friends;
To mankind a bane must it ever be
When guests together strive.
Oft should one make an early meal,
Nor fasting come to the feast;
Else he sits and chews as if he would choke,
And little is able to ask.
Crooked and far is the road to a foe,
Though his house on the highway be;
But wide and straight is the way to a friend,
Though far away he fare.
Forth shall one go, nor stay as a guest
In a single spot forever; Love becomes loathing if long one sits
By the hearth in another's home.
Better a house, though a hut it be,
A man is master at home;
A pair of goats and a patched-up roof
Are better far than begging.
Better a house, though a hut it be,
A man is master at home;
His heart is bleeding who needs must beg
When food he fain would have.
Away from his arms in the open field
A man should fare not a foot;
For never he knows when the need for a spear
Shall arise on the distant road.
If wealth a man has won for himself,
Let him never suffer in need;
Oft he saves for a foe what he plans for a friend,
For much goes worse than we wish.
None so free with gifts or food have I found
That gladly he took not a gift, Nor one who so widely scattered his wealth
That of recompense hatred he had.
Friends shall gladden each other with arms and garments,
As each for himself can see;
Gift-givers' friendships are longest found,
If fair their fates may be.
To his friend a man a friend shall prove,
And gifts with gifts requite;
But men shall mocking with mockery answer,
And fraud with falsehood meet.
To his friend a man a friend shall prove,
To him and the friend of his friend;
But never a man shall friendship make
With one of his foeman's friends.
If a friend thou hast whom thou fully wilt trust,
And good from him wouldst get,
Thy thoughts with his mingle, and gifts shalt thou make,
And fare to find him oft.
If another thou hast whom thou hardly wilt trust,
Yet good from him wouldst get,
Thou shalt speak him fair, but falsely think,
And fraud with falsehood requite.
So is it with him whom thou hardly wilt trust,
And whose mind thou mayst not know;
Laugh with him mayst thou, but speak not thy mind,
Like gifts to his shalt thou give.
Young was I once, and wandered alone,
And nought of the road I knew;
Rich did I feel when a comrade I found,
For man is man's delight.
The lives of the brave and noble are best,
Sorrows they seldom feed;
But the coward fear of all things feels,
And not gladly the niggard gives.
My garments once in a field I gave
To a pair of carven poles;
Heroes they seemed when clothes they had,
But the naked man is nought.
On the hillside drear the fir-tree dies,
All bootless its needles and bark;
It is like a man whom no one loves,—
Why should his life be long?
Hotter than fire between false friends
Does friendship five days burn;
When the sixth day comes the fire cools,
And ended is all the love.
No great thing needs a man to give,
Oft little will purchase praise;
With half a loaf and a half-filled cup
A friend full fast I made.
A little sand has a little sea,
And small are the minds of men;
Though all men are not equal in wisdom,
Yet half-wise only are all.
A measure of wisdom each man shall have,
But never too much let him know;
The fairest lives do those men live
Whose wisdom wide has grown.
A measure of wisdom each man shall have,
But never too much let him know;
For the wise man's heart is seldom happy,
If wisdom too great he has won.
A measure of wisdom each man shall have,
But never too much let him know; Let no man the fate before him see,
For so is he freest from sorrow.
A brand from a brand is kindled and burned,
And fire from fire begotten;
And man by his speech is known to men,
And the stupid by their stillness.
He must early go forth who fain the blood
Or the goods of another would get;
The wolf that lies idle shall win little meat,
Or the sleeping man success.
He must early go forth whose workers are few,
Himself his work to seek;
Much remains undone for the morning-sleeper,
For the swift is wealth half won.
Of seasoned shingles and strips of bark
For the thatch let one know his need,
And how much of wood he must have for a month,
Or in half a year he will use.
Washed and fed to the council fare,
But care not too much for thy clothes;
Let none be ashamed of his shoes and hose,
Less still of the steed he rides.
(Though poor be the horse he has.)
When the eagle comes to the ancient sea,
He snaps and hangs his head;
So is a man in the midst of a throng,
Who few to speak for him finds.
To question and answer must all be ready
Who wish to be known as wise;
Tell one thy thoughts, but beware of two,—
All know what is known to three.
The man who is prudent a measured use
Of the might he has will make;
He finds when among the brave he fares
That the boldest he may not be.
................
...............
Oft for the words that to others one speaks
He will get but an evil gift.
Too early to many a meeting I came,
And some too late have I sought;
The beer was all drunk, or not yet brewed;
Little the loathed man finds.
To their homes men would bid me hither and yon,
If at meal-time I needed no meat,
Or would hang two hams in my true friend's house,
Where only one I had eaten.
Fire for men is the fairest gift,
And power to see the sun;
Health as well, if a man may have it,
And a life not stained with sin.
All wretched is no man, though never so sick;
Some from their sons have joy,
Some win it from kinsmen, and some from their wealth,
And some from worthy works.
It is better to live than to lie a corpse,
The live man catches the cow;
I saw flames rise for the rich man's pyre,
And before his door he lay dead.
The lame rides a horse, the handless is herdsman,
The deaf in battle is bold;
The blind man is better than one that is burned,
No good can come of a corpse.
A son is better, though late he be born,
And his father to death have fared;
Memory-stones seldom stand by the road
Save when kinsman honors his kin.
Two make a battle, the tongue slays the head;
In each furry coat a fist I look for.
He welcomes the night whose fare is enough,
(Short are the yards of a ship,)
Uneasy are autumn nights;
Full oft does the weather change in a week,
And more in a month's time.
A man knows not, if nothing he knows,
That gold oft apes begets;
One man is wealthy and one is poor,
Yet scorn for him none should know.
Among Fitjung's sons saw I well-stocked folds,—
Now bear they the beggar's staff; Wealth is as swift as a winking eye,
Of friends the falsest it is.
Cattle die, and kinsmen die,
And so one dies one's self;
But a noble name will never die,
If good renown one gets.
Cattle die, and kinsmen die,
And so one dies one's self;
One thing I know that never dies,
The fame of a dead man's deeds.
Certain is that which is sought from runes,
That the gods so great have made,
And the Master-Poet painted;
................
.....of the race of gods:
Silence is safest and best.
An unwise man, if a maiden's love
Or wealth he chances to win, His pride will wax, but his wisdom never,
Straight forward he fares in conceit.
***
Give praise to the day at evening, to a woman on her pyre,
To a weapon which is tried, to a maid at wedlock,
To ice when it is crossed, to ale that is drunk.
When the gale blows hew wood, in fair winds seek the water;
Sport with maidens at dusk, for day's eyes are many;
From the ship seek swiftness, from the shield protection,
Cuts from the sword, from the maiden kisses.
By the fire drink ale, over ice go on skates;
Buy a steed that is lean, and a sword when tarnished, The horse at home fatten, the hound in thy dwelling.
***
A man shall trust not the oath of a maid,
Nor the word a woman speaks;
For their hearts on a whirling wheel were fashioned,
And fickle their breasts were formed.
***
In a breaking bow or a burning flame,
A ravening wolf or a croaking raven,
In a grunting boar, a tree with roots broken,
In billowy seas or a bubbling kettle,
In a flying arrow or falling waters,
In ice new formed or the serpent's folds,
In a bride's bed-speech or a broken sword,
In the sport of bears or in sons of kings,
In a calf that is sick or a stubborn thrall,
A flattering witch or a foe new slain.
In a brother's slayer, if thou meet him abroad,
In a half-burned house, in a horse full swift—
One leg is hurt and the horse is useless—
None had ever such faith as to trust in them all.
***
Hope not too surely for early harvest,
Nor trust too soon in thy son;
The field needs good weather, the son needs wisdom,
And oft is either denied.
***
The love of women fickle of will
Is like starting o'er ice with a steed unshod,
A two-year-old restive and little tamed,
Or steering a rudderless ship in a storm,
Or, lame, hunting reindeer on slippery rocks.
***
Clear now will I speak, for I know them both,
Men false to women are found;
When fairest we speak, then falsest we think,
Against wisdom we work with deceit.
Soft words shall he speak and wealth shall he offer
Who longs for a maiden's love,
And the beauty praise of the maiden bright;
He wins whose wooing is best.
Fault for loving let no man find
Ever with any other;
Oft the wise are fettered, where fools go free,
By beauty that breeds desire.
Fault with another let no man find
For what touches many a man;
Wise men oft into witless fools
Are made by mighty love.
The head alone knows what dwells near the heart,
A man knows his mind alone;
No sickness is worse to one who is wise
Than to lack the longed-for joy.
This found I myself, when I sat in the reeds,
And long my love awaited;
As my life the maiden wise I loved,
Yet her I never had.
Billing's daughter I found on her bed,
In slumber bright as the sun;
Empty appeared an earl's estate
Without that form so fair.
"Othin, again at evening come,
If a woman thou wouldst win;
Evil it were if others than we
Should know of such a sin."
Away I hastened, hoping for joy,
And careless of counsel wise;
Well I believed that soon I should win
Measureless joy with the maid.
So came I next when night it was,
The warriors all were awake;
With burning lights and waving brands
I learned my luckless way.
At morning then, when once more I came,
And all were sleeping still,
A dog I found in the fair one's place,
Bound there upon her bed.
Many fair maids, if a man but tries them,
False to a lover are found;
That did I learn when I longed to gain
With wiles the maiden wise; Foul scorn was my meed from the crafty maid,
And nought from the woman I won.
***
Though glad at home, and merry with guests,
A man shall be wary and wise;
The sage and shrewd, wide wisdom seeking,
Must see that his speech be fair;
A fool is he named who nought can say,
For such is the way of the witless.
I found the old giant, now back have I fared,
Small gain from silence I got;
Full many a word, my will to get,
I spoke in Suttung's hall.
The mouth of Rati made room for my passage,
And space in the stone he gnawed; Above and below the giants' paths lay,
So rashly I risked my head.
Gunnloth gave on a golden stool
A drink of the marvelous mead;
A harsh reward did I let her have
For her heroic heart,
And her spirit troubled sore.
The well-earned beauty well I enjoyed,
Little the wise man lacks;
So Othrörir now has up been brought
To the midst of the men of earth.
Hardly, methinks, would I home have come,
And left the giants' land,
Had not Gunnloth helped me, the maiden good,
Whose arms about me had been.
The day that followed, the frost-giants came,
Some word of Hor to win,
(And into the hall of Hor;) Of Bolverk they asked, were he back midst the gods,
Or had Suttung slain him there?
On his ring swore Othin the oath, methinks;
Who now his troth shall trust?
Suttung's betrayal he sought with drink,
And Gunnloth to grief he left.
***
It is time to chant from the chanter's stool;
By the wells of Urth I was,
I saw and was silent, I saw and thought,
And heard the speech of Hor.
(Of runes heard I words, nor were counsels wanting,
At the hall of Hor,
In the hall of Hor;
Such was the speech I heard.)
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Rise not at night, save if news thou seekest,
Or fain to the outhouse wouldst fare.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Beware of sleep on a witch's bosom,
Nor let her limbs ensnare thee.
Such is her might that thou hast no mind
For the council or meeting of men;
Meat thou hatest, joy thou hast not,
And sadly to slumber thou farest.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest: Seek never to win the wife of another,
Or long for her secret love.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
If o'er mountains or gulfs thou fain wouldst go,
Look well to thy food for the way.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
An evil man thou must not let
Bring aught of ill to thee;
For an evil man will never make
Reward for a worthy thought.
I saw a man who was wounded sore
By an evil woman's word;
A lying tongue his death-blow launched,
And no word of truth there was.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
If a friend thou hast whom thou fully wilt trust,
Then fare to find him oft;
For brambles grow and waving grass
On the rarely trodden road.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
A good man find to hold in friendship,
And give heed to his healing charms.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Be never the first to break with thy friend
The bond that holds you both;
Care eats the heart if thou canst not speak
To another all thy thought.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Exchange of words with a witless ape
Thou must not ever make.
For never thou mayst from an evil man
A good requital get;
But a good man oft the greatest love
Through words of praise will win thee.
Mingled is love when a man can speak
To another all his thought; Nought is so bad as false to be,
No friend speaks only fair.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
With a worse man speak not three words in dispute,
Ill fares the better oft
When the worse man wields a sword.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
A shoemaker be, or a maker of shafts,
For only thy single self;
If the shoe is ill made, or the shaft prove false,
Then evil of thee men think.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
If evil thou knowest, as evil proclaim it,
And make no friendship with foes.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest, Great thy gain if thou learnest:
In evil never joy shalt thou know,
But glad the good shall make thee.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Look not up when the battle is on,—
(Like madmen the sons of men become,—)
Lest men bewitch thy wits.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
If thou fain wouldst win a woman's love,
And gladness get from her,
Fair be thy promise and well fulfilled;
None loathes what good he gets.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
I bid thee be wary, but be not fearful;
(Beware most with ale or another's wife,
And third beware lest a thief outwit thee.)
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Scorn or mocking ne'er shalt thou make
Of a guest or a journey-goer.
Oft scarcely he knows who sits in the house
What kind is the man who comes;
None so good is found that faults he has not,
Nor so wicked that nought he is worth.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Scorn not ever the gray-haired singer,
Oft do the old speak good;
(Oft from shrivelled skin come skillful counsels,
Though it hang with the hides,
And flap with the pelts,
And is blown with the bellies.)
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
Curse not thy guest, nor show him thy gate,
Deal well with a man in want.
Strong is the beam that raised must be
To give an entrance to all;
Give it a ring, or grim will be
The wish it would work on thee.
I rede thee, Loddfafnir! and hear thou my rede,—
Profit thou hast if thou hearest,
Great thy gain if thou learnest:
When ale thou drinkest, seek might of earth,
(For earth cures drink, and fire cures ills,
The oak cures tightness, the ear cures magic,
Rye cures rupture, the moon cures rage,
Grass cures the scab, and runes the sword-cut;)
The field absorbs the flood.
Now are Hor's words spoken in the hall,
Kind for the kindred of men,
Cursed for the kindred of giants:
Hail to the speaker, and to him who learns!
Profit be his who has them!
Hail to them who hearken!
***
I ween that I hung on the windy tree,
Hung there for nights full nine;
With the spear I was wounded, and offered I was
To Othin, myself to myself,
On the tree that none may ever know
What root beneath it runs.
None made me happy with loaf or horn,
And there below I looked;
I took up the runes, shrieking I took them,
And forthwith back I fell.
Nine mighty songs I got from the son
Of Bolthorn, Bestla's father;
And a drink I got of the goodly mead
Poured out from Othrörir.
Then began I to thrive, and wisdom to get,
I grew and well I was;
Each word led me on to another word,
Each deed to another deed.
Runes shalt thou find, and fateful signs,
That the king of singers colored,
And the mighty gods have made; Full strong the signs, full mighty the signs
That the ruler of gods doth write.
Othin for the gods, Dain for the elves,
And Dvalin for the dwarfs,
Alsvith for giants and all mankind,
And some myself I wrote.
Knowest how one shall write, knowest how one shall rede?
Knowest how one shall tint, knowest how one makes trial?
Knowest how one shall ask, knowest how one shall offer?
Knowest how one shall send, knowest how one shall sacrifice?
Better no prayer than too big an offering,
By thy getting measure thy gift;
Better is none than too big a sacrifice,
..............
So Thund of old wrote ere man's race began,
Where he rose on high when home he came.
***
The songs I know that king's wives know not,
Nor men that are sons of men;
The first is called help, and help it can bring thee
In sorrow and pain and sickness.
A second I know, that men shall need
Who leechcraft long to use;
..............
.............
A third I know, if great is my need
Of fetters to hold my foe;
Blunt do I make mine enemy's blade,
Nor bites his sword or staff.
A fourth I know, if men shall fasten
Bonds on my bended legs;
So great is the charm that forth I may go,
The fetters spring from my feet,
Broken the bonds from my hands.
A fifth I know, if I see from afar
An arrow fly 'gainst the folk;
It flies not so swift that I stop it not,
If ever my eyes behold it.
A sixth I know, if harm one seeks
With a sapling's roots to send me;
The hero himself who wreaks his hate
Shall taste the ill ere I.
A seventh I know, if I see in flames
The hall o'er my comrades' heads;
It burns not so wide that I will not quench it,
I know that song to sing.
An eighth I know, that is to all
Of greatest good to learn;
When hatred grows among heroes' sons,
I soon can set it right.
A ninth I know, if need there comes
To shelter my ship on the flood;
The wind I calm upon the waves,
And the sea I put to sleep.
A tenth I know, what time I see
House-riders flying on high;
So can I work that wildly they go,
Showing their true shapes,
Hence to their own homes.
An eleventh I know, if needs I must lead
To the fight my long-loved friends;
I sing in the shields, and in strength they go
Whole to the field of fight,
Whole from the field of fight,
And whole they come thence home.
A twelfth I know, if high on a tree
I see a hanged man swing; So do I write and color the runes
That forth he fares,
And to me talks.
A thirteenth I know, if a thane full young
With water I sprinkle well;
He shall not fall, though he fares mid the host,
Nor sink beneath the swords.
A fourteenth I know, if fain I would name
To men the mighty gods;
All know I well of the gods and elves,—
Few be the fools know this.
A fifteenth I know, that before the doors
Of Delling sang Thjothrörir the dwarf;
Might he sang for the gods, and glory for elves,
And wisdom for Hroptatyr wise.
A sixteenth I know, if I seek delight
To win from a maiden wise;
The mind I turn of the white-armed maid,
And thus change all her thoughts.
A seventeenth I know, so that seldom shall go
A maiden young from me;
................
...............
Long these songs thou shalt, Loddfafnir,
Seek in vain to sing;
Yet good it were if thou mightest get them,
Well, if thou wouldst them learn,
Help, if thou hadst them.
An eighteenth I know, that ne'er will I tell
To maiden or wife of man,—
The best is what none but one's self doth know,
So comes the end of the songs,—
Save only to her in whose arms I lie,
Or who else my sister is.
고대 노르드어 원문을 바탕으로 영어 번역을 참고해 AI로 번역한 한국어 본문입니다.
모든 문간은
앞으로 들어서기 전에
두루 살펴야 하고,
두루 눈여겨보아야 한다.
알 수 없는 일이니,
원수들이 어디에
안쪽 긴 의자에 앉아 기다릴지.
베푸는 이들이여, 평안하라!
손님이 안으로 들어왔으니,
이 사람은 어디에 앉아야 하는가?
몹시도 마음이 급한 법이다,
칼끝에서
제 명운을 시험해야 하는 이는.
불이 필요하다,
안으로 들어와
무릎까지 얼어붙은 이에게는.
먹을 것과 옷이
사람에게 필요하다,
산을 넘어온 이에게는.
물이 필요하다,
식사하러 오는 이에게는,
수건과 따뜻한 환대도,
다정한 마음도,
얻을 수만 있다면,
말과 그 말에 귀 기울이는 침묵도.
지혜가 필요하다,
널리 떠도는 이에게는.
집에서는 무엇이나 수월하다.
눈짓으로 조롱받게 된다,
아는 것 없이
슬기로운 이들 틈에 앉은 자는.
자신의 총명을
사람은 자랑하지 말고,
도리어 마음을 조심스레 지녀야 한다.
슬기롭고 말없는 이가
남의 집 마당에 들어설 때,
조심하는 이에게는 화가 드무니,
사람은 결코
큰 지혜보다
더 믿음직한 벗을 얻지 못한다.
조심성 있는 손님은
식사하러 와서
소리를 죽이고 잠잠히 있으며,
귀로 듣고
눈으로 살핀다.
슬기로운 이는 저마다 그렇게 앞일을 살핀다.
행복한 이는
스스로 얻는 자,
칭찬과 호의를.
훨씬 더 미덥지 못하다,
사람이 지녀야 할 것이
남의 가슴속에 있는 것은.
행복한 이는
스스로 지닌 자,
살아 있는 동안 칭찬과 지혜를.
사람은 그릇된 조언을
흔히 받아 왔으니,
남의 가슴속에서.
더 좋은 짐을
사람은 길 위에 지고 가지 못한다,
큰 지혜보다.
재물보다 낫게
여겨진다, 낯선 곳에서는.
그것은 곤궁한 이의 의지처다.
더 좋은 짐을
사람은 길 위에 지고 가지 못한다,
큰 지혜보다.
더 나쁜 길양식을
사람은 들길에 지고 가지 못한다,
맥주를 지나치게 마시는 것보다.
그리 좋지는 않다,
좋다고들 말하는 만큼,
사람들에게 맥주라는 것은.
많이 마실수록
사람은 그만큼 덜
제 정신을 가누게 되니.
망각의 왜가리라 불린다,
술자리 위에 웅크린 새는.
그 새는 사람들의 정신을 훔친다.
그 새의 깃털에
나는 묶였었다,
군뢰드의 집에서.
나는 취했다,
곤드레만드레 취했다,
슬기로운 퍌라르의 집에서.
가장 좋은 술자리란
사람이 저마다 다시
제 정신을 되찾는 자리다.
말없고 사려 깊어야 한다,
임금의 자식은,
싸움에서도 용감해야 한다.
즐겁고 명랑해야 한다,
사람은 누구나,
제 죽음이 닥칠 때까지.
어리석은 자는
영원히 살리라 생각한다,
싸움만 피한다면.
하지만 늙음은
그에게 평화를 주지 않는다,
창들이 그를 놓아준다 해도.
멍청이는 멍하니 바라본다,
남의 집에 찾아와서는.
중얼거리거나 잠자코 웅크린다.
모든 것이 한순간에 드러난다,
술 한 모금만 얻어도.
그때 그자의 속마음이 드러난다.
오직 그만이 안다,
널리 떠돌고
먼 길을 많이 다녀온 이,
사람 저마다를
어떤 마음이 이끄는지,
지혜를 알아보는 그만이.
술잔을 붙들고 있지 말고,
꿀술은 적당히 마셔라.
쓸모 있는 말을 하거나 잠자코 있어라.
아무도 너를
예의 없다고 탓하지 않으리라,
일찍 잠자러 간다고 해서.
탐욕스러운 자는
분별할 줄 모르면
먹어서 평생의 괴로움을 산다.
흔히 웃음거리가 된다,
슬기로운 이들 틈에 들면,
어리석은 자는 제 배 때문에.
가축 떼도 안다,
언제 집으로 돌아가야 하는지,
그때면 풀밭을 떠난다.
하지만 어리석은 자는
도무지 알지 못한다,
제 배의 분량을.
못난 자,
성품도 나쁜 자는
무슨 일에나 비웃는다.
정작 알아야 할 것은
알지 못한다,
제게도 흠이 없지 않다는 것을.
어리석은 자는
밤새도록 깨어
온갖 일을 걱정한다.
그러고는 지친다,
아침이 오면.
근심은 모두 그대로인데.
어리석은 자는
자기에게 웃어 주는 이들은
모두 제 벗이라 생각한다.
그들이 제 험담을 해도
알아차리지 못한다,
슬기로운 이들 틈에 앉아서는.
어리석은 자는
자기에게 웃어 주는 이들은
모두 제 벗이라 생각한다.
그러다 깨닫는다,
민회에 나가 보면,
자기편에서 말해 줄 이는 드물다는 것을.
어리석은 자는
모든 것을 안다고 여긴다,
구석에 홀로 있을 때에는.
하지만 알지 못한다,
무엇이라 대답해야 할지,
사람들이 그를 시험하면.
어리석은 자는
사람들 틈에 들면
잠자코 있는 것이 가장 좋다.
아무도 모른다,
그가 아무것도 모른다는 것을,
지나치게 말하지만 않으면.
하지만 아무것도 모르는
그자는 알지 못한다,
제가 지나치게 말하고 있어도.
슬기롭다고 여겨진다,
물음을 던질 줄도 알고
대답할 줄도 아는 이는.
사람의 자식들은
아무것도 감출 수 없다,
사람들 사이에 퍼진 것은.
많이도 떠든다,
결코 잠자코 있지 않는 자는,
근거 없는 말들을.
재빠른 혀는
붙잡아 줄 임자가 없으면
흔히 제게 화가 될 말을 내뱉는다.
조롱거리로
남을 삼아서는 안 된다,
남의 집에 손님으로 가서도.
많은 이가 슬기로워 보인다,
질문을 받지 않고
마른 몸으로 잠자코 앉아 있을 수 있다면.
스스로 슬기롭다 여긴다,
달아나는 이는,
다른 손님을 조롱한 손님은.
제 처지를 똑똑히 알지 못한다,
식탁에서 실실 웃는 자는,
성난 이들 틈에서 비웃으면서도.
많은 사람이
서로 호의를 품다가도
식탁에서는 다툰다.
사람들 사이의 불화는
언제나 생기리라,
손님이 손님과 다투는 곳에서는.
흔히 일찍
식사를 해 두어야 한다,
남의 집에 손님으로 갈 것이 아니라면.
그렇지 않으면 앉아서 허기진 듯
먹으며 고개를 떨구고,
물어볼 줄 아는 것도 거의 없게 된다.
아주 멀리 돌아가야 한다,
나쁜 벗에게 가려면,
그가 큰길가에 살아도.
하지만 좋은 벗에게는
곧은 길들이 뻗어 있다,
그가 멀리 떨어져 있어도.
떠나야 한다,
손님으로 머물러서는 안 된다,
한곳에 언제까지나.
사랑받던 이도 미움을 산다,
오래 앉아 있으면,
남의 집 긴 의자 위에.
제 살림이 더 낫다,
아무리 작더라도.
누구나 제집에서는 주인이다.
염소 두 마리뿐이고
잔가지로 지붕을 인 집이라도,
그래도 구걸보다는 낫다.
제 살림이 더 낫다,
아무리 작더라도.
누구나 제집에서는 주인이다.
가슴에서 피가 흐른다,
끼니마다
제 먹을 것을 빌어야 하는 이는.
제 무기에서
들판의 사람은
한 발짝도 멀어져서는 안 된다.
알 수 없는 일이니,
집 밖 길 위에서 언제
사람에게 창이 필요해질지.
나는 그토록 후한 사람도,
그토록 음식을 잘 베푸는 사람도 보지 못했다,
받을 것을 마다하는 이는.
또 제 재물을
그토록 아끼는 사람도 보지 못했다,
선물을 받고 그 답례를 싫어하는 이는.
제 재물을,
벌어 놓은 것을 두고,
사람은 궁핍을 견디지 말아야 한다.
흔히 미운 이를 위해 아끼게 된다,
사랑하는 이에게 주려던 것을.
많은 일이 예상보다 나쁘게 흘러간다.
무기와 옷으로
벗들은 서로 기쁘게 해야 한다.
그것은 몸에 걸치면 드러난다.
선물을 주고 답례하는 이들이
가장 오래 벗으로 지낸다,
만사가 잘 풀려 준다면.
제 벗에게
사람은 벗이어야 하고,
선물에는 선물로 갚아야 한다.
웃음에는 웃음으로
사람들은 응답해야 하며,
거짓에는 속임수로 갚아야 한다.
제 벗에게
사람은 벗이어야 한다,
그에게도 그의 벗에게도.
하지만 제 원수의
벗과는 누구도
벗이 되어서는 안 된다.
알아 두어라, 네게 벗이 있어,
네가 굳게 믿는 벗이 있어,
그에게서 좋은 것을 얻고 싶다면,
그와 마음을 나누고
선물을 주고받으며,
자주 찾아가 만나야 한다.
네게 다른 이가 있어,
네가 믿지 못하는 이가 있어,
그래도 그에게서 좋은 것을 얻고 싶다면,
그에게 고운 말을 하되
속으로는 속일 생각을 품고,
거짓에는 속임수로 갚아야 한다.
또 이런 말도 있다,
네가 믿지 못하고
그 속마음을 의심하는 이에 관해서는.
그를 향해 웃되
속마음은 에둘러 말해야 한다.
받은 선물과 같은 것으로 갚아야 한다.
옛날 나는 젊었고,
나 홀로 길을 떠났다가
길을 잃고 헤매었다.
부자가 된 듯했다,
다른 이를 만났을 때.
사람은 사람의 기쁨이다.
너그럽고 용감한
사람들이 가장 잘 살며,
좀처럼 근심을 키우지 않는다.
하지만 겁쟁이는
무엇이든 두려워하고,
인색한 자는 선물할 때마다 괴로워한다.
내 옷을
나는 들판에서 주었다,
나무로 만든 두 사람에게.
그들은 사내가 된 듯 여겼다,
옷을 걸치고 나자.
벌거벗은 사내는 수치를 당한다.
전나무는 시든다,
빈터에 홀로 서 있으면.
나무껍질도 솔잎도 지켜 주지 못한다.
사람도 그러하다,
아무도 사랑하지 않는 이는.
그가 오래 산들 무엇하랴?
불보다 뜨겁게
나쁜 벗들 사이의 우정은
닷새 동안 타오른다.
그러다 꺼진다,
엿새째가 오면.
우정은 온통 나빠진다.
큰 것만을
남에게 줄 필요는 없다.
작은 것으로도 흔히 칭찬을 얻는다.
빵 반 덩이와
기울여 비운 술잔 하나로
나는 동무를 얻었다.
작은 모래톱,
작은 바다,
사람들의 마음도 작다.
모든 사람이
똑같이 슬기로워지지는 않았으니,
어디서나 사람은 반쪽짜리다.
적당히 슬기로워야 한다,
사람은 누구나.
지나치게 슬기로워서는 안 된다.
사람들 가운데
가장 아름답게 사는 이들은
제법 많은 것을 아는 이들이다.
적당히 슬기로워야 한다,
사람은 누구나.
지나치게 슬기로워서는 안 된다.
슬기로운 사람의 가슴은
좀처럼 기쁘지 못하니,
그 가슴의 주인이 모든 것을 안다면.
적당히 슬기로워야 한다,
사람은 누구나.
지나치게 슬기로워서는 안 된다.
제 운명을
아무도 미리 알지 말아야 한다.
그런 이의 마음이 가장 근심 없으니.
장작은 장작에서 불을 얻어
다 타도록 타오르고,
불은 불에서 붙는다.
사람은 사람과
말을 나누며 서로를 알게 되고,
말없이 있으면 우둔해진다.
일찍 일어나야 한다,
남의 것을 얻으려는 이는,
재물이든 목숨이든.
누워 있는 늑대는 좀처럼
고깃덩이를 얻지 못하며,
잠자는 사람도 승리를 얻지 못한다.
일찍 일어나야 한다,
일꾼이 적은 이는,
제 일터로 나아가야 한다.
많은 일이 지체된다,
아침에 잠자는 이에게는.
부의 절반은 부지런함에 달려 있다.
마른 장작과
지붕에 얹을 자작나무 껍질,
그 분량을 알아야 한다.
얼마나 나무가 있어야
넉넉히 쓸 수 있을지,
한 철과 반년 동안.
씻고 배불리 먹은 뒤
민회로 말을 타고 가야 한다,
아주 잘 차려입지 못하더라도.
신발과 바지를
누구도 부끄러워하지 말며,
말은 더더욱 부끄러워하지 말라,
좋은 말을 갖지 못했더라도.
목을 빼고 고개를 숙인다,
바닷가에 이르면,
오랜 바다를 바라보는 독수리는.
사람도 그러하다,
많은 이들 틈에 들어왔으나
제 편을 들어 줄 이가 드문 사람은.
묻고 답할 줄 알아야 한다,
슬기롭다는 말을 듣고자 하는
지식 있는 사람이라면 누구나.
한 사람만 알아야 하며
둘째 사람은 알아서는 안 된다.
셋이 알면 온 세상이 안다.
자신의 힘을
분별 있는 사람은 누구나
절도 있게 써야 한다.
용감한 이들 가운데 들어서면
그는 깨닫게 되리라,
누구도 홀로 가장 용맹하지는 않음을.
-- -- -- --
사람이 다른 이에게
건네는 그 말들에 대해
흔히 그는 대가를 받는다.
너무나 일찍
나는 여러 곳에 갔고,
어떤 곳에는 너무 늦게 갔다.
맥주는 이미 다 마셨거나
아직 빚지도 않았으니,
미움받는 이는 좀처럼 술때를 맞추지 못한다.
이곳저곳에서
나를 집으로 초대하리라,
끼니때 먹을 것을 바라지 않거나,
진실한 벗의 집에서
내가 넓적다리 고기 하나를 먹은 자리에
둘을 걸어 놓는다면.
사람의 아들들에게는
불이 가장 좋고,
햇빛을 보는 것도 좋다.
건강을 지킬 수 있다면
제 몸이 건강한 것도,
허물 없이 사는 것도 좋다.
몸이 몹시 아프더라도
모든 것이 불행한 사람은 없다.
누구는 아들들 덕에 행복하고,
누구는 친족들 덕에,
누구는 넉넉한 재산 덕에,
누구는 잘한 일들 덕에 행복하다.
죽어 있는 것보다
살아 있는 편이 낫다.
살아 있으면 언제든 소를 얻을 수 있다.
부자를 위해
불길이 타오르는 것을 나는 보았으나,
그는 문밖에 죽어 있었다.
다리 저는 이는 말을 타고,
손 없는 이는 가축 떼를 몰며,
귀먹은 이도 싸우며 제 몫을 한다.
장님으로 사는 편이
불태워진 시신이 되는 것보다 낫다.
시신은 누구에게도 쓸모가 없다.
아들이 있는 편이 낫다,
아버지가 세상을 떠난 뒤에
뒤늦게 태어나더라도.
길가에 기념비가
서 있는 일은 드물다,
친족이 친족을 위해 세워 주지 않으면.
둘이면 한 사람의 적수가 되고,
혀는 머리를 죽음으로 몬다.
털가죽옷마다
손 하나가 숨어 있으리라 나는 여긴다.
양식을 믿고 있는 이는
밤을 반긴다.
배의 돛대 가로활대는 짧다.
가을밤은 변덕스럽다.
닷새 동안에도
날씨는 여러 번 바뀌고,
한 달 동안에는 더욱 그러하다.
아무것도 모르는 이는
이것을 알지 못한다,
재물 때문에 많은 이가 바보가 됨을.
어떤 이는 부유하고
다른 이는 가난하다.
그 불운 때문에 그를 탓해서는 안 된다.
가축은 죽고,
친족도 죽고,
자신도 마찬가지로 죽는다.
그러나 명성은
결코 죽지 않는다,
좋은 명성을 얻은 이에게는.
가축은 죽고,
친족도 죽고,
자신도 마찬가지로 죽는다.
나는 한 가지를 안다,
결코 죽지 않는 것을.
죽은 이 저마다에 대한 평판이다.
피튱의 아들들의
가득 찬 우리를 나는 보았으나,
이제 그들은 구걸하는 지팡이를 짚는다.
재물이란 이렇듯
눈 깜박할 사이와 같으니,
벗 가운데 가장 믿을 수 없다.
어리석은 사람은
재물이나 여인의 사랑을
얻게 되면,
교만은 자라나지만
지혜는 결코 자라지 않는다.
그는 자만 속으로 성큼성큼 나아간다.
이것은 드러나리라,
네가 신들에게서 비롯된
룬에 관해 물을 때,
위대한 신들이 만들고
위대한 현자가 물들인 그 룬에 관해.
그때는 잠자코 있는 것이 가장 좋다.
날은 저녁이 되거든 칭찬하고,
여인은 화장이 끝나거든,
칼은 시험해 보았거든,
처녀는 시집갔거든,
얼음은 건너갔거든,
맥주는 마시고 나거든 칭찬하라.
바람 불 때 나무를 베고,
순풍에 바다로 노를 저으며,
어둠 속에서 처녀와 이야기하라,
낮에는 보는 눈이 많으니.
배에서는 빠른 항해를 구하고,
방패에서는 보호를,
칼에서는 베는 힘을,
처녀에게서는 입맞춤을 구하라.
불 곁에서는 맥주를 마시고,
얼음 위에서는 미끄러져 가라.
여윈 말을 사고,
때 묻은 칼을 사라.
말은 집에서 살찌우고,
개는 농장에서 길러라.
II.
처녀의 말을
아무도 믿어서는 안 되며,
여인이 하는 말도 믿어서는 안 된다.
돌아가는 바퀴 위에서
그들의 마음이 빚어졌고,
가슴에는 변덕이 깃들었으니.
부러지는 활을,
타오르는 불길을,
아가리 벌린 늑대를,
울어 대는 까마귀를,
꿀꿀대는 돼지를,
뿌리 없는 나무를,
불어나는 물결을,
끓어오르는 솥을,
날아가는 창을,
떨어지는 파도를,
하룻밤 언 얼음을,
똬리 튼 뱀을,
신부가 잠자리에서 하는 말을,
또는 부러진 칼을,
곰의 장난을,
또는 왕의 자식을.
병든 송아지를,
제멋대로 구는 노예를,
여예언자의 달콤한 말을,
갓 쓰러진 전사자의 시신을.
일찍 씨 뿌린 밭을
아무도 믿지 말며,
아들도 너무 일찍 믿지 마라.
밭은 날씨가 좌우하고,
아들은 지혜가 좌우하니,
어느 쪽이나 위태롭다.
길에서 마주치더라도
제 형제를 죽인 자를,
반쯤 타 버린 집을,
더없이 빠른 말을,
— 다리 하나만 부러져도
말은 쓸모없어지니 —
이 모두를 믿을 만큼
사람은 마음을 놓아서는 안 된다.
거짓된 마음을 품은
여인들의 사랑은 이러하다.
미끄러운 얼음 위에서
징 박은 편자도 없는 말을 모는 것,
날뛰는 두 살짜리,
길도 제대로 들지 않은 말을.
또는 사나운 바람 속에서
키 없는 배를 모는 것,
또는 다리 저는 이가 눈 녹는 산에서
순록을 잡으려 하는 것과 같다.
이제 나는 터놓고 말한다,
양쪽을 다 알기에.
남자의 마음도 여자에게 진실하지 않다.
우리가 가장 고운 말을 할 때,
가장 거짓된 생각을 품는다.
그것이 슬기로운 마음도 꾄다.
고운 말을 하고
재물을 내놓아야 한다,
여인의 사랑을 얻으려는 이는.
아리따운 처녀의
아름다운 모습을 칭찬하라.
구애하는 이가 얻는다.
사랑에 빠졌다고
누구도 다른 이를
결코 탓해서는 안 된다.
욕망을 일으키는 아름다운 모습은
어리석은 이를 사로잡지 못해도
슬기로운 이를 흔히 사로잡는다.
수많은 사람에게 닥치는 일로
누구도 다른 이를
결코 탓해서는 안 된다.
그 강력한 사랑은
슬기로운 사람의 아들들을
어리석게 만든다.
가슴 가까이 깃든 마음만이 그것을 알고,
오직 자신만이 제 속내를 안다.
슬기로운 사람에게는
어떤 병도
아무것에서도 기쁨을 얻지 못하는 것보다
더 나쁘지 않다.
나도 그것을 겪었다,
갈대밭에 앉아
사랑하는 이를 기다릴 때.
그 슬기로운 처녀는
내게 살과 심장이나 다름없었으나,
그렇다고 그녀를 얻지는 못했다.
나는 빌링의 처녀가
침상 위에서
햇빛처럼 희게 잠든 것을 보았다.
그 몸과 함께 살 수 없다면
야를이 누리는 기쁨도
내게는 아무것도 아니었다.
“오딘이여, 저녁에 더 가까워지거든
오셔야 해요,
이 여인과 사랑을 나누려 하신다면.
이런 허물을 우리 둘만
함께 아는 게 아니라면
모든 것이 재앙이 되니까요.”
나는 돌아섰다,
그녀의 마음이 틀림없다는 생각에
사랑을 받는다고 여겼다.
내가 얻으리라
생각했던 것은
그녀의 온 마음과 사랑의 기쁨이었다.
다음에 내가 왔을 때는
용맹한 전사 무리가
모두 깨어 있었다.
불타는 횃불과
치켜든 나무 무기를 들고.
그렇게 괴로운 길이 내 앞에 놓여 있었다.
아침에 더 가까워져
내가 다시 왔을 때,
집 안 사람들은 모두 잠들어 있었다.
그때 나는 그 착한 여인의
침상 위에 묶인
암캐 한 마리만 보았다.
많은 훌륭한 처녀도
낱낱이 살펴보면
남자에게 마음을 뒤집는다.
나도 그것을 겪었다,
계책에 밝은 여인을
속임수로 꾀려 했을 때.
그 슬기로운 처녀는
온갖 조롱을 내게 안겼고,
나는 그 여인에게서 아무것도 얻지 못했다.
III.
사람은 집에서 즐겁고
손님에게 쾌활하되,
제 처신에는 신중해야 한다.
기억을 잘하고 말을 잘해야 한다,
많은 것을 알고자 한다면.
좋은 이야기를 자주 해야 한다.
말할 줄 아는 것이 적은 이는
크나큰 바보라 불리니,
그것이 어리석은 이의 본성이다.
늙은 거인을 찾아갔다가
이제 나는 돌아왔다.
그곳에서 잠자코 있어 얻은 것은 적었다.
나 자신의 이익을 위해
많은 말을 했다,
수퉁의 전당에서.
군뢰드는 내게
황금 의자 위에서
귀한 벌꿀술 한 모금을 주었다.
나는 그녀의 진실한 마음과
그 깊은 정에
나쁜 보답을
남겨 주었다.
라티의 입으로
내가 지날 틈을 내게 하고
바위를 갉아 뚫게 했다.
내 위와 아래에는
거인들의 길이 놓여 있었으니,
그렇게 나는 목숨을 걸었다.
잘 얻은 모습을
나는 잘 써먹었다.
슬기로운 이에게 부족한 것은 적다.
오드레리르가
이제 위로 올라왔으니,
사람들의 성역 가장자리로.
내가 과연
거인들의 거처에서
빠져나올 수 있었을지 의심스럽다,
내게 팔을 둘러 주었던
그 착한 여인,
군뢰드의 도움을 얻지 못했다면.
그 이튿날
서리 거인들이 찾아왔다,
하르의 소식을 물으러
하르의 전당으로.
그들은 볼베르크가
신들 곁으로 돌아왔는지,
아니면 수퉁이 그를 죽였는지 물었다.
오딘은 고리에 걸고
맹세했으리라 나는 생각한다.
그의 신의를 어찌 믿겠는가?
그는 수퉁의 술을 빼앗아
그를 배신한 채 떠났고,
군뢰드를 울게 했다.
IV.
이제 읊을 때가 되었다,
현자의 의자에 앉아,
우르드의 샘 곁에서.
나는 보고 잠자코 있었고,
나는 보고 생각했으며,
사람들의 말에 귀 기울였다.
룬을 논하는 말을 들었고,
조언에 관해서도 침묵하지 않았다,
하르의 전당 곁에서,
하르의 전당 안에서.
나는 이렇게 말하는 것을 들었다.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
밤에는 일어나지 마라,
정탐하러 가거나
볼일을 보러 밖에 나갈 때가 아니라면.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
마술에 능한 여인의
품에서 잠들지 마라,
그 팔다리로 너를 휘감게 하며.
그녀는 너를 이렇게 만든다.
민회도 군주의 일도
돌아보지 않게 한다.
음식도 바라지 않고,
누구와도 즐거움을 나누려 하지 않으며,
너는 슬픔에 차 잠자리에 든다.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
다른 이의 아내를
네게로 꾀어
귓속말 나누는 벗으로 삼지 마라.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
산이나 피오르로
길을 떠날 마음이라면,
먹을 것을 넉넉히 마련하라.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
악한 사람에게는
결코 네 불행을
알리지 마라.
악한 사람에게서는
네 선한 마음에 대한 보답을
결코 받지 못하리니.
악한 여인의 말이
한 남자를 깊이 무는 것을
나는 보았다.
간교한 혀가
그를 죽음으로 몰았으나,
진실한 죄목은 아니었다.
로드파프니르여, 네게 조언하니,
이 충고를 받아들여라.
배우면 덕을 볼 것이고,
깨우치면 네게 이로우리라.
네가 깊이 믿는
벗이 있음을 안다면,
자주 찾아가 만나거라.
아무도 밟지 않는 길에는
덤불과
키 큰 풀이 자라나니.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
좋은 사람을
가까이하여 정다운 이야기를 나누고,
살아 있는 동안 위안의 주문을 배워라.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
네 벗과의 사이에서
결코 네가
먼저 우정을 끊지 마라.
슬픔은 마음을 갉아먹나니,
누군가에게
속마음을 다 털어놓을 수 없다면.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
말다툼을
너는 결코 하지 마라,
어리석은 원숭이 같은 자와는.
악한 사람에게서는
네가 결코
선행의 보답을 얻지 못하리니,
좋은 사람이라면
너를 칭찬하여
사람들의 굳은 사랑을 받게 해 주리라.
정이 서로 맺어지는 것은
누군가 한 사람에게
속마음을 모두 털어놓을 때다.
무엇이든 낫다,
믿음을 저버리는 자가 되기보다는.
듣기 좋은 거짓말만 하는 자는 남의 벗이 아니다.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
세 마디 말로도 다투지 마라,
너보다 못한 자와는.
흔히 더 나은 사람이 쓰러지나니,
더 못한 자가 내리칠 때.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
구두장이도 되지 말고
창 자루 만드는 이도 되지 마라,
너 자신을 위해 만드는 것이 아니라면.
신발이 잘못 만들어지거나
창 자루가 휘었다면,
사람들은 네게 재앙이 내리기를 비나니.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
어디서든 악을 알아보거든,
그것을 악이라 일컬으며 맞서고
네 원수들에게 평안을 주지 마라.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
악한 일을
결코 기뻐하지 말고,
좋은 일에서 기쁨을 얻어라.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
위를 올려다보지
마라, 싸움터에서는.
멧돼지처럼
사람의 아들들이 변하나니,
사내들이 네게 마법을 걸지 못하도록.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
좋은 여인에게
사랑의 속삭임을 건네고
그에게서 기쁨을 얻고 싶거든,
아름다운 것을 약속하고
그 약속을 굳게 지켜라.
좋은 것을 얻고 싫어할 사람은 없나니.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
조심하라고 이르노니,
지나치게 조심하지는 마라.
맥주를 가장 경계하고,
다른 사내의 아내를 경계하고,
셋째로 이것을 경계해라,
도둑들이 너를 농락하지 못하도록.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
조롱하거나 비웃는 일은
결코 하지 마라,
손님이나 길손에게.
흔히 제대로 알지 못한다,
집 안에 앉아 있는 이들은,
찾아온 이들이 어떤 부류인지.
아무리 좋은 사람도
흠이 없을 수 없고,
아무리 악한 사람도 아무 쓸모 없지는 않다.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
백발의 현자를
결코 비웃지 마라.
노인들이 하는 말에는 흔히 좋은 것이 있다.
쭈그러진 가죽에서도 흔히
분별 있는 말이 나오나니,
무두질하지 않은 가죽들과 함께 매달리고
말린 가죽들과 함께 흔들리며
가련한 자들 틈에서 비틀거리는 그 가죽에서.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
손님에게 욕을 퍼붓지 말고
문밖으로 내쫓지 마라.
곤궁한 이들을 잘 대접해라.
튼튼해야 한다, 그 빗장은,
들어오는 모든 이에게
들어 올려 주어야 하니.
고리를 베풀어라,
그러지 않으면 그들은 빌리라,
네 사지에 온갖 해악이 닥치기를.
로드파프니르여, 네게 충고하노니,
이 충고를 새겨들어라.
배우면 덕을 볼 것이요,
깨우치면 네게 이로우리라.
어디서 맥주를 마시든,
땅의 힘을 구해라.
땅은 취기를 물리치고,
불은 병을,
참나무는 변비를,
곡식 이삭은 마법을,
전당은 집안의 불화를 물리치나니.
증오에는 달을 불러야 한다.
헤더는 물린 상처를,
룬은 재앙을 물리치고,
흙은 홍수를 받아 내야 한다.
V.
나는 안다, 내가 매달려 있었음을,
바람 부는 나무에,
아홉 밤 내내,
창에 상처 입고
오딘에게 바쳐져,
나 자신이 나 자신에게,
그 나무에 매달려 있었음을,
아무도 알지 못하는,
어떤 뿌리에서 자라났는지.
아무도 내게 빵을 베풀지 않았고
뿔잔도 주지 않았다.
나는 아래를 굽어보았고,
룬을 집어 들었다,
외치며 집어 들었다.
그러고는 거기서 도로 떨어졌다.
위대한 노래 아홉을
나는 이름 높은 아들에게 배웠다,
베스틀라의 아버지 볼토른의 아들에게.
그리고 한 모금 얻어 마셨다,
귀한 꿀술을,
오드레리르에서 길어 올린 꿀술을.
그러자 나는 결실을 맺고
지혜로워지기 시작했으며,
자라나고 번성하기 시작했다.
내게 말 한마디가 또 한마디에서
다른 말을 찾아 주었고,
행위 하나가 또 하나에서
다른 행위를 찾아 주었다.
너는 룬을 찾아내리라,
풀이된 글자들을,
지극히 위대한 글자들을,
지극히 강력한 글자들을,
위대한 현자가 빛깔을 입히고
거룩한 신들이 만들었으며
신들의 흐로프트가 새긴 글자들을.
아스 신족 가운데서는 오딘이,
요정들을 위해서는 다인이,
드워프들을 위해서는 드발린이,
거인들을 위해서는 아스비드가,
나 자신도 더러 새겼다.
어떻게 새기는지 아느냐?
어떻게 풀이하는지 아느냐?
어떻게 빛깔을 입히는지 아느냐?
어떻게 시험하는지 아느냐?
어떻게 기도하는지 아느냐?
어떻게 제사 지내는지 아느냐?
어떻게 바쳐 보내는지 아느냐?
어떻게 제물을 죽이는지 아느냐?
기도하지 않는 편이 낫다,
지나치게 제사 지내기보다는.
선물은 언제나 보답을 바라나니.
바쳐 보내지 않는 편이 낫다,
지나치게 제물을 죽이기보다는.
그렇게 툰드는 새겼다,
뭇 민족의 운명에 앞서,
그가 일어섰던 그곳에서,
그가 돌아왔을 때.
VI.
나는 그런 노래들을 안다,
왕의 아내도 알지 못하고
어느 누구의 아들도 알지 못하는.
첫째는 도움이라 불리며,
그 노래는 너를 도우리라,
다툼과 슬픔에서,
온갖 근심에서.
나는 둘째 노래를 안다,
사람의 아들들에게 필요한 노래를,
의술로 살아가려는 이들에게.
나는 셋째 노래를 안다.
내게 절실히 필요하다면,
원수들을 얽어맬 것이,
나는 칼날을 무디게 한다,
내 적들의 칼날을.
그들의 무기도 몽둥이도 상처를 내지 못한다.
나는 넷째 노래를 안다.
사내들이 내게 채운다면,
굽힌 팔다리에 사슬을,
나는 이렇게 주문을 노래한다,
걸어 나갈 수 있도록.
내 발에서 족쇄가 튀어 벗겨지고,
손에서도 결박이 풀린다.
나는 다섯째 노래를 안다.
악의를 품고 쏜 창이
군사들 사이로 날아드는 것을 보면,
아무리 세차게 날아도
나는 그것을 멈출 수 있다,
그것이 내 눈에 보이기만 한다면.
나는 여섯째 노래를 안다.
누군가 싱싱한 나무뿌리에
주문을 새겨 나를 해친다면,
나를 향한 증오를 읊는
그 사내를,
재앙은 나 대신 갉아먹는다.
나는 일곱째 노래를 안다.
드높은 불길이 이는 것을 보면,
동료들이 앉은 전당 위로,
아무리 넓게 타올라도
나는 그 전당을 구할 수 있다.
나는 그런 주문을 노래할 줄 안다.
나는 여덟째 노래를 안다,
모두에게
배워 두면 쓸모 있는 노래를.
어디서든 증오가 자라나면,
군주의 아들들 사이에,
나는 곧 그것을 풀어 줄 수 있다.
나는 아홉째 노래를 안다.
내게 다급한 일이 닥쳐
물 위의 내 배를 구해야 한다면,
나는 바람을 잠재운다,
물결 위에서,
온 바다를 잠들게 한다.
나는 열째 노래를 안다.
울타리를 타는 마녀들이
공중에서 노니는 것을 보면,
나는 마법을 부려
그들이 길을 잃게 한다,
제 본래 몸으로 돌아가는 길을,
제 본래 정신으로 돌아가는 길을.
나는 열한째 노래를 안다.
싸움터로
오랜 벗들을 이끌어야 한다면,
나는 방패 아래서 주문을 노래한다.
그러면 그들은 힘차게 나아간다,
온전하게 싸움터로,
온전하게 싸움터에서,
어디서든 온전하게 돌아온다.
나는 열두째 노래를 안다.
나무 위에서
목매인 시체가 흔들리는 것을 보면,
나는 이렇게 새기고
룬에 빛깔을 입힌다,
그 사내가 걸어 다니며
나와 말을 나누도록.
나는 열셋째 노래를 안다.
어린 전사에게
물을 뿌려 준다면,
그는 쓰러지지 않으리라,
싸움터에 들어서더라도.
그 사내는 칼날 앞에 고꾸라지지 않으리라.
나는 열넷째 노래를 안다.
사내들이 모인 자리에서
신들을 하나하나 일컬어야 한다면,
아스 신족과 요정들
모두의 내력을 나는 안다.
어리석은 자로서 그만큼 아는 이는 드물다.
나는 열다섯째 노래를 안다,
티오드레리르가 노래한 것을,
델링의 문 앞에서 그 드워프가.
그는 아스 신족에게 힘을 노래해 주고,
요정들에게 영광을,
흐로프타티르에게 지혜를 노래해 주었다.
나는 열여섯째 노래를 안다.
슬기로운 처녀의
온 마음과 사랑을 얻고 싶다면,
나는 마음을 돌려놓는다,
팔이 흰 그 여인의 마음을,
그의 온갖 생각을 바꾸어 놓는다.
나는 열일곱째 노래를 안다.
그리하면 좀처럼 내게서 떠나지 않으리라,
그 어린 처녀가.
이 노래들을
로드파프니르여, 너는
오래도록 익히지 못하리라.
그래도 깨우치면 네게 이롭고,
배우면 쓸모 있으며,
받아들이면 도움이 되리라.
나는 열여덟째 노래를 안다.
나는 결코 그것을 가르치지 않는다,
처녀에게도 남의 아내에게도.
혼자만 알고 있는 것이
무엇이든 더 좋은 법,
이 말이 노래들의 끝을 따르나니.
오직 한 여인만은 예외다,
두 팔로 나를 감싸는 여인,
혹은 내 누이인 여인.
VII.
이제 하르의 말씀이
하르의 전당에서 노래되었다,
사람의 아들들에게는 더없이 필요하고,
거인의 아들들에게는 쓸모없는 말씀.
노래한 이에게 복이 있기를,
아는 이에게 복이 있기를,
배운 이가 덕을 보기를,
귀 기울인 이들에게 복이 있기를.