Frumheimild: „Helgakviða Hundingsbana 1“

Ár var alda,
þat er arar gullu,
hnigu heilög vötn
af Himinfjöllum;
þá hafði Helga
inn hugumstóra
Borghildr borit
í Brálundi.

Nótt varð í bæ,
nornir kómu,
þær er öðlingi
aldr of skópu;
þann báðu fylki
frægstan verða
ok buðlunga
beztan þykkja.

Sneru þær af afli
örlögþáttu,
þá er borgir braut
í Bráluni;
þær of greiddu
gullin símu
ok und mánasal
miðjan festu.

Þær austr ok vestr
enda fálu,
þar átti lofðungr
land á milli;
brá nift Nera
á norðrvega
einni festi,
ey bað hon halda.

Eitt var at angri
Ylfinga nið
ok þeiri meyju,
er munúð fæddi;
hrafn kvað at hrafni,
- sat á hám meiði
andvanr átu -:
"ek veit nökkut.

Stendr í brynju
burr Sigmundar
dægrs eins gamall,
nú er dagr kominn;
hvessir augu
sem hildingar,
sá er varga vinr,
vit skulum teitir."

Drótt þótti sá
döglingr vera,
kváðu með gumnum
góð ár komin;
sjalfr gekk vísi
ór vígþrimu
ungum færa
ítrlauk grami.

Gaf hann Helga nafn
ok Hringstaði,
Sólfjöll, Snæfjöll
ok Sigarsvöllu,
Hringstöð, Hátún
ok Himinvanga,
blóðorm búinn
bræðr Sinfjötla.

Þá nam at vaxa
fyr vina brjósti
almr ítrborinn
ynðis ljóma;
hann galt ok gaf
gull verðungu,
sparði eigi hilmir
hodd blóðrækinn.

Skammt lét vísi
vígs at bíða;
þá er fylkir var
fimmtán vetra,
ok hann harðan lét
Hunding veginn
þann er lengi réð
löndum ok þegnum.

Kvöddu síðan
Sigmundar bur
auðs ok hringa
Hundings synir,
því at þeir áttu
jöfri at gjalda
fjárnám mikit
ok föður dauða.

Lét-at buðlungr
bótir uppi
né niðja in heldr
nefgjöld fáa;
ván kvað hann mundu
veðrs ins mikla
grára geira
ok gremi Óðins.

Fara hildingar
hjörstefnu til,
þeirar er lögðu
at Logafjöllum;
sleit Fróða frið
fjánda á milli;
fara Viðris grey
valgjörn of ey.

Settisk vísi,
þá er vegit hafði
Alf ok Eyjólf,
und arasteini,
Hjörvarð ok Hávarð,
Hundings sonu;
farit hafði hann allri
ætt geirmímis.

Þá brá ljóma
af Logafjöllum,
en af þeim ljómum
leiftrir kómu,
-- -- --
hávar und hjalmum
á Himinvanga,
brynjur váru þeira
blóði stokknar,
en af geirum
geislar stóðu.

Frá árliga
ór úlfíði
döglingr at því
dísir suðrænar,
ef þær vildi heim
með hildingum
þá nótt fara;
þrymr var alma.

En af hesti
Högna dóttir,
- líddi randa rym, -
ræsi sagði:
"Hygg ek, at vér eigim
aðrar sýslur
en með baugbrota
bjór at drekka.

Hefir minn faðir
meyju sinni
grimmum heitit
Granmars syni,
en ek hef, Helgi,
Höðbrodd kveðinn
konung óneisan
sem kattar son.

Þó kemr fylkir
fára nátta,
nema þú hánum vísir
valstefnu til
eða mey nemir
frá mildingi."
Helgi kvað:

"Uggi eigi þú
Ísungs bana;
fyrr mun dolga dynr,
nema ek dauðr séak."

Sendi áru
allvaldr þaðan
of land ok um lög
leiðar at biðja,
iðgnógan
Ógnar ljóma
brögnum bjóða
ok burum þeira.

"Biðið skjótliga
til skipa ganga
ok ór Brandeyju
búna verða."
Þaðan beið þengill,
unz þingat kómu
halir hundmargir
ór Heðinseyju.

Ok þar af ströndum
ór Stafnsnesi
beit her út skriðu
ok búin gulli;
spurði Helgi
Hjörleif at því:
"hefir þú kannaða
koni óneisa?"

En ungr konungr
öðrum sagði,
seint kvað at telja
af Trönueyri
langhöfðuð skip
und líðöndum,
þau er í Örvasund
útan fóru.

"Tolf hundruð
tryggra manna;
þó er í Hátúnum
halfu fleira
víglið konungs;
ván erum rómu."

Svá brá stýrir
stafntjöldum af,
at mildinga
mengi vakði,
ok döglingar
dagsbrún séa
ok siklingar
sneru upp við tré
vefnistingum
á Varinsfirði.

Varð ára ymr
ok járna glymr,
brast rönd við rönd,
reru víkingar;
eisandi gekk
und öðlingum
lofðungs floti
löndum fjarri.

Svá var at heyra,
er saman kómu
kolgu systir
ok kilir langir,
sem björg eða brim
brotna myndi.

Draga bað Helgi
há segl ofar,
varð-at hrönnum
höfn þingloga,
þá er ógurlig
Ægis dóttir
stagstjórnmörum
steypa vildi.

En þeim sjalfum
Sigrún ofan
folkdjörf of barg
ok fari þeira;
snerisk ramliga
Rán ór hendi
gjalfrdýr konungs
at Gnipalundi.

Sat þar um aftan
í Unavágum,
flaust fagrbúin
fljóta knáttu;
en þeir sjalfir
frá Svarinshaugi
með hermðar hug
her könnuðu.

Frá góðborinn
Goðmundr at því:
"Hverr er landreki,
sá er liði stýrir
ok hann feiknalið
færir at landi?"

Sinfjötli kvað
- slöng upp við rá
rauðum skildi,
rönd var ór gulli;
þar var sundvörðr,
sá er svara kunni
ok við öðlinga
orðum skipta --:

"Segðu þat í aftan,
er svínum gefr
ok tíkr yðrar
teygir at solli,
at sé Ylfingar
austan komnir
gunnar gjarnir
fyr Gnipalundi.

Þar mun Höðbroddr
Helga finna
flugtrauðan gram
í flota miðjum,
sá er oft hefir
örnu sadda,
meðan þú á kvernum
kystir þýjar."
Guðmundr kvað:

"Fátt mantu, fylkir,
fornra spjalla,
er þú öðlingum
ósönnu bregðr;
þú hefir etnar
ulfa krásir
ok bræðr þínum
at bana orðit,
oft sár sogin
með svölum munni,
hefr í hreysi
hvarleiðr skriðit."
Sinfjötli kvað:

"Þú vart völva
í Varinseyju,
skollvís kona,
bartu skrök saman;
kvaztu engi mann
eiga vilja,
segg brynjaðan,
nema Sinfjötla.

Þú vart, in skæða,
skass, valkyrja,
ötul, ámátlig
at Alföður;
mundu einherjar
allir berjask,
svevís kona,
of sakar þínar.

Níu áttu vit
á nesi Ságu
ulfa alna,
ek var einn faðir þeira."
Guðmundr kvað:

"Faðir var-at-tu
fenrisulfa
öllum ellri,
svá at ek muna,
síz þik geldu
fyr Gnipalundi
þursa meyjar
á Þórsnesi.

Stjúpr vartu Siggeirs,
látt und stöðum heima,
vargljóðum vanr
á viðum úti;
kómu þér ógögn
öll at hendi,
þá er bræðr þínum
brjóst raufaðir;
gerðir þik frægjan
af firinverkum."
Sinfjötli kvað:

"Þú vart brúðr Grana
á Brávelli,
gullbitluð vart
gör til rásar;
hafða ek þér móðri
marg skeið riðit
svangri und söðli,
simul, forbergis."
Guðmundr kvað:

"Sveinn þóttir þú
siðlauss vera,
þá er þú Gullnis
geitr molkaðir,
en í annat sinn
Imðar dóttir
tötrughypja.
Vill þú tölu lengri?"
Sinfjötli kvað:

"Fyrr vilda ek
at Frekasteini
hrafna seðja
á hræum þínum
en tíkr yðrar
teygja at solli
eða gefa göltum;
deili gröm við þik."
Helgi kvað:

"Væri ykkr, Sinfjötli,
Sæmra miklu
gunni at heyja
ok glaða örnu,
en sé ónýtum
orðum at bregðask,
þótt hringbrotar
heiftir deili.

Þykkja-t mér góðir
Granmars synir,
þó dugir siklingum
satt at mæla;
þeir hafa markat
á Móinsheimum,
at hug hafa
hjörum at bregða."

Þeir af ríki
renna létu
Svipuð ok Sveggjuð
Sólheima til
dala döggótta,
dökkvar hlíðir;
skalf Mistar marr
hvar er megir fóru.

Mættu þeir tyggja
í túnhliði,
sögðu stríðliga
stilli kómu;
úti stóð Höðbroddr
hjalmi faldinn,
hugði hann jóreið
ættar sinnar:
"Hví er hermðar litr
á Hniflungum?"
Guðmundr kvað:

"Snúask hér at sandi
snævgir kjólar,
rakka-hirtir
ok ráar langar,
skildir margir,
skafnar árar,
göfugt lið gylfa,
glaðir Ylfingar.

Ganga fimmtán
folk upp á land,
þó er í Sogn út
sjau þúsundir;
liggja hér í grindum
fyr Gnipalundi
brimdýr blásvört
ok búin gulli;
þar er miklu mest
mengi þeira;
mun-a nú Helgi
hjörþing dvala."
Höðbroddr kvað:

"Renni rökn bitluð
til Reginþinga,
en Sporvitnir
at Sparinsheiði,
Mélnir ok Mýlnir
til Myrkviðar;
látið engi mann
eftir sitja,
þeira er benlogum
bregða kunni.

Bjóðið ér Högna
ok Hrings sonum,
Atla ok Yngva,
Alf inum gamla,
þeir ró gjarnir
gunni at heyja;
látum Völsunga
viðrnám fáa."

Svipr einn var þat,
er saman kómu
fölvir oddar
at Frekasteini;
ey var Helgi
Hundings bani
fyrstr í fólki,
þar er firar börðusk,
æstr á ímu,
alltrauðr flugar;
sá hafði hilmir
hart móðakarn.

Kómu þar ór himni
hjalmvítr ofan,
- óx geira gnýr, -
þær er grami hlífðu;
þá kvað þat Sigrún,
sárvitr fluga
- át hálu skær
af hugins barri -:

"Heill skaltu, vísi,
virða njóta,
áttstafr Yngva,
ok una lífi,
er þú fellt hefir
inn flugartrauða
jöfur, þann er olli
ægis dauða.

Ok þér, buðlungr,
samir bæði vel
rauðir baugar
ok in ríkja mær;
heill skaltu, buðlungr,
bæði njóta
Högna dóttur
ok Hringstaða,
sigrs ok landa.
Þá er sókn lokit.

In olden days, when eagles screamed,
And holy streams from heaven's crags fell,
Was Helgi then, the hero-hearted,
Borghild's son, in Bralund born.

'Twas night in the dwelling, and Norns there came,
Who shaped the life of the lofty one;
They bade him most famed of fighters all
And best of princes ever to be.

Mightily wove they the web of fate,
While Bralund's towns were trembling all;
And there the golden threads they wove,
And in the moon's hall fast they made them.

East and west the ends they hid,
In the middle the hero should have his land;
And Neri's kinswoman northward cast
A chain, and bade it firm ever to be.

Once sorrow had the Ylfings' son,
And grief the bride who the loved one had borne.
******
Quoth raven to raven, on treetop resting,
Seeking for food, "There is something I know.

"In mail-coat stands the son of Sigmund,
A half-day old; now day is here;
His eyes flash sharp as the heroes' are,
He is friend of the wolves; full glad are we."

The warrior throng a ruler thought him,
Good times, they said, mankind should see;
The king himself from battle-press came,
To give the prince a leek full proud.

Helgi he named him, and Hringstathir gave him,
Solfjoll, Snæfjoll, and Sigarsvoll,
Hringstoth, Hotun, and Himinvangar,
And a blood-snake bedecked to Sinfjotli's brother.

Mighty he grew in the midst of his friends,
The fair-born elm, in fortune's glow;
To his comrades gold he gladly gave,
The hero spared not the blood-flecked hoard.

Short time for war the chieftain waited,
When fifteen winters old he was;
Hunding he slew, the hardy wight
Who long had ruled o'er lands and men.

Of Sigmund's son then next they sought
Hoard and rings, the sons of Hunding;
They bade the prince requital pay
For booty stolen and father slain.

The prince let not their prayers avail,
Nor gold for their dead did the kinsmen get;
Waiting, he said, was a mighty storm
Of lances gray and Othin's grimness.

The warriors forth to the battle went,
The field they chose at Logafjoll; Frothi's peace midst foes they broke,
Through the isle went hungrily Vithrir's hounds.

The king then sat, when he had slain
Eyjolf and Alf, 'neath the eagle-stone;
Hjorvarth and Hovarth, Hunding's sons,
The kin of the spear-wielder, all had he killed.

Then glittered light from Logafjoll,
And from the light the flashes leaped;
..............

..............
High under helms on heaven's field;
Their byrnies all with blood were red,
And from their spears the sparks flew forth.

Early then in wolf-wood asked
The mighty king of the southern maid,
If with the hero home would she
Come that night; the weapons clashed.

Down from her horse sprang Hogni's daughter,—
The shields were still,— and spake to the hero:
"Other tasks are ours, methinks,
Than drinking beer with the breaker of rings.

"My father has pledged his daughter fair
As bride to Granmar's son so grim;
But, Helgi, I once Hothbrodd called
As fine a king as the son of a cat.

"Yet the hero will come a few nights hence,
..............
Unless thou dost bid him the battle-ground seek,
Or takest the maid from the warrior mighty."

Helgi spake: 21.
"Fear him not, though Isung he felled,
First must our courage keen be tried,
Before unwilling thou fare with the knave;
Weapons will clash, if to death I come not."

Messengers sent the mighty one then,
By land and by sea, a host to seek,
Store of wealth of the water's gleam,
And men to summon, and sons of men.

"Bid them straightway seek the ships,
And off Brandey ready to be!"
There the chief waited till thither were come
Men by hundreds from Hethinsey.

Soon off Stafnsnes stood the ships,
Fair they glided and gay with gold;
Then Helgi spake to Hjorleif asking:
"Hast thou counted the gallant host?"

The young king answered the other then:
"Long were it to tell from Tronueyr
The long-stemmed ships with warriors laden
That come from without into Orvasund.

..............
"There are hundreds twelve of trusty men,
But in Hotun lies the host of the king.
Greater by half; I have hope of battle."

The ship's-tents soon the chieftain struck,
And waked the throng of warriors all; (The heroes the red of dawn beheld;)
And on the masts the gallant men
Made fast the sails in Varinsfjord.

There was beat of oars and clash of iron,
Shield smote shield as the ships'-folk rowed;
Swiftly went the warrior-laden
Fleet of the ruler forth from the land.

So did it sound, when together the sisters
Of Kolga struck with the keels full long,
As if cliffs were broken with beating surf,
..............

Helgi bade higher hoist the sails,
Nor did the ships'-folk shun the waves,
Though dreadfully did Ægir's daughters
Seek the steeds of the sea to sink.

But from above did Sigrun brave
Aid the men and all their faring; Mightily came from the claws of Ron
The leader's sea-beast off Gnipalund.

At evening there in Unavagar
Floated the fleet bedecked full fair;
But they who saw from Svarin's hill,
Bitter at heart the host beheld.

Then Gothmund asked, goodly of birth,
..............
"Who is the monarch who guides the host,
And to the land the warriors leads?"

Sinfjotli answered, and up on an oar
Raised a shield all red with golden rim; A sea-sentry was he, skilled to speak,
And in words with princes well to strive.

"Say tonight when you feed the swine,
And send your bitches to seek their swill,
That out of the East have the Ylfings come,
Greedy for battle, to Gnipalund.

"There will Hothbrodd Helgi find,
In the midst of the fleet, and flight he scorns;
Often has he the eagles gorged,
Whilst thou at the quern wert slave-girls kissing."

Gothmund spake: 37.
"Hero, the ancient sayings heed,
And bring not lies to the nobly born.
..............
..............

"Thou hast eaten the entrails of wolves,
And of thy brothers the slayer been;
Oft wounds to suck thy cold mouth sought,
And loathed in rocky dens didst lurk."

Sinfjotli spake: 39.
"A witch in Varin's isle thou wast,
A woman false, and lies didst fashion;
Of the mail-clad heroes thou wouldst have
No other, thou saidst, save Sinfjotli only.

"A Valkyrie wast thou, loathly witch,
Evil and base, in Allfather's home;
The warriors all must ever fight,
Woman subtle, for sake of thee.

"..............
..............
Nine did we in Sogunes
Of wolf-cubs have; I their father was."

Gothmund spake: 42.
"Thou didst not father Fenrir's-wolves,
Though older thou art than all I know;
For they gelded thee in Gnipalund,
The giant-women at Thorsnes once.

"Under houses the stepson of Siggeir lay,
Fain of the wolf's cry out in the woods;
Evil came then all to thy hands,
When thy brothers' breasts thou didst redden,
Fame didst thou win for foulest deeds.

"In Bravoll wast thou Grani's bride,
Golden-bitted and ready to gallop;
I rode thee many a mile, and down
Didst sink, thou giantess, under the saddle."

Sinfjotli spake: 45.
"A brainless fellow didst seem to be,
When once for Gollnir goats didst milk, And another time when as Imth's daughter
In rags thou wentest; wilt longer wrangle?"

Gothmund spake: 46.
"Sooner would I at Frekastein
Feed the ravens with flesh of thine
Than send your bitches to seek their swill,
Or feed the swine; may the fiends take you!"

Helgi spake: 47.
"Better, Sinfjotli, thee 'twould beseem
Battle to give and eagles to gladden,
Than vain and empty words to utter,
Though ring-breakers oft in speech do wrangle.

"Good I find not the sons of Granmar,
But for heroes 'tis seemly the truth to speak;
At Moinsheimar proved the men
That hearts for the wielding of swords they had."

Mightily then they made to run
Sviputh and Sveggjuth to Solheimar; (By dewy dales and chasms dark,
Mist's horse shook where the men went by;)
The king they found at his courtyard gate,
And told him the foeman fierce was come.

Forth stood Hothbrodd, helmed for battle,
Watched the riding of his warriors;
..............
"Why are the Hniflungs white with fear?"

Gothmund spake: 51.
"Swift keels lie hard by the land,
(Mast-ring harts and mighty yards,
Wealth of shields and well-planed oars;)
The king's fair host, the Ylfings haughty;
Fifteen bands to land have fared,
But out in Sogn are seven thousand.

"At anchor lying off Gnipalund
Are fire-beasts black, all fitted with gold;
There wait most of the foeman's men,
Nor will Helgi long the battle delay."

Hothbrodd spake: 53.
"Bid the horses run to the Reginthing,
Melnir and Mylnir to Myrkwood now,
(And Sporvitnir to Sparinsheith;)
Let no man seek henceforth to sit
Who the flame of wounds knows well to wield.

"Summon Hogni, the sons of Hring,
Atli and Yngvi and Alf the Old;
Glad they are of battle ever;
Against the Volsungs let us go."

Swift as a storm there smote together
The flashing blades at Frekastein;
Ever was Helgi, Hunding's slayer,
First in the throng where warriors fought;
(Fierce in battle, slow to fly,
Hard the heart of the hero was.)

From heaven there came the maidens helmed,—
The weapon-clang grew,— who watched o'er the king;
Spake Sigrun fair,— the wound-givers flew,
And the horse of the giantess raven's-food had:—

"Hail to thee, hero! full happy with men,
Offspring of Yngvi, shalt ever live,
For thou the fearless foe hast slain
Who to many the dread of death had brought.

"Warrior, well for thyself hast won
Red rings bright and the noble bride;
Both now, warrior, thine shall be,
Hogni's daughter and Hringstathir,
Wealth and triumph; the battle wanes."

Það var í árdaga,
þegar ernir gullu
og heilög vötn runnu
niður af Himinfjöllum;
þá hafði Borghildur
fætt Helga,
hinn hugdjarfa,
í Brálundi.

Nótt var á bænum,
nornir komu,
þær sem mótuðu
ævi höfðingjans;
þær óskuðu þess að hann yrði
frægastur konunga
og þætti bestur
allra þjóðhöfðingja.

Af krafti sneru þær
þræði örlaganna,
þegar borgir hrundu
í Brálundi;
þær greiddu úr
gullnum þráðum
og festu þá í miðjum
sal mánans.

Þær földu endana
í austri og vestri;
þar á milli átti
höfðinginn land;
frænka Nera kastaði
einum þræði
í norðurátt
og bauð honum að halda að eilífu.

Eitt olli sorg
niðja Ylfinga
og konunni
sem fæddi ástkæran son;
hrafn sagði við hrafn,
þar sem hann sat hátt í tré
og skorti æti:
„Ég veit nokkuð.

Sonur Sigmundar
stendur í brynju,
eins dægurs gamall,
nú þegar dagur er runninn;
hann hvessir augun
eins og konungar,
hann er vinur úlfanna,
við skulum gleðjast.“

Mönnum þótti hann
vera konungsefni,
þeir sögðu góð ár
komin meðal manna;
konungurinn sjálfur gekk
úr orustugnýnum
til að færa unga höfðingjanum
göfugan lauk.

Hann gaf honum nafnið Helgi
og Hringstaði,
Sólfjöll, Snæfjöll
og Sigarsvelli,
Hringstöð, Hátún
og Himinvanga,
og skreytt sverð
bróður Sinfjötla.

Þá tók hinn ættgöfugi álmur
að vaxa í faðmi vina
í ljóma
gæfunnar;
hann galt og gaf
liðsmönnum sínum gull,
hinn herskái konungur
sparaði ekki fjársjóðina.

Konungurinn lét ekki
lengi bíða orustu;
þegar hann var
fimmtán ára
lét hann drepa
hinn harðsnúna Hunding,
sem lengi hafði ráðið
löndum og þegnum.

Síðan kröfðu
synir Hundings
son Sigmundar
um fé og hringa,
því að konungurinn
átti að bæta þeim
mikið fjárnám
og dauða föður þeirra.

Konungurinn greiddi
engar bætur
og ættingjarnir fengu
heldur engin manngjöld;
hann sagði að búast mætti við
miklum stormi
grárra spjóta
og reiði Óðins.

Höfðingjarnir fóru
til orustunnar,
sem þeir höfðu ákveðið
að heyja við Logafjöll;
friður Fróða rofnaði
milli óvinanna;
úlfar Óðins fóru um eyna,
gráðugir í fallna menn.

Konungurinn settist,
þegar hann hafði drepið
Álf og Eyjólf,
undir Arasteini,
Hjörvarð og Hávarð,
syni Hundings;
hann hafði útrýmt allri
ætt spjóthöfðingjans.

Þá brá ljóma
af Logafjöllum
og úr þeim ljóma
leiftruðu eldingar,
— — —
hávaxnar undir hjálmum
á Himinvöngum,
brynjur þeirra voru
blóði drifnar
og af spjótunum
stóðu geislar.

Snemma spurði
konungurinn úr Úlfíðum
hinar suðrænu
dísir þess
hvort þær vildu fara heim
með höfðingjunum
þá um nóttina;
bogarnir glumdu.

En dóttir Högna
sagði af hestbaki
við konunginn,
þegar skjaldagnýrinn hljóðnaði:
„Ég held að við höfum
öðrum hnöppum að hneppa
en að drekka bjór
með hringagjafanum.

Faðir minn hefur
lofað dóttur sinni
hinum grimmlynda
syni Granmars,
en ég hef, Helgi,
sagt Höðbrodd
jafn göfugan konung
og kattarson.

Samt kemur konungurinn
eftir fáeinar nætur,
nema þú bjóðir honum
til orustu
eða takir stúlkuna
frá höfðingjanum.“
Helgi sagði:

„Óttastu ekki
bana Ísungs;
fyrr skal orusta glymja,
nema ég sé dauður.“

Konungurinn sendi
þaðan sendimenn
um land og sjó
til að kalla saman leiðangur,
bjóða mönnum
og sonum þeirra
ríkulegt gull,
ljóma árinnar Ógnar.

„Biðjið menn að ganga
skjótt til skipa
og vera tilbúna
til brottfarar frá Brandey.“
Þar beið konungurinn
þar til þangað komu
mörg hundruð manna
frá Héðinsey.

Og þar frá ströndinni
við Stafnsnes
skriðu herskip út,
skreytt gulli;
Helgi spurði
Hjörleif þess:
„Hefurðu talið
hina göfugu menn?“

En ungi konungurinn
svaraði hinum,
sagði seinlegt að telja
frá Trönueyri
skipin með löngu stöfnunum
og mönnunum innanborðs,
þau sem sigldu utan af hafi
inn í Örvasund.

„Tólf hundruð
traustra manna;
þó er herlið konungs
í Hátúnum
helmingi fjölmennara;
við eigum von á orustu.“

Stýrimaðurinn tók
svo niður skipstjöldin
að lið höfðingjanna
vaknaði,
og konungarnir
sáu dögunina
og höfðingjarnir
dr ógu upp við möstrin
seglin
á Varinsfirði.

Árarnar dundu
og járnin glumdu,
skjöldur skall við skjöld,
víkingarnir reru;
floti konungs
þaut áfram
með höfðingjana innanborðs,
fjarri löndum.

Svo hljómaði,
þegar saman komu
systir Kólgu
og langir kjalir,
sem björg eða brim
myndu brotna.

Helgi bauð að draga
hin háu segl ofar;
öldurnar náðu ekki
að gleypa herskipin,
þegar hin ógurlega
dóttir Ægis
vildi sökkva
stagstýrðum sjávarfákunum.

En hin vígdjarfa Sigrún
bjargaði ofan að
þeim sjálfum
og skipum þeirra;
sjávarfákur konungs
braust af krafti
úr hendi Ránar
við Gnipalund.

Þeir dvöldust þar um kvöldið
í Unavogum,
fagurskreytt skipin
flutu á sjónum;
en hinir könnuðu sjálfir
frá Svarinshaugi
herinn
með fjandsamlegum hug.

Hinn ættgöfugi
Guðmundur spurði:
„Hvaða konungur er það
sem stýrir liðinu
og færir þennan ógnarher
að landi?“

Sinfjötli sagði,
og sveiflaði upp að ránni
rauðum skildi
með rönd úr gulli;
þar var sundvörður
sem kunni að svara
og skiptast á orðum
við höfðingja:

„Segðu það í kvöld,
þegar þú gefur svínunum
og lokkar tíkurnar ykkar
að skolinu,
að Ylfingar séu
komnir úr austri,
vígfúsir,
að Gnipalundi.

Þar mun Höðbroddur
finna Helga,
konung sem flýr ógjarnan,
í miðjum flotanum,
þann sem oft hefur
satt ernina,
meðan þú kysstir ambáttir
við kvarnirnar.“
Guðmundur sagði:

„Fátt manstu, höfðingi,
af fornum sögum,
þegar þú berð ósannar sakir
á göfuga menn;
þú hefur etið
æti úlfanna
og orðið
bræðrum þínum að bana,
oft sogið sár
með köldum munni,
skriðið í greni,
alls staðar hataður.“
Sinfjötli sagði:

„Þú varst völva
í Varinsey,
slóttug kona,
spunnir saman lygar;
þú sagðist engan mann
vilja eiga,
engan brynjaðan kappa,
nema Sinfjötla.

Þú varst, skaðræðiskona,
tröllskass og valkyrja,
áköf og andstyggileg
hjá Alföður;
allir einherjar
urðu að berjast,
svikula kona,
þín vegna.

Við áttum níu
úlfshvolpa,
alda á nesi Ságu;
ég einn var faðir þeirra.“
Guðmundur sagði:

„Þú varst ekki faðir
Fenrisúlfa,
eldri en þeir allir,
eftir því sem ég man,
því að þig geltu
við Gnipalund
tröllkonur
á Þórsnesi.

Þú varst stjúpsonur Siggeirs,
last undir húsum heima,
vanur úlfsvæli
úti í skóginum;
allt illt
lé lék í höndum þér,
þegar þú raufst
brjóst bræðra þinna;
þú gerðir þig frægan
af níðingsverkum.“
Sinfjötli sagði:

„Þú varst brúður Grana
á Brávelli,
með gullbeisli,
tilbúin til hlaups;
ég hafði riðið þér þreyttri
margar sprettlengdir,
svangri undir söðli,
þú tröllkona.“
Guðmundur sagði:

„Þú þótti vera
siðlaus drengur,
þegar þú mjólkaðir
geitur Gullnis,
en í annað sinn
varstu dóttir Imðar,
tötrug tuska.
Viltu lengri frásögn?“
Sinfjötli sagði:

„Fyrr vildi ég
við Frekastein
seðja hrafna
á hræi þínu
en lokka tíkurnar ykkar
að skolinu
eða gefa göltum;
fjandinn hafi þig.“
Helgi sagði:

„Ykkur sæmdi, Sinfjötli,
miklu betur
að heyja orustu
og gleðja ernina
en að skiptast á
innantómum orðum,
þótt höfðingjar
deili í heift.

Mér þykja synir Granmars
ekki góðir menn,
þó sæmir konungum
að segja satt;
þeir hafa sýnt
á Móinsheimum
að þeir hafa hugrekki
til að bregða sverðum.“

Þeir létu af krafti
Svipuð og Sveggjuð
hlaupa til Sólheima
um döggvota dali
og dimmar hlíðar;
loftið, hestur Mistar,
skalf hvar sem
mennirnir fóru.

Þeir hittu konunginn
í túnhliðinu,
sögðu höfðingjanum
að ófriðarlið væri komið;
Höðbroddur stóð úti
með hjálm á höfði,
hann virti fyrir sér reið
ættmenna sinna:
„Hvers vegna er óttasvipur
á Hniflungum?“
Guðmundur sagði:

„Hér stefna að sandinum
hraðskreið skip,
fákar masturshringjanna
og langar rár,
margir skildir,
heflaðar árar,
göfugt lið konungs,
glaðir Ylfingar.

Fimmtán hersveitir
ganga á land,
en úti í Sogn
eru sjö þúsundir;
hér liggja í röðum
við Gnipalund
blásvört sjávardýr,
skreytt gulli;
þar er langmestur
hluti liðs þeirra;
Helgi mun nú ekki
fresta orustunni.“
Höðbroddur sagði:

„Látið beislaða hesta
hlaupa til Reginþinga,
en Sporvitni
á Sparinsheiði,
Mélni og Mýlni
til Myrkviðar;
látið engan mann
sitja eftir
sem kann
að bregða sverði.

Kallið á Högna
og syni Hrings,
Atla og Yngva,
Álf hinn gamla;
þeir eru fúsir
til að heyja orustu;
látum Völsunga
mæta mótspyrnu.“

Það gerðist á augabragði,
þegar saman komu
fölir spjótsoddar
við Frekastein;
Helgi Hundingsbani
var alltaf
fremstur í hernum,
þar sem menn börðust,
áfjáður í orustu,
með öllu ófús að flýja;
sá konungur hafði
hart hjarta.

Þá komu hjálmklæddar konur
ofan af himni,
og spjótagnýrinn óx,
þær sem hlífðu konunginum;
þá sagði Sigrún,
og spjótin flugu,
meðan úlfurinn át
hræ, æti hrafnsins:

„Heill skaltu, konungur,
njóta manna þinna,
niðji Yngva,
og una lífinu,
því að þú hefur fellt
hinn ófúsa að flýja,
konunginn sem olli
dauða ógnvaldsins.

Og þér, konungur,
sæma bæði vel
rauðir gullhringar
og hin volduga mær;
heill skaltu, konungur,
njóta hvort tveggja,
dóttur Högna
og Hringstaða,
sigurs og landa.
Þá er orustunni lokið.“