Frumheimild: „Heiðreksgátur“

"Hafa ek þat vilda,
er ek hafða í gær,
vittu, hvat þat var:
lýða lemill,
orða tefill
ok orða upphefill.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Fái honum mungát. Þat lemr margra manna vit. Sumir verða margmæltir þar af, en sumum vefst tungubragð."
Gestumblindi mælti:

"Heiman ek fór,
heiman ek för gerðak,
sá ek á veg vega,
vegr var undir
ok vegr yfir
ok vegr á alla vega.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar fórtu yfir brú, ok var árvegrinn undir henni, en fuglar flugu yfir höfði þér ok tveim megin þín; þat var þeira vegr; þú sátt lax í ánni, ok var þat hans vegr."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat drykkja,
er ek drakk í gær,
var-at þat vín né vatn,
mjöðr né mungát
né matar ekki,
þó gekk ek þorstalauss þaðan?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu?"
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar lagðist þú í forsælu ok kældir varir þínar á dögg. En ef þú ert sá Gestumblindi, sem ek ætlaða, þá ertu vitrari en ek hugða, því at ek hefi spurt orð þín óvitrlig, en gerast nú á leið spaklig."
"Þat er ván, at mik þrjóti brátt," segir Gestumblindi, "en þó vilda ek enn, at þér hlýddið:

Hverr er sá inn hvelli,
er gengr harðar götur
ok hefir hann þær fyrr of farit,
mjök fast kyssir
ok hefir munna tvá
ok á gulli einu gengr?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er gullsmiðs hamarr, sem gull er með slegit. Hann kveðr hátt við, er hann á harðan steðja, ok þat er hans gata."
Gestumblindi mælti:

"Hverr er sá inn mikli,
er ferr mold yfir,
svelgr hann vötn ok veisur,
glygg hann óask,
en guma eigi
ok yrkir á sól til saka?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er myrkvi. Fyrir honum sér eigi sól, en hann hverfr þegar, er vindr kemr, ok megu menn ekki at honum gera; hann drepr skini sólar. En vélasamliga berr þú upp slíkar gátur ok vanmæli, hverr sem þú ert."
Gestumblindi mælti:

"Hverr er sá inn mikli,
er mörgu ræðr
ok horfir til heljar hálfr,
öldum bergr,
en við jörð sakask,
ef hann hefir sér vel traustan vin?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er akkeri með digrum ok sterkum streng. Þat ræðr mörgu skipi. Þat hrífr öðrum fleini í jörð, ok horfir sá til heljar; hann bergr mörgum manni. En mjök undrast ek orðfimi þína ok vitrleik."
Gestumblindi mælti: "Ek em nú ok náliga þrotinn at gátum, en frekr er hverr til fjörsins.

Hverr byggir há fjöll,
hverr fellr í djúpa dali,
hverr andalauss lifir,
hverr æva þegir?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Hrafn byggir jafnan á hám fjöllum, en dögg fellr jafnan í djúpa dali, fiskr lifir andalauss, en þjótandi foss þegir aldrigi."
"Vandast mun nú," segir Gestumblindi, "ok veitk-a ek nú, hvat fyrir verðr.

Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum;
höfði sínu
vísar heljar til,
en fótum til sólar snýr?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er laukr. Höfuð hans horfir í jörð, en blöðin í loft."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
ókyrrir tveir
andalausir
sára lauk suðu?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Smiðbelgir eru þat. Þeir hafa vind, en engan anda."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
hvítir fljúgendr
hellu ljósta,
en svartir í sand grafask?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Smækkast nú gáturnar, en þat er hagl ok regn, því at hagli lýstr á stræti, en regns dropar sökkva í sand ok sækja í jörð."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
svartan gölt
ek sá í sauri vaða,
ok reis-at honum burst á baki?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er tordýfill, ok er nú margt til tínt, er tordýflar eru ríkra manna spurningar."
Gestumblindi svarar: "Frest eru böls bezt, en margr maðr vill at meira leita, ok sést því sumum yfir. Sé ek nú ok, at allra útfæra verðr at leita.

Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
tíu hefr tungur,
tuttugu augu,
fjóra tigu fóta,
ferr hart sú vættr?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar sáttu sú, ok váru í henni níu grísir." Lét þá konungr drepa súna, ok váru í henni níu grísir, sem Gestumblindi hafði sagt.
Þá mælti konungr: "Eigi veit ek nú, nema vitrir eigi nú hlut í, ok eigi veit ek, hvat manna þú ert."
Gestumblindi svarar: "Slíkr em ek sem þú mátt sjá, ok vilda ek gjarnan þiggja líf mitt ok vera lauss af þessum þrautum."
Konungr svarar: "Upp skaltu bera gátur, þar til er þik þrýtr ella mik at ráða."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
ofarliga flýgr,
almhljóð gellr,
harðar eru, hilmir?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Ör er þat," segir konungr.
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
fætr hefir átta,
en fjögur augu,
berr þat ofar kné en kvið?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
Konungr mælti: "Er nú bæði, at þú hefir hattin síðan, enda sér þú niðr undan fleira en flestir menn aðrir, er þú hugsar hvert skrípi jarðarinnar. En þat er köngurváfa."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
lýðum lýsir,
en logi gleypir,
ok keppask um þat vargar ávallt?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er sól. Hon lýsir lönd öll ok skínn yfir alla menn, en Skalli ok Hatti heita vargar, þat eru úlfar, en annarr þeira ferr fyrir, en annarr eftir sólu."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat undra,
er ek úti sá
fyrir Dellings durum:
horni harðara,
hrafni svartara,
skafti réttara,
skjalli hvítara?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þú sátt hrafntinnu, ok skein á sólar geisli, er lá í einu húsi. Eða kanntu ekki á annan veg gátur upp at bera en hafa it sama upphaf at, þar sem mér virðist þú fróðr maðr?"
Þá mælti Gestumblindi:

"Báru brúðir
bleikhaddaðar,
ambáttir tvær,
öl til skemmu;
var-a þat höndum horfit
né hamri klappat;
þó er fyrir eyjar útan
örðigr, sá er ker gerði.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat eru æðar tvær, þær er eggjum verpa. Eggin eru eigi ger með hamri eða höndum, en þjónustumeyjar báru ölit í eggskurninni."
Gestumblindi mælti: "Liðar verðr sá at leita, er lítit sax hefir ok mjök er fáfróðr, ok vilda ek enn tala fleira, eða

Hverjar eru þær rýgjar
á reginfjalli,
elr við kván kona,
mær við meyju
mög of getr,
ok eigu-t þær varðir vera?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat eru fjallhvannir tvær saman, ok rennr upp hvannkálfr í millum þeira."
Gestumblindi mælti:

"Hverjar eru þær snótir,
er um sinn dróttin
vápnlausar vega,
inar jörpu hlífa
um alla daga,
en inar fegri frýja?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er hneftafl. Töflur drepast vápnlausar um hnefann, ok fylgja honum inar rauðu."

"Hverjar eru þær leikur,
er líða lönd yfir
at forvitni föður,
hvítan skjöld
þær á vetrum bera,
en svartan um sumar?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Þat eru rjúpur. Þær eru hvítar um vetr, en svartar um sumar."
Gestumblindi mælti:

"Hverjar eru þær snótir,
er ganga syrgjandi
at forvitni föður,
hadda bleika hafa þær
inar hvítföldnu
ok eigu í vindi at vaxa?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat eru bylgjur, er heita Ægismeyjar."
Gestumblindi mælti:

"Hverjar eru þær meyjar,
er ganga margar saman
at forvitni föður,
mörgum hafa manni
þær at meini komit
ok eigu-t þær varðir vera?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
en þetta eru bárur sem áðan."
Gestumblindi mælti:

"Hverjar eru þær brúðir,
er ganga brimserkjum í
ok eigu eftir firði för,
harðan beð hafa þær
inar hvítföldnu
ok leika í logni fátt?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat eru enn Ægis meyjar, ok förlast þér nú mjök framburðurinn, ok muntu nú vilja þola dóm spekinga."
Gestumblindi segir: "Tregr em ek þess, en þó væntir mik, at þar komi nú skjótt.

Fara ek sá
foldar moldbúa,
á sat nár á nái,
blindr reið blindum
brimreiðar til,
jór er andar vanr.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar komtu at á einni, ok rak ísjaka eftir ánni, ok lá þar dauðr hestr ok á hestinum einn dauðr ormr, ok bar þar blindr blindan, er þeir váru þrír saman."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat dýra,
er drepr fé manna
ok er járni kringt útan,
horn hefir átta,
en höfuð ekki
ok rennr, sem renna má?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er húnn í hneftafli; hann heitir sem björn; hann rennr, þegar honum er kastat."
Gestumblindi mælti:

"Hvat er þat dýra,
er Dönum hlífir,
berr blóðugt bak,
en bergr firum,
geirum mætir,
gefr líf sumum,
leggr við lófa
lík sitt gumi?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er skjöldr; hann bergr mörgum; hann berr oft blóðugt bak."
Gestumblindi mælti:

"Mjök varp forðum
nösgás vaxin,
barngjörn sú er bar
bútimbr saman,
hlífðu henni
hálms bitskálmir,
þó lá drykkjar
drynhraun yfir.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar lá önd á eggjum millum nautskjálka, er þú hálms bitskálmir kallar, en drynhraun hausinn, en bútimbr hreiðrit."

"Fjórir ganga,
fjórir hanga,
tveir veg vísa,
tveir hundum varða,
einn eftir drallar
ok oftast óhreinn.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er kýr; hon hefir fjóra fætr ok fjóra spena, tvau horn ok tvau augu, en halinn drallar eftir."
Gestumblindi mælti:

"Hverr er sá inn eini,
er sefr í öskugrúa
ok er af grjóti einu gerr,
föður né móður
á-at sá inn fárgjarni,
þar mun hann sinn aldr ala?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er fólginn eldr á arni, er drepinn er við tinnu."
Gestumblindi mælti:

"Hest sá ek standa,
hýddi meri,
dúði dindil,
drap hlaun und kvið,
ór skal draga
ok gjöfta at góða stund.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
Þá svarar konungr: "Þessa gátu skulu ráða hirðmenn mínir."
Þeir gátu margs til ok eigi fagrs mjök.
Þá mælti konungr, sem hann sá, at þeir gerðu ekki at: "Hest þann kallar þú línvef, en skeið meri hans, er upp ok ofan skal hrista vefinn."
Gestumblindi mælti:

"Hverir eru þeir þegnar,
er ríða þingi at
ok eru sextán saman,
lýði sína
senda þeir lönd yfir
at byggja bólstaði.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er tafl Ítreks konungs."
Gestumblindi mælti:

"Sá ek á sumri
sólbjörgum í
verðung vaka
vilgi teita,
drukku jarlar
öl þegjandi,
en æpanda
ölker stóð.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat er grísa sýr; þá er grísir sjúga hana, þá hrínn hon, er þeir þegja. En eigi veit ek, hverr manna þú ert, er þvílíka hluti gerir svá mjúkliga af litlum efnum." Ok nú biðr konungr í hljóði, at byrgja skal hallardyrnar.
Gestumblindi mælti:

"Meyjar ek sá
moldu líkar,
váru þeim at beðjum björg,
svartar ok sámar
í sólviðri,
en þess at fegri er færa of sér.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þat eru glæður fölnaðar á arni."
Gestumblindi mælti:

"Sat ek á segli,
sá ek dauða menn
blóðugt hold bera
í börk viðar.
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
"Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Þar saztu á vegg, sáttu val fljúga ok bar æði í klóm sér."
Gestumblindi mælti:

"Hverir eru þeir tveir,
er tíu hafa fætr,
augu þrjú
ok einn hala?
Heiðrekr konungr,
hygg þú at gátu."
Góð er gáta þín,
Gestumblindi,
getit er þeirar:
Margs freistar þú nú, er þú finnr þau rök til framburðar við mik, er forðum váru. Þat er þá er Óðinn reið hestinum Sleipni. Hann hafði átta fætr, en Óðinn tvá, en þeir höfðu þrjú augu, Sleipnir tvau, en Óðinn eitt."
Gestumblindi mælti:

"Segðu þat þá hinzt,
[ef þú, Heiðrekr, ert
hverjum vitrari vísa]:
Hvat mælti Óðinn
í eyra Baldri,
áðr hann var á bál hafðr?"
Konungr svarar:

"Undr ok argskap
ok alla bleyði,
[vænti ek verit hafa,
en orð þau, er mæltir,
einn þú veizt],
ill vættr ok örm."
Konungr brá þá Tyrfingi ok hjó til Gestumblinda, en hann brást í vals líki ok fló út gegnum hallarglugg einn. En sverðit kom á vélit valsins, ok er hann því vélstuttr jafnan síðan, svá sem heiðnir menn trúa. Ok var nú Óðinn honum reiðr orðinn, síðan hann hjó til hans, ok á þeiri nótt var konungr drepinn.

“I would have that
which I had yesterday;
find out what it was:
a crippler of men,
a hinderer of words,
and a starter of words.
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
Give him ale. It cripples many men's wits. Some become talkative from it, while others find their tongues tangled.”
Gestumblindi said:

“From home I went,
from home I made my journey;
I saw ways upon my way:
a way lay beneath,
a way lay above,
and ways on every side.
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
You crossed a bridge, and the river's way lay beneath it, while birds flew above your head and on either side of you; that was their way. You saw a salmon in the river, and that was its way.”
Gestumblindi said:

“What was the drink
I drank yesterday?
It was neither wine nor water,
neither mead nor ale,
nor any food,
yet I left there free of thirst.
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
You lay down in the shade and cooled your lips with dew. But if you are the Gestumblindi I thought you were, you are wiser than I supposed, for I have heard foolish words from you, but now, as we go on, they grow wise.”
“I will likely run out soon,” says Gestumblindi, “but I would still like you to listen:

Who is the shrill one
who walks hard roads
and has travelled them before,
kisses very firmly,
and has two mouths,
and walks on gold alone?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is a goldsmith's hammer, with which gold is beaten. It rings loudly when it strikes the hard anvil, and that is its road.”
Gestumblindi said:

“Who is the mighty one
who passes over the earth,
swallows waters and marshes,
fears the storm,
but fears no men,
and brings charges against the sun?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is darkness. The sun cannot be seen through it, but it vanishes as soon as the wind comes, and people can do nothing to it; it quenches the sunshine. But you are cunning in posing such riddles and misleading words, whoever you are.”
Gestumblindi said:

“Who is the mighty one
who governs much
and turns halfway toward Hel,
saves men's lives,
but contends with the earth,
if he has a trusty friend?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is an anchor with a thick, strong rope. It governs many a ship. It grips the earth with one fluke, and that one points toward Hel; it saves many a man's life. But I marvel greatly at your skill with words and your wisdom.”
Gestumblindi said: “I too have nearly run out of riddles now, but everyone is eager to preserve his life.

Who dwells on high mountains,
who falls into deep valleys,
who lives without breath,
who is never silent?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
The raven always dwells on high mountains, while dew always falls into deep valleys; a fish lives without breath, while a roaring waterfall is never silent.”
“It will grow difficult now,” says Gestumblindi, “and I do not know what will come to mind.

What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors?
Its head
points toward Hel,
but it turns its feet toward the sun.
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is a leek. Its head points into the earth, but its leaves into the air.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
two restless ones,
without breath,
cooked the leek of wounds?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
They are smith's bellows. They have wind, but no breath.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
white fliers
strike the stone,
but black ones bury themselves in sand?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
The riddles grow smaller now, but it is hail and rain, for hail strikes the street, while raindrops sink into the sand and make their way into the earth.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
a black boar
I saw wading in filth,
yet no bristles rose on its back?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is a dung beetle, and many things have now been dragged in, when dung beetles become questions for powerful men.”
Gestumblindi answers: “Delay is best in trouble, but many a man seeks something greater, and so some overlook things. I too see now that every way out must be sought.

What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
it has ten tongues,
twenty eyes,
forty feet;
that creature moves swiftly?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
You saw a sow, and inside her were nine piglets.” Then the king had the sow killed, and inside her were nine piglets, as Gestumblindi had said.
Then the king said: “For all I know, wise beings may now have a hand in this, and I do not know what sort of man you are.”
Gestumblindi answers: “I am as you can see, and I would gladly be granted my life and be free of these trials.”
The king answers: “You must pose riddles until either you run out or I fail to solve them.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
it flies on high,
the elm-bow's voice rings out;
hard they are, ruler?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is an arrow,” says the king.
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
it has eight feet
and four eyes,
and carries its knees higher than its belly?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
The king said: “You wear your hat low, yet you see more beneath it than most other men, since you give thought to every strange creature on earth. But it is a spider.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
it gives light to people,
but flame swallows it,
and wolves always strive for it?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
It is the sun. It lights every land and shines over all people, but the beasts are called Skalli and Hati; they are wolves, and one goes before the sun and the other behind it.”
Gestumblindi said:

“What is that marvel
I saw outside
before Delling's doors:
harder than horn,
blacker than a raven,
straighter than a shaft,
whiter than an eggshell's membrane?
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
You saw a piece of obsidian lying in a house, and a sunbeam shone upon it. Or can you find no other way of posing riddles than to give them the same beginning, though you seem to me a learned man?”
Then Gestumblindi said:

“Pale-haired women,
two serving maids,
carried
ale to the chamber;
it was neither shaped by hands
nor hammered with a hammer;
yet out beyond the islands
is the vigorous one who made the vessel.
King Heidrek,
ponder the riddle.”
“Good is your riddle,
Gestumblindi;
it has been solved:
They are two female eiders laying eggs. Eggs are made neither with a hammer nor with hands, but serving maids carried the ale in the eggshell.”
Gestumblindi said: “He who has a small knife and little knowledge must look for a joint, and I would still like to say more, or

Who are those women
on the mighty mountain?
Woman bears a child with wife,
maiden with maiden
begets a son,
yet these women have no husbands?
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
Those are two mountain angelicas together, and a young angelica shoot springs up between them."
Gestumblindi said:

"Who are those women
who around their lord
fight without weapons?
The brown ones shield him
throughout every day,
but the fairer ones revile him.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is hnefatafl. The pieces strike one another down without weapons around the king-piece, and the red ones follow him."

"Who are those maidens
who travel over lands,
rousing their father's curiosity?
A white shield
they bear in winter,
but a black one in summer.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Those are ptarmigans. They are white in winter but black in summer."
Gestumblindi said:

"Who are those women
who go mourning,
rousing their father's curiosity?
They have pale hair,
those white-hooded ones,
and must grow in the wind.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
Those are waves, which are called Aegir's maidens."
Gestumblindi said:

"Who are those maidens
who go in great numbers together,
rousing their father's curiosity?
To many a man
they have brought harm,
yet these women have no husbands.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
But these are waves, as before."
Gestumblindi said:

"Who are those brides
who walk in shirts of surf
and journey along the fjord?
They have a hard bed,
those white-hooded ones,
and play little in calm weather.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
Those are Aegir's maidens again. Your invention is failing you badly now, and you must now be willing to submit to the judgment of wise men."
Gestumblindi said: "I am reluctant to do that, but I expect it will soon come to that now.

I saw the earth's
soil-dweller travelling;
a corpse sat upon a corpse.
The blind rode the blind
to ride the surf,
a horse bereft of breath.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
You came to a river, and an ice floe was drifting down it. A dead horse lay on it, and on the horse lay a dead snake. There the blind bore the blind, all three together."
Gestumblindi said:

"What beast is that
which destroys men's wealth
and is ringed with iron outside?
It has eight horns
but no head,
and runs as well as it can.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is a die in hnefatafl; it has the same name as a bear. It runs whenever it is thrown."
Gestumblindi said:

"What beast is that
which shields the Danes,
bears a bloody back,
yet saves men,
meets spears,
gives life to some,
and against his palm
a man lays its body?
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is a shield; it saves many men and often bears a bloody back."
Gestumblindi said:

"Many eggs once were laid
by a full-grown nose-goose;
eager for offspring, she gathered
building-timbers together.
She was sheltered
by straw's biting swords,
yet drink's bellowing
rock lay above her.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
A duck lay there on her eggs between an ox's jawbones, which you call straw's biting swords; by the bellowing rock you mean the skull, and by the building-timbers the nest."

"Four walk,
four hang,
two show the way,
two ward off dogs,
one trails behind,
and is usually dirty.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is a cow; she has four feet and four teats, two horns and two eyes, while her tail trails behind."
Gestumblindi said:

"Who is that solitary one
who sleeps in a heap of ashes
and is made from stone alone?
Neither father nor mother
has that mischief-maker;
will he spend his life there?
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is a fire banked on the hearth, struck from flint."
Gestumblindi said:

"I saw a stallion standing,
flogging a mare,
wagging his dangling tail,
thrusting his rump beneath her belly;
it must be drawn out
and worked for a good while.
King Heidrek,
ponder the riddle."
Then the king answered: "My retainers shall solve this riddle."
They made many guesses, and few were very decent.
Then the king said, when he saw that they were making no progress: "The horse you speak of is a linen loom, and its mare is the reed, which must shake the woven cloth up and down."
Gestumblindi said:

"Who are those thanes
who ride to the assembly,
sixteen together?
Their people
they send across lands
to settle homesteads.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is King Itrek's board game."
Gestumblindi said:

"I saw in summer,
among sunny crags,
a company keeping watch,
far from cheerful.
The earls drank
ale in silence,
but screaming
the ale-vessel stood.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
That is a sow with piglets. When the piglets suckle her, she squeals while they are silent. But I do not know what sort of man you are, who fashions such things so smoothly from so little material." And now the king quietly ordered the hall doors to be barred.
Gestumblindi said:

"I saw maidens
who looked like earth;
rocks were their beds.
Black and dusky
in sunny weather,
but fairer when they shed their clothes.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
Those are embers grown pale on the hearth."
Gestumblindi said:

"I sat on a sail;
I saw dead men
carrying bloody flesh
in the bark of a tree.
King Heidrek,
ponder the riddle."
"Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
You were sitting on a wall and saw a falcon flying, carrying an eider in its claws."
Gestumblindi said:

"Who are those two
who have ten feet,
three eyes
and one tail?
King Heidrek,
ponder the riddle."
Your riddle is good,
Gestumblindi;
it has been solved:
You are trying many things now, finding events from long ago to put before me. That is when Odin rode the horse Sleipnir. He had eight feet and Odin two, and they had three eyes: Sleipnir two and Odin one."
Gestumblindi said:

"Tell me this last, then,
[if you, Heidrek, are
wiser than every ruler]:
What did Odin say
in Baldr's ear
before he was laid on the pyre?"
The king answered:

"Shameful things and perversion
and every kind of cowardice,
[I expect it was,
but the words you spoke,
you alone know],
you evil, wretched being."
Then the king drew Tyrfing and struck at Gestumblindi, but he changed into a falcon's shape and flew out through a window of the hall. The sword struck the falcon's tail, and that is why it has always had a short tail ever since, as heathen people believe. Odin had now become angry with him because he had struck at him, and that night the king was killed.

„Ég vildi hafa það
sem ég hafði í gær,
finndu út hvað það var:
það lamar fólk,
tefur tal
og kemur tali af stað.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Gefið honum bjór. Hann slævir vit margra manna. Sumir verða málgefnir af honum en öðrum vefst tunga um tönn.“
Gestumblindi sagði:

„Ég fór að heiman,
lagði upp í ferð að heiman,
sá leiðir á leið minni,
leið lá undir mér
og leið yfir mér
og leiðir á alla vegu.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þú gekkst yfir brú og farvegur árinnar lá undir henni, en fuglar flugu yfir höfði þér og beggja vegna við þig; það var þeirra leið. Þú sást lax í ánni og þar var hans leið.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða drykkur var það
sem ég drakk í gær?
Það var hvorki vín né vatn,
mjöður né bjór
né nokkur matur,
en þó fór ég þaðan óþyrstur.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þú lagðist í skugga og kældir varir þínar á dögginni. En ef þú ert sá Gestumblindi sem ég hélt, þá ertu vitrari en ég hugði, því að ég hef heyrt heimskuleg orð höfð eftir þér en nú verður tal þitt æ viturlegra.“
„Líklega verð ég brátt uppiskroppa,“ sagði Gestumblindi, „en samt vildi ég að þið hlustuðuð enn:

Hver er sá háværi
sem gengur harðar götur
og hefur farið þær áður,
kyssir mjög fast
og hefur tvo munna
og gengur á gulli einu?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er hamar gullsmiðs sem gull er slegið með. Hann hljómar hátt þegar hann lendir á hörðum steðja og það er gatan hans.“
Gestumblindi sagði:

„Hver er sá mikli
sem fer yfir jörðina,
svelgir vötn og mýrar,
óttast storma
en ekki menn
og vinnur sólinni mein?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er þokan. Sólin sést ekki fyrir henni en hún hverfur um leið og vindur kemur og menn fá ekkert við henni gert. Hún deyfir skin sólarinnar. En lævíslega berð þú fram slíkar gátur og torskilin orð, hver sem þú ert.“
Gestumblindi sagði:

„Hver er sá mikli
sem ræður mörgu
og snýr að hálfu niður til Heljar,
bjargar mönnum
en á í höggi við jörðina
ef hann á sér traustan vin?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er akkeri með gildum og sterkum streng. Það heldur mörgum skipum í skefjum. Það festir annan arminn í jörðinni og sá snýr niður til Heljar. Það bjargar mörgum manni. En ég undrast mjög orðfimi þína og visku.“
Gestumblindi sagði: „Nú er ég líka nærri uppiskroppa með gátur, en hver maður vill mikið á sig leggja fyrir líf sitt.

Hver býr á háum fjöllum,
hver fellur í djúpa dali,
hver lifir án þess að anda,
hver þegir aldrei?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Hrafninn býr jafnan á háum fjöllum, döggin fellur jafnan í djúpa dali, fiskurinn lifir án þess að anda en þjótandi foss þegir aldrei.“
„Nú fer að verða vandasamt,“ sagði Gestumblindi, „og nú veit ég ekki hvað mér dettur í hug.

Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Höfuðið
vísar niður til Heljar
en fæturnir snúa að sólinni.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er laukur. Höfuð hans snýr niður í jörðina en blöðin upp í loftið.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Tveir síhreyfðir,
án andardráttar,
hituðu lauk sáranna.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru smiðjubelgir. Í þeim er vindur en enginn andardráttur.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Hvítir fljúgandi hlutir
skella á hellu
en svartir grafa sig í sand.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Nú verða gáturnar smávægilegri, en þetta er hagl og regn, því að haglið skellur á götunni en regndroparnir sökkva í sandinn og síga niður í jörðina.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Svartan gölt
sá ég vaða í saur
en engin burst reis á baki hans.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er tordýfill og nú er margt tínt til þegar tordýflar eru orðnir að spurningum handa stórmennum.“
Gestumblindi svaraði: „Best er að fresta bölvuðu, en margur maður leitar að einhverju stórbrotnara og þess vegna sést sumum yfir það smáa. Nú sé ég líka að leita verður allra úrræða.

Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Það hefur tíu tungur,
tuttugu augu,
fjörutíu fætur,
hratt fer sú skepna.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þú sást gyltu og í henni voru níu grísir.“ Konungur lét þá drepa gyltuna og í henni voru níu grísir, eins og Gestumblindi hafði sagt.
Þá sagði konungur: „Nú grunar mig að vitrar verur eigi hér hlut að máli og ég veit ekki hvers konar maður þú ert.“
Gestumblindi svaraði: „Ég er eins og þú sérð og ég vildi gjarnan fá að halda lífi og losna úr þessum þrautum.“
Konungur svaraði: „Þú skalt bera fram gátur þar til annaðhvort þú verður uppiskroppa eða ég get ekki ráðið þær.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Það flýgur hátt,
bogahljóðið gellur,
harðar eru þær, konungur.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er ör,“ sagði konungur.
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Það hefur átta fætur
en fjögur augu
og ber hnén hærra en kviðinn.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
Konungur sagði: „Nú er það hvort tveggja að þú hefur hattinn lágt niður dreginn og sérð þó meira undan honum en flestir aðrir, fyrst þú gefur gaum að hverri furðuskepnu á jörðinni. En þetta er könguló.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Það lýsir mönnum
en logi gleypir það
og úlfar keppast sífellt um það.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er sólin. Hún lýsir öll lönd og skín yfir alla menn, en Skalli og Hati heita vargarnir, það eru úlfar, og annar þeirra fer á undan sólinni en hinn á eftir henni.“
Gestumblindi sagði:

„Hvaða undur var það
sem ég sá úti
fyrir dyrum Dellings?
Harðara en horn,
svartara en hrafn,
beinna en skaft,
hvítara en eggjaskurn.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þú sást hrafntinnu sem lá í húsi og sólargeisli skein á hana. Eða kanntu ekki að bera fram gátur öðruvísi en með sama upphafi, þótt mér virðist þú fróður maður?“
Þá sagði Gestumblindi:

„Ljósar konur
með fölt hár,
tvær ambáttir,
báru bjór til skemmu.
Ílátið var hvorki mótað með höndum
né slegið með hamri,
en úti fyrir eyjunum
stendur sá uppréttur sem gerði kerið.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna.“
„Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru tvær æðarkollur sem verpa eggjum. Eggin eru hvorki gerð með hamri né höndum, en þjónustustúlkur báru bjórinn í eggjaskurninni.“
Gestumblindi sagði: „Sá verður að leita að liðamótum sem hefur lítinn hníf og veit fátt, og ég vildi enn segja fleira, eða

Hvaða konur eru það
á hinu mikla fjalli,
þar sem kona elur með konu,
mær með meyju
getur son,
og þær eiga enga eiginmenn?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru tvær fjallahvannir hlið við hlið, og hvannarkálfur vex upp á milli þeirra."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða konur eru það
sem umhverfis herra sinn
berjast vopnlausar,
verja hinn rauðbrúna
alla daga,
en ráðast gegn hinum ljósari?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er hnefatafl. Taflmenn drepa hver annan vopnlausir umhverfis hnefann, og rauðu taflmennirnir fylgja honum."

"Hvaða leiksystur eru það
sem fara yfir lönd
föður sínum til undrunar,
hvítan skjöld
bera þær á veturna,
en svartan á sumrin?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Það eru rjúpur. Þær eru hvítar á veturna en svartar á sumrin."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða konur eru það
sem ganga syrgjandi
föður sínum til undrunar,
ljóst hár hafa þær,
þessar með hvítu höfuðklútana,
og þurfa vind til að vaxa?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru bylgjur, sem kallast Ægismeyjar."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða meyjar eru það
sem ganga margar saman
föður sínum til undrunar,
mörgum manni
hafa þær valdið tjóni
og þær eiga enga eiginmenn?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
en þetta eru bárur eins og áðan."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða brúðir eru það
sem ganga í brimserkjum
og eiga leið um firði,
hart rúm hafa þær,
þessar með hvítu höfuðklútana,
og leika sér lítið í logni?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru enn meyjar Ægis. Nú fer þér mjög aftur í málflutningnum, og nú muntu vilja sæta dómi vitringanna."
Gestumblindi sagði: "Það vil ég ógjarnan, en þó býst ég við að að því komi nú brátt.

Ég sá fara
moldarbúa jarðar,
lík sat á líki,
blindur reið blindum
út á öldurnar,
hesturinn er lífvana.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þar komst þú að á einni. Ísjakar rak niður ána, og á einum þeirra lá dauður hestur og á hestinum einn dauður ormur. Þar bar blindur blindan, því að þeir voru þrír saman."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða dýr er það
sem drepur fé manna
og er járnbent að utan,
hefur átta horn
en ekkert höfuð
og hleypur eins og það getur?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er teningur í hnefatafli. Hann heitir húnn eins og bjarnarungi. Hann hleypur þegar honum er kastað."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða dýr er það
sem ver Dani,
ber blóðugt bak
en bjargar mönnum,
mætir spjótum,
gefur sumum líf,
maður leggur líkama þess
upp að lófa sínum?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er skjöldur. Hann bjargar mörgum og ber oft blóðugt bak."
Gestumblindi sagði:

"Mörgum eggjum verpti forðum
fullvaxin nasagæs,
sú barngjarna bar
byggingarvið saman,
hlífðu henni
bítsverð hálmsins,
þó lá yfir henni
hraun drykkjarþrumsins.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þar lá önd á eggjum milli nautskjálka, sem þú kallar bítsverð hálmsins, en hausinn kallarðu hraun drykkjarþrumsins og hreiðrið byggingarvið."

"Fjórir ganga,
fjórir hanga,
tveir vísa veginn,
tveir verjast hundum,
einn drattast á eftir
og er oftast óhreinn.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er kýr. Hún hefur fjóra fætur og fjóra spena, tvö horn og tvö augu, en halinn drattast á eftir."
Gestumblindi sagði:

"Hver er sá einbúi
sem sefur í öskuhrúgu
og er gerður úr steini einum,
hvorki föður né móður
á þessi skaðvaldur,
þar mun hann eyða ævi sinni?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er eldur sem leynist undir ösku í arni og hefur verið kveiktur með því að slá neista úr tinnu."
Gestumblindi sagði:

"Ég sá hest standa,
hann reið meri,
hreyfði dingulinn,
stakk lim undir kvið,
draga skal út
og gefa eftir um góða stund.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
Þá svaraði konungur: "Þessa gátu skulu hirðmenn mínir ráða."
Þeir komu með margar tilgátur og fremur ósæmilegar.
Þegar konungur sá að þeim varð ekkert ágengt sagði hann: "Hestinn kallarðu línvef, en skeiðina meri hans, sem á að hrista vefinn upp og niður."
Gestumblindi sagði:

"Hvaða menn eru það
sem ríða til þings
og eru sextán saman,
lið sitt
senda þeir yfir lönd
til að nema bústaði.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er tafl Ítreks konungs."
Gestumblindi sagði:

"Ég sá um sumar
við sólarlag
sveit manna vaka,
alls ekki káta,
jarlarnir drukku
bjór þegjandi,
en bjórkerið
stóð æpandi.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það er gylta með grísi. Þegar grísirnir sjúga hana hrín hún en þeir þegja. En ég veit ekki hvers konar maður þú ert, sem býrð svona lipurlega til slíka hluti úr litlu efni."
Nú bað konungur hljóðlega um að dyrunum á höllinni yrði lokað.
Gestumblindi sagði:

"Ég sá meyjar
sem líktust mold,
þær höfðu steina að rúmi,
svartar og dökkar
í sólskini,
en því fegurri sem þær hreyfa sig meira.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Það eru glóðir sem hafa fölnað í arni."
Gestumblindi sagði:

"Ég sat á segli,
sá dauða menn
bera blóðugt hold
í trjáberki.
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
"Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þar sastu á vegg og sást fálka fljúga með æðarkollu í klónum."
Gestumblindi sagði:

"Hverjir eru þeir tveir
sem hafa tíu fætur,
þrjú augu
og einn hala?
Heiðrekur konungur,
hugleiddu gátuna."
Góð er gátan þín,
Gestumblindi,
hún er ráðin:
Þú reynir nú ýmislegt þegar þú sækir efni í frásagnir af löngu liðnum atburðum til að bera fram við mig. Það er þegar Óðinn reið hestinum Sleipni. Hann hafði átta fætur en Óðinn tvo, og þeir höfðu þrjú augu, Sleipnir tvö en Óðinn eitt."
Gestumblindi sagði:

"Segðu það þá síðast,
[ef þú, Heiðrekur, ert
vitrari en nokkur annar konungur]:
Hvað sagði Óðinn
í eyra Baldurs
áður en hann var lagður á bálið?"
Konungur svaraði:

"Furðuverk og kynvillu
og hvers kyns hugleysi
[held ég það hafa verið,
en orðin sem þú sagðir
veistu einn],
illa og auma vættur."
Konungur brá þá Tyrfingi og hjó til Gestumblinda, en hann brá sér í fálkalíki og flaug út um einn hallargluggann. Sverðið kom í stél fálkans, og því hefur hann æ síðan verið stélstuttur, eins og heiðnir menn trúa. Óðinn var nú orðinn honum reiður fyrir að höggva til sín, og þá nótt var konungur drepinn.